Kitap 29
1
Atquiatqui ego. atque V(?)Er.om. rT. hic Catohic cato om.R1. sescentesimo quinto anno urbis nostrae obiitobid V., octogensimo quinto suo, ne quis illi defuisse publicepuplice V.aut (pro ad) VR. tempora autut VR1. privatim vitae spatia ad experiendum experiendum d(?)B. expedi- rv.a.C. arbitretur. quid ergo? damnatam abab eorum E. haberem R1. eo rem utilissimamutilissimum E. credimus? minime, Hercules. subicitsubiecit dT. enim quaquam E. medicina se etse et VRdS. est et E. et se et v. coniugem usque ad longam senectam perduxerit, his ipsis scilicet, quae nunc nos tractamusnos tractamus G(H). -temus Lugd. nos tredamus E. -rademus v(D). nostra fcitamus (ci- U) rTfU., profiteturqueprofitemurque E. esse commentariumcomedeatur V. sibi, quo medeatur filio, servis, familiaribus, quem nos per genera usus suiusus sui ll. v. an ususue? digerimus digerimus VRdTf (P)H. -remus U. differimus EG. differimus v. -remus C.. non rem antiqui damnabant, sed artem, maxime vero quaestum esseesse ll.v. esse in P. an esse e? mranipretiomanipretio VdfEU cum PH. inani pr- T. magni pr- R. immani pr- v. vitae recusabant. ideo templum Aesculapiiaesculapis VR., etiam cum reciperetur is deus, extra urbem fecisse iterumqueiterumque ll. v. Tiberinaque coni. S. in insula traduntur etnec (pro et) coni. S., cum Graecos Italia pellerent, diu etiametiam del. H. post Catonem, excepisse excoepisse V. medicos. augebo providentiam illorum. solam hanc artium Graecarum nondum exercet Romana gravitas, in tantotantū R1. fructufructū VR1. paucissimi Quiritium attigere, et ipsi statim ad Graecosgreci R. transfugae, immo vero auctoritas aliter quam Graece eam tractantibus etiam apud inperitos expertesque linguae non est, acat (pro ac) d. minus credunt quae ad salutem suam pertinent, si intellegantin- tellegant RU. -gunt rv(J).. itaque, Hercules, inin om.E. hac artium solasol V1E. evenit, ut cuicumque medicummedicum se d(?)v(J). medum se E. modo se R. al. ... r (reliquis margine abscisis). modo re (rem U) VU. se professo professo d(?)G. -ssae E. -erro V. -erra R. -fitenti v. (an proferat? cfr. XVIII 218). statim credatur, cum sit periculum in nullo mendacio maius. non tamen illud intuemurintueretur R1. ; adeoab eo V. blanda est sperandi pro se cuique dulcedo. nulla praeterea lex, quae puniat inscitiamin- scientiam R1U. cfr. nota ad XXVI 5. capitalemcapitalem Ev. -le dTH. ea cap-V. eam cap- fS., nullum exemplum vindictae. discunt periculis nostris et experimenta per mortes agunt, medicoque tantum hominem occidisse inpunitas summa est. quin immo transittransit in Vv.a.G. convitium et intemperantia culpatur , ultroque qui periereperire V. arguuntur. sed decuriae pro morepomere E. censuris principum examinanturexanimantur V. -atur E., inquisitio per parietesparentes P. patrias Gron. agitura om.E., et qui de nummo iudicet a Gadibus columnisque Herculis arcessitur, de exilio vero non nisinisi de E. nisi die v.a. H. XLV electis viris datur tabella: at de iudice ipso quales in consiliumconsiliū C. -lio ll. v. (an in consilio funt?). eunt statim occisuri! merito, dum nemini nostrum libet scire, quidquod R1v.a.G. saluti suae opus sit. alienis pedibus ambulamus ambule- mus E., alienis oculis agnoscimus, aliena memoria salutamus, alienaaliene (om. et) E. -na v.a.S. et vivimus opera, perieruntque rerum naturae pretia et vitae argumenta. nihil aliud pro nostro habemus quamiam VdTf. ambitiofe TE. -one V. delicias. non deseram Catonem tam ambitiosae artis invidiae a me obiectum autut a (pro aut) E. et a v.a. G. senatum illum, qui ita censebat, idqueitaque (pro idque) Ev.a.G. non criminibus artis arreptis, ut aliquis exspectaverit. quid enimquidem in V. quid R1. venenorum fertiliusferalius R.-acius KS. aut undeunde dEv. unius VR. pluresres R. testamentorum insidiae? iam vero et adulteria etiam inin om.VR1. principum domibus, ut Eudemieudemi B. eundē ll. euidens v. in Livia Drusi Caesaris, item Valentis in qua dictum est regina. non sintsunt VR1v.a.G. artisartes istae E. ista, sed hominum: non magis haec urbi timuit8 Cato, ut equidem credo, quam reginas. ne avaritiam quidem arguam rapacesque nundinas pendentibus fatis et dolorum indicaturam ac mortisaut mortis VR1. arramarram VdB. arma Ev. aty- con R. al.... . r (reliquis margine abscisis). aut arcanaarcanam V. praecepti praecepti VR1. -ta rv., squamamsquam V. ///qua d1. -amā d2. in oculis emovendamet mouendam VR1d. potius quam extrahendam . per quae effectum est, utma (pro magis) V1R1. nihil magis pro reprodesse d2v.a.S. videretur quam multitudo grassantium; neque enim pudorpudoris (om. sed) Ev.a.C. aemuli v. -lis ll., sed aemuli pretia summittunt.cfr. Martial. XI 84, 5. 6. notumnotum dv. non V2Er.om. r. est ab eodem Charmidedist. v.a.D. unum aegrum ee V1R. ex dv. et V2Er. provincialibus Hshis V.CCcc ego.. c. E. cc D. ducenta Vd. -tis R(?)v. reconductumconductum v.a. H. an ee (= esse) con- ductum?,10 Alconti vulnerum medicomedicorum E. HS |C???|c| ego. c??? ll. H(D). c v. centiens cent. mil. S (incertum unde suimptum). | damnato ademisse ad- emissos R1. Claudium principem, eidemque in Gallia exulanti et deinde restituto adquisitum non minus intraintra—22 personis om.E. paucos annos. et haec personis inputentur. ne faecemfaecem hoc quidem E. quidem autdist. ego. inscitiaminscitam TP. eius turpemturpem ego. turbam VRTEP. -bae d(?)v. arguamusarguemus VR1dT. : ipsorumipsorum procerum ego. cfr. § 26. -sorum ll.H. -sorumque v.procerum intemperantiamintemperantia V. imperan- tiam E. intemperantia V. imperan- tiam E. inmodicisinmodicis ego. in morbis (ortum ex inmoduis) ll.v. aquarum calidarumgallidarum V. deverticulis, imperiosa inediain media E. (imperiosam inediam v.a. S.). hisdem V. et ab isdem deficientibus cibocibo VREv(S). -bos d(?)G. saepius diede V1Rd. ingestoin- gestos G., mille praeterea paenitentiaepetentiae R1. appete- dT. modis, culinarum etiam praeceptis et unguentorum mixturis, quando nullas omisere vitae inlecebras.cfr. Plin. XX 264. XXV 6 (XXIII 149). Cels. V 23, 3. (Scribon. 194. Pl. iun. 106, 10 sqq.). invehi peregrinas merces conciliarique externa pretia displicuisse maioribus crediderim equidemet quidem V. quid- Ev.a. G., non tamen hoc Catonem providisse, cum damnaret artem. theriacetheirę VR. -ie d. vocatur excogitata composition luxurialuxuria ego (et dist.). -riae V2Erv. om. rT. finxitfinxit ego. fixit VRE. -xis d. fit ex v. rebus sexcentissexcentis S cum Fabricio. externis ll. v(D)., cum tot remedia dederit natura, quae singula sufficerent. Mithridatiummithridatium (-trad- R1S) VTfErD. -ticum d(?)v. antidotum ex rebus LIIII componitur, interinter VT. interim Rd(?)Ev. cfr. VI 211. (an interque? cfr. II 119. 207). nullas nullasego. -llos VRTE. -ilius D. -llo d(?)v. pondere aequali, etet quali E. aequa VR1. equa d. quarundam rerum sexagesima denarii unius imperaturimperatur ego. -tor ll. -ta v., quo deorum, per Fidemper fidem (-dam d) ll.Tf(P)J. -diam v., ista monstrante!cfr. Plin. XXXIII 115. 116. Diosc. V 109. hominum enimistam REv.a.J. subtilitas tanta esse non potuit; ostentatio artis et portentosa scientiae venditatio manifesta est. ac ne ipsi quidem illaillam v.a.S. noveremoueri conplerique E., conperique volgo pro cinnabari Indica in medicamenta minium addiac de inscitium VR1d. inscitia nominis, quod esse33,124 venenum docebimus inter pigmenta.extr.: cfr. Seneca ep. XII 5, 6.—Iuvenal. 8, 114. 6, 370. Martial. XII 32, 21. verum haec ad singulorum salutem pertinent; illa autem, quae timuit Cato atque providit, innocentiora multomulta R. et parva opinatuopinato VR1f., quaean quaeque? proceres artis eiuseius de semet (remet V1) V1RdTH cum P. -dem (-dem in v) semet V2Ev. de semet ipsiipsis Erv.a.H. -so R. fateantur, illa perdidere imperiiimperio (ipe- V1) V1R1d. mores, illa, quae sani patimur, luctatus, ceromatacremata E. ceu valitudinis causa instituta, balineae ardentes, quibus persuasere in corporibus ciboscibo E. coquicoqui REv. qui d. qui- bus V.an cocoqui? cfr. Horat. ep. I 6, 61. luvenal. 1, 143., ut nemo non minus validus exiret, oboedientissimi vero efferrentur, potus deinde ieiunorum ac vomitiones et rursus perpotationes ac pilorum eviratioeuirati d. instituta resinis eorum, itemque pectines inin dErv. ne r. feminis quidem publicati. ita est profecto: lues morummoraum V1. -ralium V2., necnec dv. ne VEr.om.R. aliunde maior quam ee Erv(J). a rTS. medicina, vatem prorsus cottidie facit Catonem et oraculumoratium R. : satis esse ingenia Graecorum inspicere, non perdiscere.