non sic excubiae, non circumstantia pila
1
quam tutatur amor, non extorquebis amari;
hoc alterna fides, hoc simplex gratia donat.
nonne vides, operum quod se pulcherrimus ipse
mundus amore liget, nec vi conexa per aevum
conspirent elementa sibi? quod limite Phoebus
contentus medio, contentus litore pontus
et, qui perpetuo terras ambitque vehitque,
nec premat incumbens oneri nec cesserit aer?
qui terret, plus ipse timet; sors ista tyrannis
convenit; invideant claris fortesque trucident,
muniti gladiis vivant saeptique venenis,
ancipites habeant arces trepidique minentur:
tu civem patremque geras, tu consule cunctis,
non tibi, nec tua te moveant, sed publica vota.
In commune iubes si quid censesque tenendum,
primus iussa subi: tunc observantior aequi
fit populus nec ferre negat, cum viderit ipsum
auctorem parere sibi. componitur orbis
regis ad exemplum, nec sic inflectere sensus
humanos edicta valent quam vita regentis:
mobile mutatur semper cum principe vulgus.
His tamen effectis neu fastidire minores
neu pete praescriptos homini transcendere fines,
inquinat egregios adiuncta superbia mores.
non tibi tradidimus dociles servire Sabaeos,
Armeniae dominum non te praefecimus orae,
nec damus Assyriam, tenuit quam femina, gentem.
Romani, qui cuncta diu rexere, regendi,
qui nec Tarquinii fastus nec iura tulere
Caesaris. annales veterum delicta loquuntur:
haerebunt maculae quis non per saecula damnat
Caesareae portenta domus? quem dira Neronis
funera, quem rupes Caprearum taetra latebit
incesto possessa seni? victura feretur
gloria Traiani, non tam quod Tigride victo
nostra triumphati fuerint provincia Parthi,
alta quod invectus fractis Capitolia Dacis,
quam patriae quod mitis erat. ne desine tales,
nate, sequi. Si bella canant, prius agmina duris
