terribiles rursum lituos veteranus adibo
1
et desueta vetus temptabo caerula vector?
collectamque diu et certis utcumque locatam
sedibus in dubium patiar deponere famam?
nec me, quid valeat natura fortior usus,
praeterit aut quantum neglectae defluat arti.
desidis aurigae non audit verbera currus,
nec manus agnoscit quem non exercuit arcum.
esse sed iniustum fateor quodcumque negatur
iustitiae. tu prima hominem silvestribus antris
elicis et foedo deterges saecula victu.
te propter colimus leges animosque ferarum
exuimus. nitidis quisquis te sensibus hausit,
inruet intrepidus flammis, hiberna secabit
aequora, confertos hostes superabit inermis.
ille vel Aethiopum pluviis solabitur aestus;
illum trans Scythiam vernus comitabitur aer.”
Sic fatus tradente dea suscepit habenas
quattuor ingenti iuris temone refusas.
prima Padum Thybrimque ligat crebrisque micantem
urbibus Italiam; Numidas 1 Poenosque secunda
temperat; Illyrico se tertia porrigit orbi;
ultima Sardiniam, Cyrnum trifidamque retentat
Sicaniam et quidquid Tyrrhena tunditur unda
vel gemit Ionia, nec te tot lumina rerum
aut tantum turbavit onus; sed ut altus Olympi
vertex, qui spatio ventos hiemesque relinquit,
perpetuum nulla temeratus nube serenum
celsior exurgit pluviis auditque ruentes
sub pedibus nimbos et rauca tonitrua calcat:
sic patiens animus per tanta negotia liber
emergit similisque sui, iustique tenorem
flectere non odium cogit, non gratia suadet.
nam spretas quis opes intactaque pectora lucro
commemoret? fuerint aliis haec forte decora:
nulla potest laus esse tibi, quae crimina purget.
servat inoffensam divina modestia vocem:
temperiem servant oculi; nec lumina fervor
asperat aut rabidas suffundit sanguine venas,
nullaque mutati tempestas proditur oris.