excierant vigiles, gelida cum pulcher ab Arcto
1
adventat Stilicho. medius sed clauserat hostis
inter me socerumque viam pontemque tenebat,
Addua quo scissas spumosior incitat undas.
quid faceret? differret iter? discrimina nullas
nostra dabant adeunda moras, perrumperet agmen?
sed paucis comitatus erat; nam plurima retro,
dum nobis properat succurrere, liquerat arma
extera vel nostras acies. hoc ille locatus
ancipiti, longum socias tardumque putavit
expectasse manus et nostra pericula tendit
posthabitis pulsare suis mediumque per hostem
flammatus virtute pia propriaeque salutis
inmemor et stricto prosternens obvia ferro
barbara fulmineo secuit tentoria cursu.
Nunc mihi Tydiden attollant carmina vatum,
quod iuncto fidens Ithaco patefacta Dolonis
indicio dapibusque simul religataque somno
Thracia sopiti penetraverit agmina Rhesi
Graiaque rettulerit captos ad castra iugales,
quorum, si qua fides augentibus omnia Musis,
impetus excessit Zephyros candorque pruinas
ecce virum, taciti nulla qui fraude soporis
ense palam sibi pandit iter remeatque cruentus
et Diomedeis tantum praeclarior ausis,
quantum lux tenebris manifestaque proelia furtis !
adde quod et ripis steterat munitior hostis
et cui nec vigilem fas est componere Rhesum:
Thrax erat, hie Thracum domitor. non tela retardant,
obice non haesit fluvii. sic ille minacem
Tyrrhenam labente manum pro ponte repellens
traiecit clipeo Thybrim, quo texerat urbem,
Tarquinio mirante Codes mediisque superbus
Porsennam respexit aquis. celer Addua nostro
sulcatus socero: sed, cum transnaret, Etruscis
ille dabat tergum, Geticis hie pectora bellis.
Exere nunc doctos tantae certamina laudis,
Roma, choros et, quanta tuis facundia pollet
ingeniis, nostrum digno sonet ore parentem.”
Dixit et antiquae muros egressa Ravennae