Book 13
agmina mole Charon, et sufficit improba puppis.’
post haec ostendens iuuenem sic uirgo profatur:
‘Hic ille est, tellure uagus qui uictor in omni
cursu signa tulit, cui peruia Bactra Dahaeque,
qui Gangen bibit et Pellaeo ponte Niphaten
765
astrinxit, cui stant sacro sua moenia Nilo.’
incipit Aeneades: ‘Libyci certissima proles
Hammonis, quando exuperat tua gloria cunctos
indubitata duces similique cupidine rerum
pectora nostra calent, quae te uia, fare, superbum
770
ad decus et summas laudum perduxerit arces.’
ille sub haec: ‘Turpis lenti sollertia Martis.
audendo bella expedias. pigra extulit artis
haud umquam sese uirtus. tu magna gerendi
praecipita tempus: mors atra impendet agenti.’
775
haec effatus abit. Croesi mox aduolat umbra,
diues apud superos, sed mors aequarat egenis.
Atque hic Elysio tendentem limite cernens
effigiem iuuenis, caste cui uitta ligabat
purpurea effusos per colla nitentia crines,
780
Dic, ait ‘hic quinam, uirgo? nam luce refulget
praecipua frons sacra uiro, multaeque secuntur
mirantes animae et laeto clamore frequentant.
qui uultus! quam, si Stygia non esset in umbra,
dixissem facile esse deum!’ Non falleris: inquit
785
docta comes Triuiae ‘meruit deus esse uideri,
et fuit in tanto non paruum pectore numen.
carmine complexus terram, mare, sidera, manis
et cantu Musas et Phoebum aequauit honore.
atque haec cuncta prius quam cerneret ordine terris
790
prodidit ac uestram tulit usque ad sidera Troiam.’
Scipio perlustrans oculis laetantibus umbram,
‘Si nunc fata darent, ut Romula facta per orbem
hic caneret uates, quanto maiora futuros
facta eadem intrarent hoc’ inquit ‘teste nepotes!
795
felix Aeacide, cui tali contigit ore
gentibus ostendi, creuit tua carmine uirtus.’
Sed, quae tanta adeo grassantum turba, requirens,
heroum effigies maiorisque accipit umbras.
inuicto stupet Aeacide, stupet Hectore magno
800
