Kitap 1
Iret adhuc in verba dolor, ni Iuppiter alto
coepisset solio (voces adamante notabat
Atropos et Lachesis iungebat stamina dictis):
“nec te, Roma, diu nec te patiemur inultam,
Africa, communem prosternet Honorius hostem.
205
pergite securae. vestrum vis nulla tenorem
separat et soli famulabitur Africa Romae.”
Dixit et adflavit Romam meliore iuventa.
continuo redit ille vigor seniique colorem
mutavere comae, solidatam crista resurgens
210
erexit galeam clipeique recanduit orbis
et levis excussa micuit rubigine cornus.
Umentes iam noctis equos Lethaeaque Somnus
frena regens tacito volvebat sidera curru.
iam duo divorum proceres, maiorque minorque
215
Theodosii, pacem laturi gentibus ibant,
qui Iovis arcanos monitus mandataque ferrent
fratribus et geminis sancirent foedera regnis:
sic cum praecipites artem vicere procellae
adsiduoque gemens undarum verbere nutat
220
descensura ratis, caeca sub nocte vocati
naufraga Ledaei sustentant vela Lacones.
circulus ut patuit Lunae, secuere meatus
diversos: Italas senior tendebat in oras;
at pater, intrantem Pontum qua Bosphorus artat,
225
Arcadii thalamis urbique inlapsus Eoae.
quem simulac vidit natus (nam clara nitebat
Cynthia), permixto tremuerunt gaudia fletu
complexuque fovens, quos non speraverat, artus
O mihi post Alpes nunc primum reddite, dixit.
230
“unde tuis optatus ades? da tangere dextram,
qua gentes cecidere ferae, quis tale removit
praesidium terris? ut te mortalia pridem
implorant longeque pium fortemque requirunt!”
Cui pater in tales rupit suspiria voces:
235
“hoc erat? in fratres medio discordia Mauro
nascitur et mundus germanaque dissidet aula?
Gildonisne salus tanti sit palma furoris?
scilicet egregius morum magnoque tuendus
et cuius meritis pietas in fratre recedat!
240