Book 1
Semiferos partus metuendaque pignora matri
moenibus et mediis audi tum nocte luporum
murmur et attonito pecudes pastore locutas
et lapidum duras hiemes nimboque minacem
sanguineo rubuisse Iovem puteosque cruore
5
mutatos visasque polo concurrere lunas
et geminos soles mirari desinat orbis:
omnia cesserunt eunucho consule monstra.
heu terrae caelique pudor! trabeata per urbes
ostentatur anus titulumque effeminat anni.
10
pandite pontifices Cumanae carmina vatis,
fulmineos sollers Etruria consulat ignes
inmersumque nefas fibris exploret haruspex,
quae nova portendant superi. Nilusne meatu
devius et nostri temptat iam transfuga mundi
15
se Rubro miscere mari? ruptone Niphate
rursum barbaricis Oriens vastabitur armis?
an morbi ventura lues? an nulla colono
responsura seges? quae tantas expiet iras
victima? quo diras iugulo placabimus aras?
20
consule lustrandi fasces ipsoque litandum
prodigio; quodcumque parant hoc omine fata,
Eutropius cervice luat sic omnia nobis.1
Hoc regni, Fortuna, tenes? quaenam ista iocandi
saevitia? humanis quantum bacchabere rebus?
25
si tibi servili placuit foedare curules
crimine, procedat laxata compede consul,
rupta Quirinales sumant ergastula cinctus;
da saltem quemcumque virum. discrimina quaedam
sunt famulis splendorque suus, maculamque minorem
30
condicionis habet, domino qui vixerit uno.
si pelagi fluctus, Libyae si discis harenas,
Eutropii numerabis eros. quot iura, quot ille
mutavit tabulas vel quanta vocabula vertit!
nudatus quotiens, medicum dum consulit emptor,
35
ne qua per occultum lateat iactura dolorem!
omnes paenituit pretii venumque redibat,
dum vendi potuit. postquam deforme cadaver
mansit et in rugas totus defluxit aniles,
iam specie doni certatim limine pellunt
40