pro Latio docuit gentis praefectus Alanae,
1
cui natura breves animis ingentibus artus
finxerat inmanique oculos infecerat ira ;
vulneribus pars nulla vacat rescissaque contis
gloria foedati splendet iactantior oris,
ille tamen mandante procul Stilichone citatis
acceleravit equis Italamque momordit harenam.
felix Elysiisque plagis et carmine dignus,
qui male suspectam nobis impensius arsit
vel leto purgare fidem ; qui iudice ferro
diluit inmeritum laudato sanguine crimen !
morte viri turbatus eques flectebat habenas
totaque praeciso nutassent agmina cornu,
ni celer instructa Stilicho legione secutus
subsidiis peditum pugnam instaurasset equestrem.
Quis Musis ipsoque licet Paeane recepto
enarrare queat, quantum Gradivus in ilia
luce suae dederit fundator originis urbi ?
altius haud umquam toto descendimus ense
in iugulum Scythiae, tanta nec clade superbum
contudimus Tanain vel cornua fregimus Histri.
invisum miles sitiens haurire cruorem
per varias vestes onerataque plaustra metallo
transit et argenti cumulos et caedis avarus
contemptas proculcat opes ; pretiosior auro
sanguis erat ; passim neglecti prodiga lucri
turba furens strictis odium mucronibus explet.
purpureos cultus absumptique igne Valentis
exuvias miserisque graves crateras ab Argis
raptaque flagranti spirantia signa Corintho
callidus ante pedes venientibus obicit hostis
incassum ; neque enim feralis praeda moratur,
sed iustos praebent stimulos monumenta doloris
Adseritur ferro captivum vulgus, et omnes
diversae vocis populi, quos traxerat hostis
servitio, tandem dominorum strage redempti
blanda cruentatis adfigunt oscula dextris
desertosque lares et pignora laeta revisunt.
miratur sua quemque domus cladesque renarrant
ordine ; tum grati referunt miracula belli.