Epeisodion 2
Ὀδυσσεύς
ὦ Ζεῦ, τί λέξω, δείν’ ἰδὼν ἄντρων ἔσω
375
κοὐ πιστά, μύθοις εἰκότ’, οὐδ’ ἔργοις βροτῶν;
Χορός
τί δ’ ἔστ’, Ὀδυσσεῦ; μῶν τεθοίναται σέθεν
φίλους ἑταίρους ἀνοσιώτατος Κύκλωψ;
Ὀδυσσεύς
δισσούς γ’ ἀθρήσας κἀπιβαστάσας χεροῖν,
οἳ σαρκὸς εἶχον εὐτραφέστατον πάχος.
380
Χορός
πῶς, ὦ ταλαίπωρ’, ἦτε πάσχοντες τάδε;
Ὀδυσσεύς
ἐπεὶ πετραίαν τήνδ’ ἐσήλθομεν χθόνα,
ἀνέκαυσε μὲν πῦρ πρῶτον, ὑψηλῆς δρυὸς
κορμοὺς πλατείας ἐσχάρας βαλὼν ἔπι,
τρισσῶν ἁμαξῶν ὡς ἀγώγιμον βάρος.
385
ἔπειτα φύλλων ἐλατίνων χαμαιπετῆ
ἔστρωσεν εὐνὴν πλησίον πυρὸς φλογί.
κρατῆρα δ’ ἐξέπλησεν ὡς δεκάμφορον,
μόσχους ἀμέλξας, λευκὸν ἐσχέας γάλα.
σκύφος τε κισσοῦ παρέθετ’ εἰς εὖρος τριῶν
390
πήχεων, βάθος δὲ τεσσάρων ἐφαίνετο.
καὶ χάλκεον λέβητ’ ἐπέζεσεν πυρί,
ὀβελούς τ’, ἄκρους μὲν ἐγκεκαυμένους πυρί,
ξεστοὺς δὲ δρεπάνῳ τἄλλα, παλιούρου κλάδων,
Αἰτναῖά τε σφαγεῖα πελέκεων γνάθοις.
395
ὡς δ’ ἦν ἕτοιμα πάντα τῷ θεοστυγεῖ
Ἅιδου μαγείρῳ, φῶτε συμμάρψας δύο
ἔσφαζ’ ἑταίρων τῶν ἐμῶν, ῥυθμῷ θ’ ἐνὶ
τὸν μὲν λέβητος ἐς κύτος χαλκήλατον,
τὸν δ’ αὖ, τένοντος ἁρπάσας ἄκρου ποδός,
400
παίων πρὸς ὀξὺν στόνυχα πετραίου λίθου,
ἐγκέφαλον ἐξέρρανε, καὶ καθαρπάσας
λάβρῳ μαχαίρᾳ σάρκας ἐξώπτα πυρί
τὰ δ’ ἐς λέβητ’ ἐφῆκεν ἕψεσθαι μέλη
ἐγὼ δ’ ὁ τλήμων δάκρυ’ ἀπ’ ὀφθαλμῶν χέων
405
ἐχριμπτόμην Κύκλωπι κἀδιακόνουν·
ἅλλοι δ’ ὅπως ὄρνιθες ἐν μυχοῖς πέτρας
πτήξαντες εἶχον, αἷμα δ’ οὐκ ἐνῆν χροΐ.
ἐπεὶ δ’ ἑταίρων τῶν ἐμῶν πλησθεὶς βορᾶς
ἀνέπεσε, φάρυγος αἰθέρ’ ἐξιεὶς βαρύν,
410
ἐσῆλθέ μοί τι θεῖον· ἐμπλήσας σκύφος
Μάρωνος αὐτῷ τοῦδε προσφέρω πιεῖν,
λέγων τάδ’· Ὦ τοῦ ποντίου θεοῦ Κύκλωψ,
σκέψαι τόδ’ οἷον Ἑλλὰς ἀμπέλων ἄπο
θεῖον κομίζει πῶμα, Διονύσου γάνος.
415
ὃ δ’ ἔκπλεως ὢν τῆς ἀναισχύντου βορᾶς
ἐδέξατ’ ἔσπασέν τ’ ἄμυστιν ἑλκύσας
κἀπῄνεσ’ ἄρας χεῖρα· Φίλτατε ξένων,
καλὸν τὸ πῶμα δαιτὶ πρὸς καλῇ δίδως.
ἡσθέντα δ’ αὐτὸν ὡς ἐπῃσθόμην ἐγώ,
420
ἄλλην ἔδωκα κύλικα, γιγνώσκων ὅτι
τρώσει νιν οἷνος καὶ δίκην δώσει τάχα.
καὶ δὴ πρὸς ᾠδὰς εἷρπ’. ἐγὼ δ’ ἐπεγχέων
ἄλλην ἐπ’ ἄλλῃ σπλάγχν’ ἐθέρμαινον ποτῷ.
ᾄδεῖ δὲ παρὰ κλαίουσι συνναύταις ἐμοῖς
425
ἄμουσ’, ἐπηχεῖ δ’ ἄντρον. ἐξελθὼν δ’ ἐγὼ
σιγῇ. σὲ σῶσαι κἄμ’, ἐὰν βούλῃ, θέλω.
ἀλλ’ εἴπατ’ εἴτε χρῄζετ’ εἴτ’ οὐ χρῄζετε
φεύγειν ἄμεικτον ἄνδρα καὶ τὰ Βακχίου
ναίειν μέλαθρα Δαναΐδων νυμφῶν μέτα.
430
ὁ μὲν γὰρ ἔνδον σὸς πατὴρ τάδ’ ᾔνεσεν.
ἀλλ’ ἀσθενὴς γὰρ κἀποκερδαίνων ποτοῦ,
ὥσπερ πρὸς ἰξῷ τῇ κύλικι λελημμένος
πτέρυγας ἀλύει· σὺ δέ—νεανίας γὰρ εἶ—
σώθητι μετ’ ἐμοῦ καὶ τὸν ἀρχαῖον φίλον
435
Διόνυσον ἀνάλαβ’, οὐ Κύκλωπι προσφερῆ.
Χορός
ὦ φίλτατ’, εἰ γὰρ τήνδ’ ἴδοιμεν ἡμέραν,
Κύκλωπος ἐκφυγόντες ἀνόσιον κάρα.
ὡς διὰ μακροῦ γε τὸν σίφωνα τὸν φίλον
χηρεύομεν. —τὸν δ’ οὐκ ἔχομεν κατ’ αὗ φαγεῖν.
440
Ὀδυσσεύς
ἄκουε δή νυν ἣν ἔχω τιμωρίαν
θηρὸς πανούργου σῆς τε δουλείας φυγήν.
Χορός
λέγ’, ὡς Ἀσιάδος οὐκ ἂν ἥδιον ψόφον
κιθάρας κλύοιμεν ἢ Κύκλωπ’ ὀλωλότα.
Ὀδυσσεύς
ἐπὶ κῶμον ἕρπειν πρὸς κασιγνήτους θέλει
445
Κύκλωπας ἡσθεὶς τῷδε Βακχίου ποτῷ.
Χορός
ξυνῆκ’· ἔρημον ξυλλαβὼν δρυμοῖσί νιν
σφάξαι μενοινᾷς, ἢ πετρῶν ὦσαι κάτω.
Ὀδυσσεύς
οὐδὲν τοιοῦτον· δόλιος ἡ ’πιθυμία.
Χορός
πῶς δαί; σοφόν τοί σ’ ὄντ’ ἀκούομεν πάλαι.
450
Ὀδυσσεύς
κώμου μὲν αὐτὸν τοῦδ’ ἀπαλλάξαι, λέγων
ὡς οὐ Κύκλωψι πῶμα χρὴ δοῦναι τόδε,
μόνον δ’ ἔχοντα βίοτον ἡδέως ἄγειν.
ὅταν δ’ ὑπνώσσῃ Βακχίου νικώμενος
ἀκρεμὼν ἐλαίας ἔστιν ἐν δόμοισί τις,
455
ὃν φασγάνῳ ’γὼ τῷδ’ ἀποξύνας ἄκρον,
ἐς πῦρ καθήσω· κᾆθ’, ὅταν κεκαυμένον
ἴδω νιν, ἄρας θερμὸν ἐς μέσην βαλῶ
Κύκλωπος ὄψιν, ὄμμα τ’ ἐκτήξω πυρί.
ναυπηγίαν δ’ ὡσεί τις ἁρμόζων ἀνὴρ
460
διπλοῖν χαλινοῖν τρύπανον κωπηλατεῖ,
οὕτω κυκλώσω δαλὸν ἐν φαεσφόρῳ
Κύκλωπος ὄψει καὶ συναυανῶ κόρας.
γέγηθα, μαινόμεσθα τοῖς εὑρήμασιν.
465
Ὀδυσσεύς
κἄπειτα καὶ σὲ καὶ φίλους γέροντά τε
νεὼς μελαίνης κοῖλον ἐμβήσας σκάφος
διπλαῖσι κώπαις τῆσδ’ ἀποστελῶ χθονός.
Χορός
ἔστ’ οὖν ὅπως ἂν ὡσπερεὶ σπονδῆς θεοῦ
κἀγὼ λαβοίμην τοῦ τυφλοῦντος ὄμματα
470
δαλοῦ; φόνου γὰρ τοῦδε κοινωνεῖν θέλω.
Ὀδυσσεύς
δεῖ γοῦν· μέγας γὰρ δαλός· οὗ ξυλληπτέον.
Χορός
ὡς κἂν ἁμαξῶν ἑκατὸν ἀραίμην βάρος,
εἰ τοῦ Κύκλωπος τοῦ κακῶς ὀλουμένου
ὀφθαλμὸν ὥσπερ σφηκιὰν ἐκθύψομεν.
475
Ὀδυσσεύς
σιγᾶτε νῦν· δόλον γὰρ ἐξεπίστασαι·
χὥταν κελεύω, τοῖσιν ἀρχιτέκτοσι
πείθεσθ’. ἐγὼ γὰρ ἄνδρας ἀπολιπὼν φίλους
τοὺς ἔνδον ὄντας οὐ μόνος σωθήσομαι.
καίτοι φύγοιμ’ ἄν, κἀκβέβηκ’ ἄντρου μυχῶν·
480
ἀλλ’ οὐ δίκαιον ἀπολιπόντ’ ἐμοὺς φίλους,
ξὺν οἷσπερ ἦλθον δεῦρο, σωθῆναι μόνον.