Book 2
et nemus Oetaeum radiat. clamore nivalis
1
Ossa tonat pulsoque fragor geminatur Olympo.
intumuit virtus et lucis prodigus arsit
impetus; haud illos rupes, haud alta vetarent
flumina: praecipiti stravissent omnia cursu.
Si tunc his animis acies collata fuisset,
prodita non tantas vidisset Graecia caedes,
oppida semoto Pelopeia Marte vigerent,
starent Arcadiae, starent Lacedaemonis arces;
non mare fumasset geminum flagrante Corintho
nec fera Cecropiae traxissent vincula matres.
ilia dies potuit nostris imponere finem
cladibus et sceleris causas auferre futuri.
invida pro quantum rapuit Fortuna triumphum!
inter equos interque tubas mandata feruntur
regia et armati veniunt ductoris ad aures.
Obstupuit; simul ira virum, simul obruit ingens
maeror et ignavo tantum licuisse nocenti
miratur. dubios anceps sententia volvit
eventus: peragat pugnas an fortia coepta
deserat? Illyricis ardet succurrere damnis;
praeceptis obstare timet, reverentia frangit
virtutis stimulos: hinc publica commoda suadent,
hinc metus invidiae. tandem indignatus ad astra
extollit palmas et ab imo pectore fatur:
“Numina Romanis necdum satiata ruinis,
si iuvat imperium penitus de stirpe revelli,
uno si placuit deleri saecula lapsu,
si piget humani generis, prorumpat in arva
libertas effrena maris vel limite iusto
devius errantes Phaethon confundat habenas.
cur per Rufinum geritur? procumbere mundum
hoc auctore pudet. mediis revocamur ab armis
(pro dolor!) et strictos deponere cogimur enses.
vos, arsurae urbes perituraque moenia, testor:
cedo equidem et miserum permitto casibus orbem
flectite signa, duces, redeat iam miles Eous.
parendum est. taceant litui. prohibete sagittas.
parcite contiguo — Rufinus praecipit! — hosti.”
His dictis omnes una fremuere manipli
