Parodos
[Parodos 1]
ἦ πόλλʼ ἄελπτʼ ἔνεστιν ἐν τῷ μακρῷ βίῳ φεῦ,
Χορὸς γερόντων
ἐπεὶ τίς ἄν ποτʼ ἤλπισʼ ὦ Στρυμόδωρʼ ἀκοῦσαι
γυναῖκας, ἃς ἐβόσκομεν
260
κατʼ οἶκον ἐμφανὲς κακόν,
κατὰ μὲν ἅγιον ἔχειν βρέτας,
κατὰ δʼ ἀκρόπολιν ἐμὰν λαβεῖν
τὰ προπύλαια πακτοῦν;
265
ἀλλʼ ὡς τάχιστα πρὸς πόλιν σπεύσωμεν ὦ Φιλοῦργε,
ὅπως ἄν, αὐταῖς ἐν κύκλῳ θέντες τὰ πρέμνα ταυτί,
ὅσαι τὸ πρᾶγμα τοῦτʼ ἐνεστήσαντο καὶ μετῆλθον,
μίαν πυρὰν νήσαντες ἐμπρήσωμεν αὐτόχειρες
πάσας, ὑπὸ ψήφου μιᾶς, πρώτην δὲ τὴν Λύκωνος.
270
οὐ γὰρ μὰ τὴν Δήμητρʼ ἐμοῦ ζῶντος ἐγχανοῦνται·
ἐπεὶ οὐδὲ Κλεομένης, ὃς αὐτὴν κατέσχε πρῶτος,
ἀπῆθεν ἀψάλακτος, ἀλλʼ
275
ᾤχετο θὤπλα παραδοὺς ἐμοί,
σμικρὸν ἔχων πάνυ τριβώνιον,
[Parodos]
οὕτως ἐπολιόρκησʼ ἐγὼ τὸν ἄνδρʼ ἐκεῖνον ὠμῶς
Χορὸς γερόντων
ἐφʼ ἑπτακαίδεκʼ ἀσπίδων πρὸς ταῖς πύλαις καθεύδων.
τασδὶ δὲ τὰς Εὐριπίδῃ θεοῖς τε πᾶσιν ἐχθρὰς
ἐγὼ οὐκ ἄρα σχήσω παρὼν τολμήματος τοσούτου;
μή νυν ἔτʼ ἐν τῇ τετραπόλει τοὐμὸν τροπαῖον εἴη.
285
[Parodos 2]
ἀλλʼ αὐτὸ γάρ μοι τῆς ὁδοῦ
Χορὸς γερόντων
λοιπόν ἐστι χωρίον
τὸ πρὸς πόλιν τὸ σιμόν, οἷ σπουδὴν ἔχω·
τοῦτʼ ἄνευ κανθηλίου.
290
ὡς ἐμοῦ γε τὼ ξύλω τὸν ὦμον ἐξιπώκατον·
μή μʼ ἀποσβεσθὲν λάθῃ πρὸς τῇ τελευτῇ τῆς ὁδοῦ.
προσπεσόν μʼ ἐκ τῆς χύτρας
ὥσπερ κύων λυττῶσα τὠφθαλμὼ δάκνει·
οὐ γὰρ ἄν ποθʼ ὧδʼ ὀδὰξ ἔβρυκε τὰς λήμας ἐμοῦ.
ἢ πότʼ αὐτῇ μᾶλλον ἢ νῦν ὦ Λάχης ἀρήξομεν;
[Parodos]
τουτὶ τὸ πῦρ ἐγρήγορεν θεῶν ἕκατι καὶ ζῇ.
Χορὸς γερόντων
οὔκουν ἄν, εἰ τὼ μὲν ξύλω θείμεσθα πρῶτον αὐτοῦ,
τῆς ἀμπέλου δʼ ἐς τὴν χύτραν τὸν φανὸν ἐγκαθέντες
ἅψαντες εἶτʼ ἐς τὴν θύραν κριηδὸν ἐμπέσοιμεν;
κἂν μὴ καλούντων τοὺς μοχλοὺς χαλῶσιν αἱ γυναῖκες,
310
ἐμπιμπράναι χρὴ τὰς θύρας καὶ τῷ καπνῷ πιέζειν.
θώμεσθα δὴ τὸ φορτίον. φεῦ τοῦ καπνοῦ βαβαιάξ.
τίς ξυλλάβοιτʼ ἂν τοῦ ξύλου τῶν ἐν Σάμῳ στρατη γῶν;
ταυτὶ μὲν ἤδη τὴν ῥάχιν θλίβοντά μου πέπαυται.
σὸν δʼ ἔργον ἐστὶν ὦ χύτρα τὸν ἄνθρακʼ ἐξεγείρειν,
315
τὴν λαμπάδʼ ἡμμένην ὅπως πρώτιστʼ ἐμοὶ προσοίσεις.
δέσποινα Νίκη ξυγγενοῦ τῶν τʼ ἐν πόλει γυναικῶν
τοῦ νῦν παρεστῶτος θράσους θέσθαι τροπαῖον ἡμᾶς.
Χορὸς Γυναικῶν
λιγνὺν δοκῶ μοι καθορᾶν καὶ καπνὸν ὦ γυναῖκες
ὥσπερ πυρὸς καομένου· σπευστέον ἐστὶ θᾶττον.
320
[Parodos 3]
πέτου πέτου Νικοδίκη,
Χορὸς Γυναικῶν
πρὶν ἐμπεπρῆσθαι Καλύκην
τε καὶ Κρίτυλλαν περιφυσήτω
ὑπό τε γερόντων ὀλέθρων.
325
ἀλλὰ φοβοῦμαι τόδε, μῶν ὑστερόπους βοηθῶ.
νῦν δὴ γὰρ ἐμπλησαμένη τὴν ὑδρίαν κνεφαία
μόλις ἀπὸ κρήνης ὑπʼ ὄχλου καὶ θορύβου καὶ πατάγου
ἤκουσα γὰρ τυφογέροντας
335
φέροντας ὥσπερ βαλανεύσοντας
ἐς πόλιν ὡς τριτάλαντον βάρος,
δεινότατʼ ἀπειλοῦντας ἐπῶν
ὡς πυρὶ χρὴ τὰς μυσαρὰς γυναῖκας ἀνθρακεύειν·
340
ἃς ὦ θεὰ μή ποτʼ ἐγὼ πιμπραμένας ἴδοιμι,
ἀλλὰ πολέμου καὶ μανιῶν ῥυσαμένας Ἑλλάδα καὶ
πολιοῦχε σὰς ἔσχον ἕδρας.
345
Τριτογένειʼ, εἴ τις ἐκείνας
[Parodos]
ἔασον ὦ. τουτὶ τί ἦν; ὦνδρες πόνῳ πόνηροι·
350
Χορὸς Γυναικῶν
οὐ γάρ ποτʼ ἂν χρηστοί γʼ ἔδρων οὐδʼ εὐσεβεῖς τάδʼ ἄνδρες.
Χορὸς γερόντων
τουτὶ τὸ πρᾶγμʼ ἡμῖν ἰδεῖν ἀπροσδόκητον ἥκει·
ἑσμὸς γυναικῶν οὑτοσὶ θύρασιν αὖ βοηθεῖ.
Χορὸς Γυναικῶν
τί βδύλλεθʼ ἡμᾶς; οὔ τί που πολλαὶ δοκοῦμεν εἶναι;
καὶ μὴν μέρος γʼ ἡμῶν ὁρᾶτʼ οὔπω τὸ μυριοστόν.
355
Χορὸς γερόντων
ὦ Φαιδρία ταύτας λαλεῖν ἐάσομεν τοσαυτί;
οὐ περικατᾶξαι τὸ ξύλον τύπτοντʼ ἐχρῆν τινʼ αὐταῖς;
Χορὸς Γυναικῶν
θώμεσθα δὴ τὰς κάλπιδας χἠμεῖς χαμᾶζʼ, ὅπως ἂν
ἢν προσφέρῃ τὴν χεῖρά τις μὴ τοῦτό μʼ ἐμποδίζῃ.
Χορὸς γερόντων
εἰ νὴ Δίʼ ἤδη τὰς γνάθους τούτων τις ἢ δὶς ἢ τρὶς
360
ἔκοψεν ὥσπερ Βουπάλου, φωνὴν ἂν οὐκ ἂν εἶχον.
Χορὸς Γυναικῶν
καὶ μὴν ἰδοὺ παταξάτω τις· στᾶσʼ ἐγὼ παρέξω,
κοὐ μή ποτʼ ἄλλη σου κύων τῶν ὄρχεων λάβηται.
Χορὸς γερόντων
εἰ μὴ σιωπήσει, θενών σου ʼκκοκκιῶ τὸ γῆρας.
Χορὸς Γυναικῶν
ἅψαι μόνον Στρατυλλίδος τῷ δακτύλῳ προσελθών.
365
Χορὸς γερόντων
τί δʼ ἢν σποδῶ τοῖς κονδύλοις; τί μʼ ἐργάσει τὸ δεινόν;
Χορὸς Γυναικῶν
βρύκουσά σου τοὺς πλεύμονας καὶ τἄντερʼ ἐξαμήσω.
Χορὸς γερόντων
οὐκ ἔστʼ ἀνὴρ Εὐριπίδου σοφώτερος ποιητής·
οὐδὲν γὰρ οὕτω θρέμμʼ ἀναιδές ἐστιν ὡς γυναῖκες.
Χορὸς Γυναικῶν
αἰρώμεθʼ ἡμεῖς θοὔδατος τὴν κάλπιν ὦ Ῥοδίππη.
370
Χορὸς γερόντων
τί δʼ ὦ θεοῖς ἐχθρὰ σὺ δεῦρʼ ὕδωρ ἔχουσʼ ἀφίκου;
Χορὸς Γυναικῶν
τί δαὶ σὺ πῦρ ὦ τύμβʼ ἔχων; ὡς σαυτὸν ἐμπυρεύσων;
Χορὸς γερόντων
ἐγὼ μὲν ἵνα νήσας πυρὰν τὰς σὰς φίλας ὑφάψω.
Χορὸς Γυναικῶν
ἐγὼ δέ γʼ ἵνα τὴν σὴν πυρὰν τούτῳ κατασβέσαιμι.
Χορὸς γερόντων
τοὐμὸν σὺ πῦρ κατασβέσεις;
375
Χορὸς Γυναικῶν
τοὔργον τάχʼ αὐτὸ δείξει.
375
Χορὸς γερόντων
οὐκ οἶδά σʼ εἰ τῇδʼ ὡς ἔχω τῇ λαμπάδι σταθεύσω.
Χορὸς Γυναικῶν
εἰ ῥύμμα τυγχάνεις ἔχων, λουτρόν γʼ ἐγὼ παρέξω.
Χορὸς γερόντων
ἐμοὶ σὺ λουτρὸν ὦ σαπρά;
Χορὸς Γυναικῶν
καὶ ταῦτα νυμφικόν γε.
Χορὸς γερόντων
ἤκουσας αὐτῆς τοῦ θράσους;
Χορὸς Γυναικῶν
ἐλευθέρα γάρ εἰμι.
Χορὸς γερόντων
σχήσω σʼ ἐγὼ τῆς νῦν βοῆς.
380
Χορὸς Γυναικῶν
ἀλλʼ οὐκέθʼ ἡλιάζει.
380
Χορὸς γερόντων
ἔμπρησον αὐτῆς τὰς κόμας.
Χορὸς Γυναικῶν
σὸν ἔργον ὦχελῷε.
Χορὸς γερόντων
οἴμοι τάλας.
Χορὸς Γυναικῶν
μῶν θερμὸν ἦν;
Χορὸς γερόντων
ποῖ θερμόν; οὐ παύσει; τί δρᾷς;
Χορὸς Γυναικῶν
ἄρδω σʼ ὅπως ἂν βλαστάνῃς.
Χορὸς γερόντων
ἀλλʼ αὖός εἰμʼ ἤδη τρέμων.
385
Χορὸς Γυναικῶν
οὐκοῦν ἐπειδὴ πῦρ ἔχεις, σὺ χλιανεῖς σεαυτόν.
Πρόβουλος
ἆρʼ ἐξέλαμψε τῶν γυναικῶν ἡ τρυφὴ
χὠ τυμπανισμὸς χοἰ πυκνοὶ Σαβάζιοι,
ὅ τʼ Ἀδωνιασμὸς οὗτος οὑπὶ τῶν τεγῶν,
οὗ ʼγώ ποτʼ ὢν ἤκουον ἐν τἠκκλησίᾳ;
390
ἔλεγε δʼ ὁ μὴ ὥρασι μὲν Δημόστρατος
πλεῖν ἐς Σικελίαν, ἡ γυνὴ δʼ ὀρχουμένη
αἰαῖ Ἄδωνιν φησίν, ὁ δὲ Δημόστρατος
ἔλεγεν ὁπλίτας καταλέγειν Ζακυνθίων·
ἡ δʼ ὑποπεπωκυῖʼ ἡ γυνὴ ʼπὶ τοῦ τέγους
395
κόπτεσθʼ Ἄδωνιν φησίν· ὁ δʼ ἐβιάζετο
ὁ θεοῖσιν ἐχθρὸς καὶ μιαρὸς Χολοζύγης.
τοιαῦτʼ ἀπʼ αὐτῶν ἐστιν ἀκόλαστʼ ᾄσματα.
Χορὸς γερόντων
τί δῆτʼ ἂν εἰ πύθοιο καὶ τὴν τῶνδʼ ὕβριν;
αἳ τἄλλα θʼ ὑβρίκασι κἀκ τῶν καλπίδων
400
ἔλουσαν ἡμᾶς, ὥστε θαἰματίδια
σείειν πάρεστιν ὥσπερ ἐνεουρηκότας.
Πρόβουλος
νὴ τὸν Ποσειδῶ τὸν ἁλυκὸν δίκαιά γε.
ὅταν γὰρ αὐτοὶ ξυμπονηρευώμεθα
ταῖσιν γυναιξὶ καὶ διδάσκωμεν τρυφᾶν,
405
τοιαῦτʼ ἀπʼ αὐτῶν βλαστάνει βουλεύματα.
οἳ λέγομεν ἐν τῶν δημιουργῶν τοιαδί·
ὦ χρυσοχόε τὸν ορμον ὃν ἐπεσκεύασας,
ὀρχουμένης μου τῆς γυναικὸς ἑσπέρας
ἡ βάλανος ἐκπέπτωκεν ἐκ τοῦ τρήματος.
410
ἐμοὶ μὲν οὖν ἔστʼ ἐς Σαλαμῖνα πλευστέα·
σὺ δʼ ἢν σχολάσῃς, πάσῃ τέχνῃ πρὸς ἑσπέραν
ἐλθὼν ἐκείνῃ τὴν βάλανον ἐνάρμοσον.
ἕτερος δέ τις πρὸς σκυτοτόμον ταδὶ λέγει
νεανίαν καὶ πέος ἔχοντʼ οὐ παιδικόν·
415
ὦ σκυτοτόμε μου τῆς γυναικὸς τοῦ ποδὸς
τὸ δακτυλίδιον ξυμπιέζει τὸ ζυγὸν
ἅθʼ ἁπαλὸν ὄν· τοῦτʼ οὖν σὺ τῆς μεσημβρίας
ἐλθὼν χάλασον, ὅπως ἂν εὐρυτέρως ἔχῃ.
τοιαῦτʼ ἀπήντηκʼ ἐς τοιαυτὶ πράγματα,
420
ὅτε γʼ ὢν ἐγὼ πρόβουλος, ἐκπορίσας ὅπως
κωπῆς ἔσονται, τἀργυρίου νυνὶ δέον,
ὑπὸ τῶν γυναικῶν ἀποκέκλῃμαι ταῖς πύλαις.
ἀλλʼ οὐδὲν ἔργον ἑστάναι. φέρε τοὺς μοχλούς,
ὅπως ἂν αὐτὰς τῆς ὕβρεως ἐγὼ σχέθω.
425
τί κέχηνας ὦ δύστηνε; ποῖ δʼ αὖ σὺ βλέπεις,
οὐδὲν ποιῶν ἀλλʼ ἢ καπηλεῖον σκοπῶν;
οὐχ ὑποβαλόντες τοὺς μοχλοὺς ὑπὸ τὰς πύλας
ἐντεῦθεν ἐκμοχλεύσετʼ; ἐνθενδὶ δʼ ἐγὼ
Λυσιστράτη
μηδὲν ἐκμοχλεύετε·
430
ἐξέρχομαι γὰρ αὐτομάτη. τί δεῖ μοχλῶν;
οὐ γὰρ μοχλῶν δεῖ μᾶλλον ἢ νοῦ καὶ φρενῶν.
Πρόβουλος
ἄληθες ὦ μιαρὰ σύ; ποῦ ʼσθʼ ὁ τοξότης;
ξυλλάμβανʼ αὐτὴν κὠπίσω τὼ χεῖρε δεῖ.
Λυσιστράτη
εἴ τἄρα νὴ τὴν Ἄρτεμιν τὴν χεῖρά μοι
435
ἄκραν προσοίσει δημόσιος ὤν, κλαύσεται.
Πρόβουλος
ἔδεισας οὗτος; οὐ ξυναρπάσει μέσην
καὶ σὺ μετὰ τούτου κἀνύσαντε δήσετον;
Γυνὴ Α
εἴ τἄρα νὴ τὴν Πάνδροσον ταύτῃ μόνον
τὴν χεῖρʼ ἐπιβαλεῖς, ἐπιχεσεῖ πατούμενος.
440
Πρόβουλος
ἰδού γʼἐπιχεσεῖ. ποῦ ʼστιν ἕτερος τοξότης;
ταύτην προτέραν ξύνδησον, ὁτιὴ καὶ λαλεῖ.
Γυνὴ Β
εἴ τἄρα νὴ τὴν Φωσφόρον τὴν χεῖρʼ ἄκραν
ταύτῃ προσοίσεις, κύαθον αἰτήσεις τάχα.
Πρόβουλος
τουτὶ τί ἦν; ποῦ τοξότης; ταύτης ἔχου.
445
παύσω τινʼ ὑμῶν τῆσδʼ ἐγὼ τῆς ἐξόδου.
Γυνὴ Γ
εἴ τἄρα νὴ τὴν Ταυροπόλον ταύτῃ πρόσει,
ἐκκοκκιῶ σου τὰς στενοκωκύτους τρίχας.
Πρόβουλος
οἴμοι κακοδαίμων· ἐπιλέλοιφʼ ὁ τοξότης.
ἀτὰρ οὐ γυναικῶν οὐδέποτʼ ἔσθʼ ἡττητέα
450
ἡμῖν· ὁμόσε χωρῶμεν αὐταῖς ὦ Σκύθαι
Λυσιστράτη
νὴ τὼ θεὼ γνώσεσθʼ ἄρα
ὅτι καὶ παρʼ ἡμῖν εἰσι τέτταρες λόχοι
μαχίμων γυναικῶν ἔνδον ἐξωπλισμένων.
Πρόβουλος
ἀποστρέφετε τὰς χεῖρας αὐτῶν ὦ Σκύθαι.
455
Λυσιστράτη
ὦ ξύμμαχοι γυναῖκες ἐκθεῖτʼ ἔνδοθεν,
ὦ σπερμαγοραιολεκιθολαχανοπώλιδες,
ὦ σκοροδοπανδοκευτριαρτοπώλιδες,
οὐχ ἕλξετʼ, οὐ παιήσετʼ, οὐκ ἀράξετε;
οὐ λοιδορήσετʼ, οὐκ ἀναισχυντήσετε;
460
παύσασθʼ, ἐπαναχωρεῖτε, μὴ σκυλεύετε.
Πρόβουλος
οἴμʼ ὡς κακῶς πέπραγέ μου τὸ τοξικόν.
Λυσιστράτη
ἀλλὰ τί γὰρ ᾤου; πότερον ἐπὶ δούλας τινὰς
ἥκειν ἐνόμισας, ἢ γυναιξὶν οὐκ οἴει
Πρόβουλος
νὴ τὸν Ἀπόλλω καὶ μάλα
465
πολλήν γʼ, ἐάνπερ πλησίον κάπηλος ᾖ.
[Agon]
ὦ πόλλʼ ἀναλώσας ἔπη πρόβουλε τῆσδε τῆς γῆς,
Χορὸς γερόντων
τί τοῖσδε σαυτὸν ἐς λόγους τοῖς θηρίοις συνάπτεις;
οὐκ οἶσθα λουτρὸν οἷον αἵδʼ ἡμᾶς ἔλουσαν ἄρτι
ἐν τοῖσιν ἱματιδίοις, καὶ ταῦτʼ ἄνευ κονίας;
470
Χορὸς Γυναικῶν
ἀλλʼ ὦ μέλʼ οὐ χρὴ προσφέρειν τοῖς πλησίοισιν εἰκῇ
τὴν χεῖρʼ· ἐὰν δὲ τοῦτο δρᾷς, κυλοιδιᾶν ἀνάγκη.
ἐπεὶ ʼθέλω ʼγὼ σωφρόνως ὥσπερ κόρη καθῆσθαι,
λυποῦσα μηδένʼ ἐνθαδί, κινοῦσα μηδὲ κάρφος,
ἢν μή τις ὥσπερ σφηκιὰν βλίττῃ με κἀρεθίζῃ.
475
[Agon 1]
ὦ Ζεῦ τί ποτε χρησόμεθα τοῖσδε τοῖς κνωδάλοις;
Χορὸς γερόντων
ουʼ γὰρ ἔτʼ ἀνεκτὰ τάδε γʼ, ἀλλὰ βασανιστέον
τόδε σοι τὸ πάθος μετʼ ἐμοῦ
ὅ τι βουλόμεναί ποτε τὴν
480
Κραναὰν κατέλαβον, ἐφʼ ὅ τι τε
μεγαλόπετρον ἄβατον ἀκρόπολιν
[Agon]
ἀλλʼ ἀνερώτα καὶ μὴ πείθου καὶ πρόσφερε πάντας ἐλέγχους,
Χορὸς γερόντων
ὡς αἰσχρὸν ἀκωδώνιστον ἐᾶν τὸ τοιοῦτον πρᾶγμα μεθέντας.
485
Πρόβουλος
καὶ μὴν αὐτῶν τοῦτʼ ἐπιθυμῶ νὴ τὸν Δία πρῶτα πυθέσθαι,
ὅ τι βουλόμεναι τὴν πόλιν ἡμῶν ἀπεκλῄσατε τοῖσι μοχλοῖσιν.
Λυσιστράτη
ἵνα τἀργύριον σῶν παρέχοιμεν καὶ μὴ πολεμοῖτε διʼ αὐτό.
Πρόβουλος
διὰ τἀργύριον πολεμοῦμεν γάρ;
Λυσιστράτη
καὶ τἄλλα γε πάντʼ ἐκυκήθη.
ἵνα γὰρ Πείσανδρος ἔχοι κλέπτειν χοἰ ταῖς ἀρχαῖς ἐπέχοντες,
490
ἀεί τινα κορκορυγὴν ἐκύκων. οἱ δʼ οὖν τοῦδʼ οὕνεκα δρώντων
ὅ τι βούλονται· τὸ γὰρ ἀργύριον τοῦτʼ οὐκέτι μὴ καθέλωσιν.
Πρόβουλος
ἀλλὰ τί δράσεις;
Λυσιστράτη
τοῦτό μʼ ἐρωτᾷς; ἡμεῖς ταμιεύσομεν αὐτό.
Πρόβουλος
ὑμεῖς ταμιεύσετε τἀργύριον;
Λυσιστράτη
τί δὲ δεινὸν τοῦτο νομίζεις;
οὐ καὶ τἄνδον χρήματα πάντως ἡμεῖς ταμιεύομεν ὑμῖν;
495
Πρόβουλος
ἀλλʼ οὐ ταὐτόν.
Λυσιστράτη
πῶς οὐ ταὐτόν;
Πρόβουλος
πολεμητέον ἔστʼ ἀπὸ τούτου.
Λυσιστράτη
ἀλλʼ οὐδὲν δεῖ πρῶτον πολεμεῖν.
Πρόβουλος
πῶς γὰρ σωθησόμεθʼ ἄλλως;
Λυσιστράτη
ἡμεῖς ὑμᾶς σώσομεν.
Λυσιστράτη
ὡς σωθήσει, κἂν μὴ βούλῃ.
Πρόβουλος
δεινόν γε λέγεις.
ἀλλὰ ποιητέα ταῦτʼ ἐστὶν ὅμως.
500
Πρόβουλος
νὴ τὴν Δήμητρʼ ἄδικόν γε.
500
Λυσιστράτη
σωστέον ὦ τᾶν.
Λυσιστράτη
τοῦδʼ οὕνεκα καὶ πολὺ μᾶλλον.
Πρόβουλος
ὑμῖν δὲ πόθεν περὶ τοῦ πολέμου τῆς τʼ εἰρήνης ἐμέλησεν;
Λυσιστράτη
ἡμεῖς φράσομεν.
Πρόβουλος
λέγε δὴ ταχέως, ἵνα μὴ κλάῃς,
καὶ τὰς χεῖρας πειρῶ κατέχειν.
Πρόβουλος
ἀλλʼ οὐ δύναμαι· χαλεπὸν γὰρ
ὑπὸ τῆς ὀργῆς αὐτὰς ἴσχειν.
505
Γυνὴ Α.
κλαύσει τοίνυν πολὺ μᾶλλον.
505
Πρόβουλος
τοῦτο μὲν ὦ γραῦ σαυτῇ κρώξαις· σὺ δέ μοι λέγε.
ἡμεῖς τὸν μὲν πρότερον πόλεμον † καὶ τὸν χρόνον ἠνεσχόμεθα †
ὑπὸ σωφροσύνης τῆς ἡμετέρας τῶν ἀνδρῶν ἅττʼ ἐποιεῖτε.
οὐ γὰρ γρύζειν εἰᾶθʼ ἡμᾶς. καίτοὐκ ἠρέσκετέ γʼ ἡμᾶς.
ἀλλʼ ᾐσθανόμεσθα καλῶς ὑμῶν, καὶ πολλάκις ἔνδον ἂν οὖσαι
510
ἠκούσαμεν ἄν τι κακῶς ὑμᾶς βουλευσαμένους μέγα πρᾶγμα·
εἶτʼ ἀλγοῦσαι τἄνδοθεν ὑμᾶς ἐπανηρόμεθʼ ἂν γελάσασαι,
τί βεβούλευται περὶ τῶν σπονδῶν ἐν τῇ στήλῃ παραγράψαι
ἐν τῷ δήμῳ τήμερονὑμῖν; τίδὲ σοὶ ταῦτʼ; ἦ δʼ ὃς ἂν ἁνήρ.
οὐ σιγήσει; κἀγὼ ἐσίγων.
515
Γυνὴ Β.
ἀλλʼ οὐκ ἂν ἐγώ ποτʼ ἐσίγων.
515
Πρόβουλος
κἂν ᾤμωζές γʼ, εἰ μὴ ʼσίγας.
Λυσιστράτη
τοιγὰρ ἔγωγʼ ἔνδον ἐσίγων.
ἔτερόν τι πονηρότερον βούλευμʼ ἐπεπύσμεθʼ ἂν ὑμῶν·
εἶτʼ ἠρόμεθʼ ἄν· πῶς ταῦτʼ ὦνερ διαπράττεσθʼ ὧδʼ ἀνοήτως;
ὁ δέ μʼ εὐθὺς ὑποβλέψας ἂν ἔφασκʼ, εἰ μὴ τὸν στήμονα νήσω,
ὀτοτύξεσθαι μακρὰ τὴν κεφαλήν· πόλεμος δʼ ἄνδρεσσι μελήσει.
520
Πρόβουλος
ὀρθῶς γε λέγων νὴ Δίʼ ἐκεῖνος.
Λυσιστράτη
πῶς ὀρθῶς ὦ κακόδαιμον,
εἰ μηδὲ κακῶς βουλευομένοις ἐξῆν ὑμῖν ὑποθέσθαι;
ὅτε δὴ δʼ ὑμῶν ἐν ταῖσιν ὁδοῖς φανερῶς ἠκούομεν ἤδη,
οὐκ ἔστιν ἀνὴρ ἐν τῇ χώρᾳ; μὰ Δίʼ οὐ δῆτʼ, εἶφʼ ἕτερός τις·
μετὰ ταῦθʼ ἡμῖν εὐθὺς ἔδοξεν σῶσαι τὴν Ἑλλάδα κοινῇ
525
ταῖσι γυναιξὶν συλλεχθείσαις. ποῖ γὰρ καὶ χρῆν ἀναμεῖναι;
ἢν οὖν ἡμῶν χρηστὰ λεγουσῶν ἐθελήσητʼ ἀντακροᾶσθαι
κἀντισιωπᾶθʼ ὥσπερ χἠμεῖς, ἐπανορθώσαιμεν ἂν ὑμᾶς.
Πρόβουλος
ὑμεῖς ἡμᾶς; δεινόν γε λέγεις κοὐ τλητὸν ἔμοιγε.
Πρόβουλος
σοί γʼ ὦ κατάρατε σιωπῶ ʼγώ, καὶ ταῦτα κάλυμμα φορούσῃ
530
περὶ τὴν κεφαλήν; μή νυν ζῴην.
Λυσιστράτη
ἀλλʼ εἰ τοῦτʼ ἐμπόδιόν σοι,
παρʼ ἐμοῦ τουτὶ τὸ κάλυμμα λαβὼν
ἔχε καὶ περίθου περὶ τὴν κεφαλήν,
Γυνὴ Γ.
καὶ τοῦτον τὸν καλαθίσκον.
535
Λυσιστράτη
κᾆτα ξαίνειν ξυζωσάμενος
πόλεμος δὲ γυναιξὶ μελήσει.
Χορὸς Γυναικῶν
αἰρώμεθʼ ὦ γυναῖκες ἀπὸ τῶν καλπίδων, ὅπως ἂν
ἐν τῷ μέρει χἠμεῖς τι ταῖς φίλαισι συλλάβωμεν.
540
[Agon 1]
ἔγωγε γὰρ ἂν οὔποτε κάμοιμʼ ἂν ὀρχουμένη,
Χορὸς Γυναικῶν
†οὐδὲ τὰ γόνατα κόπος ἕλοι μου καματηρόσ†·
μετὰ τῶνδʼ ἀρετῆς ἕνεχʼ, αἷς
ἔνι φύσις, ἔνι χάρις, ἔνι θράσος,
545
ἔνι δὲ σοφόν, ἔνι δὲ φιλόπολις
[Agon]
ἀλλʼ ὦ τηθῶν ἀνδρειοτάτων καὶ μητριδίων ἀκαληφῶν,
Χορὸς Γυναικῶν
χωρεῖτʼ ὀργῇ καὶ μὴ τέγγεσθʼ· ἔτι γὰρ νῦν οὔρια θεῖτε.
550
Λυσιστράτη
ἀλλʼ ἤνπερ ὅ τε γλυκύθυμος Ἔρως χἠ Κυπρογένειʼ Ἀφροδίτη
ἵμερον ἡμῶν κατὰ τῶν κόλπων καὶ τῶν μηρῶν καταπνεύσῃ,
κᾆτʼ ἐντήξῃ τέτανον τερπνὸν τοῖς ἀνδράσι καὶ ῥοπαλισμούς,
οἶμαί ποτε Λυσιμάχας ἡμᾶς ἐν τοῖς Ἕλλησι καλεῖσθαι.
Πρόβουλος
τί ποιησάσας;
555
Λυσιστράτη
ἢν παύσωμεν πρώτιστον μὲν ξὺν ὅπλοισιν
555
ἀγοράζοντας καὶ μαινομένους.
Γυνὴ Α.
νὴ τὴν Παφίαν Ἀφροδίτην.
Λυσιστράτη
νῦν μὲν γὰρ δὴ κἀν ταῖσι χύτραις κἀν τοῖς λαχάνοισιν ὁμοίως
περιέρχονται κατὰ τὴν ἀγορὰν ξὺν ὅπλοις ὥσπερ Κορύβαντες.
Πρόβουλος
νὴ Δία· χρὴ γὰρ τοὺς ἀνδρείους.
Λυσιστράτη
καὶ μὴν τό γε πρᾶγμα γέλοιον,
ὅταν ἀσπίδʼ ἔχων καὶ Γοργόνα τις κᾆτʼ ὠνῆται κορακίνους.
560
Γυνὴ Β.
νὴ Δίʼ ἐγὼ γοῦν ἄνδρα κομήτην φυλαρχοῦντʼ εἶδον ἐφʼ ἵππου
ἐς τὸν χαλκοῦν ἐμβαλλόμενον πῖλον λέκιθον παρὰ γραός·
ἕτερος δʼ αὖ Θρᾷξ πέλτην σείων κἀκόντιον ὥσπερ ὁ Τηρεύς,
ἐδεδίσκετο τὴν ἰσχαδόπωλιν καὶ τὰς δρυπεπεῖς κατέπινεν.
Πρόβουλος
πῶς οὖν ὑμεῖς δυναταὶ παῦσαι τεταραγμένα πράγματα πολλὰ
565
ἐν ταῖς χώραις καὶ διαλῦσαι;
Πρόβουλος
πῶς; ἀπόδειξον.
Λυσιστράτη
ὥσπερ κλωστῆρʼ, ὅταν ἡμῖν ᾖ τεταραγμένος, ὧδε λαβοῦσαι,
ὑπενεγκοῦσαι τοῖσιν ἀτράκτοις τὸ μὲν ἐνταυθοῖ τὸ δʼ ἐκεῖσε,
οὕτως καὶ τὸν πόλεμον τοῦτον διαλύσομεν, ἤν τις ἐάσῃ,
διενεγκοῦσαι διὰ πρεσβειῶν τὸ μὲν ἐνταυθοῖ τὸ δʼ ἐκεῖσε.
570
Πρόβουλος
ἐξ ἐρίων δὴ καὶ κλωστήρων καὶ ἀτράκτων πράγματα δεινὰ
παύσειν οἴεσθʼ ὦ ἀνόητοι;
Λυσιστράτη
κἂν ὑμῖν γʼ εἴ τις ἐνῆν νοῦς,
ἐκ τῶν ἐρίων τῶν ἡμετέρων ἐπολιτεύεσθʼ ἂν ἅπαντα.
Πρόβουλος
πῶς δή; φέρʼ ἴδω.
Λυσιστράτη
πρῶτον μὲν ἐχρῆν, ὥσπερ πόκου ἐν βαλανείῳ
ἐκπλύναντας τὴν οἰσπώτην, ἐκ τῆς πόλεως ἐπὶ κλίνης
575
ἐκραβδίζειν τοὺς μοχθηροὺς καὶ τοὺς τριβόλους ἀπολέξαι,
καὶ τούς γε συνισταμένους τούτους καὶ τοὺς πιλοῦντας ἑαυτοὺς
ἐπὶ ταῖς ἀρχαῖσι διαξῆναι καὶ τὰς κεφαλὰς ἀποτῖλαι·
εἶτα ξαίνειν ἐς καλαθίσκον κοινὴν εὔνοιαν, ἅπαντας
καταμιγνύντας τούς τε μετοίκους κεἴ τις ξένος ἢ φίλος ὑμῖν,
580
κεἴ τις ὀφείλει τῷ δημοσίῳ, καὶ τούτους ἐγκαταμεῖξαι·
καὶ νὴ Δία τάς γε πόλεις, ὁπόσαι τῆς γῆς τῆσδʼ εἰσὶν ἄποικοι,
διαγιγνώσκειν ὅτι ταῦθʼ ἡμῖν ὥσπερ τὰ κατάγματα κεῖται
χωρὶς ἕκαστον· κᾆτʼ ἀπὸ τούτων πάντων τὸ κάταγμα λαβόντας
δεῦρο ξυνάγειν καὶ συναθροίξειν εἰς ἕν, κἄπειτα ποιῆσαι
585
τολύπην μεγάλην κᾆτʼ ἐκ ταύτης τῷ δήμῳ χλαῖναν ὑφῆναι.
Πρόβουλος
οὔκουν δεινὸν ταυτὶ ταύτας ῥαβδίξειν καὶ τολυπεύειν,
αἶς οὐδὲ μετῆν πάνυ τοῦ πολέμου;
Λυσιστράτη
καὶ μὴν ὦ παγκατάρατε
πλεῖν ἤ γε διπλοῦν αὐτὸν φέρομεν, πρώτιστον μέν γε τεκοῦσαι
κἀκπέμψασαι παῖδας ὁπλίτας.
590
Πρόβουλος
σίγα, μὴ μνησικακήσῃς.
590
Λυσιστράτη
εἶθʼ ἡνίκα χρῆν εὐφρανθῆναι καὶ τῆς ἥβης ἀπολαῦσαι,
μονοκοιτοῦμεν διὰ τὰς στρατιάς. καὶ θἠμέτερον μὲν ἐᾶτε,
περὶ τῶν δὲ κορῶν ἐν τοῖς θαλάμοις γηρασκουσῶν ἀνιῶμαι.
Πρόβουλος
οὔκουν χἄνδρες γηράσκουσιν;
Λυσιστράτη
μὰ Δίʼ ἀλλʼ οὐκ εἶπας ὅμοιον.
ὁ μὲν ἥκων γάρ, κἂν ᾖ πολιός, ταχὺ παῖδα κόρην γεγάμηκεν·
595
τῆς δὲ γυναικὸς σμικρὸς ὁ καιρός, κἂν τούτου μὴ ʼπιλάβηται,
οὐδεὶς ἐθέλει γῆμαι ταύτην, ὀττευομένη δὲ κάθηται.
Πρόβουλος
ἀλλʼ ὅστις ἔτι στῦσαι δυνατὸς—
Λυσιστράτη
σὺ δὲ δὴ τί μαθὼν οὐκ ἀποθνῄσκεις;
†χωρίον ἐστί·† σορὸν ὠνήσει·
600
μελιτοῦτταν ἐγὼ καὶ δὴ μάξω.
λαβὲ ταυτὶ καὶ στεφάνωσαι.
Γυνὴ Ξ.
καὶ ταυτασὶ δέξαι παρʼ ἐμοῦ.
Γυνὴ Α.
καὶ τουτονγὶ λαβὲ τὸν στέφανον.
Λυσιστράτη
τοῦ δεῖ; τί ποθεῖς; χώρει ʼς τὴν ναῦν·
605
Πρόβουλος
εἶτʼ οὐχὶ ταῦτα δεινὰ πάσχειν ἔστʼ ἐμέ;
νὴ τὸν Δίʼ ἀλλὰ τοῖς προβούλοις ἄντικρυς
ἐμαυτὸν ἐπιδείξω βαδίζων ὡς ἔχω.
610
Λυσιστράτη
μῶν ἐγκαλεῖς ὅτι οὐχὶ προὐθέμεσθά σε;
ἀλλʼ ἐς τρίτην γοῦν ἡμέραν σοὶ πρῲ πάνυ
ἥξει παρʼ ἡμῶν τὰ τρίτʼ ἐπεσκευασμένα.
[Choral]
οὐκέτʼ ἔργον ἐγκαθεύδειν ὅστις ἔστʼ ἐλεύθερος,
Χορὸς γερόντων
ἀλλʼ ἐπαποδυώμεθʼ ἄνδρες τουτῳὶ τῷ πράγματι.
615
ἤδη γὰρ ὄζειν ταδὶ πλειόνων καὶ μειζόνων
[Choral 1]
πραγμάτων μοι δοκεῖ,
Χορὸς γερόντων
καὶ μάλιστʼ ὀσφραίνομαι τῆς Ἱππίου τυραννίδος·
καὶ πάνυ δέδοικα μὴ τῶν Λακώνων τινὲς
620
δεῦρο συνεληλυθότες ἄνδρες ἐς Κλεισθένους
τὰς θεοῖς ἐχθρὰς γυναῖκας ἐξεπαίρωσιν δόλῳ
καταλαβεῖν τὰ χρήμαθʼ ἡμῶν τόν τε μισθόν,
[Choral]
δεινὰ γάρ τοι τάσδε γʼ ἤδη τοὺς πολίτας νουθετεῖν,
Χορὸς γερόντων
καὶ λαλεῖν γυναῖκας οὔσας ἀσπίδος χαλκῆς πέρι,
καὶ διαλλάττειν πρὸς ἡμᾶς ἀνδράσιν Λακωνικοῖς,
οἷσι πιστὸν οὐδὲν εἰ μή περ λύκῳ κεχηνότι.
ἀλλὰ ταῦθʼ ὕφηναν ἡμῖν ἄνδρες ἐπὶ τυραννίδι.
630
ἀλλʼ ἐμοῦ μὲν οὐ τυραννεύσουσʼ, ἐπεὶ φυλάξομαι
καὶ φορήσω τὸ ξίφος τὸ λοιπὸν ἐν μύρτου κλαδί,
ἀγοράσω τʼ ἐν τοῖς ὅπλοις ἑξῆς Ἀριστογείτονι,
ὧδέ θʼ ἑστήξω παρʼ αὐτόν· †αὐτὸσ† γάρ μοι γίγνεται
τῆς θεοῖς ἐχθρᾶς πατάξαι τῆσδε γραὸς τὴν γνάθον.
635
[Choral 1]
οὐκ ἄρʼ εἰσιόντα σʼ οἴκαδʼ ἡ τεκοῦσα γνώσεται.
Χορὸς Γυναικῶν
ἀλλὰ θώμεσθʼ ὦ φίλαι γρᾶες ταδί πρῶτον χαμαί.
ἡμεῖς γὰρ ὦ πάντες ἀστοὶ λόγων κατάρχομεν
εἰκότως, ἐπεὶ χλιδῶσαν ἀγλαῶς ἔθρεψέ με.
640
ἑπτὰ μὲν ἔτη γεγῶσʼ εὐθὺς ἠρρηφόρουν·
εἶτʼ ἀλετρὶς ἦ δεκέτις οὖσα τἀρχηγέτι·
κᾆτʼ ἔχουσα τὸν κροκωτὸν ἄρκτος ἦ Βραυρωνίοις·
645
κἀκανηφόρουν ποτʼ οὖσα παῖς καλὴ ʼχουσʼ
[Choral]
ἆρα προὐφείλω τι χρηστὸν τῇ πόλει παραινέσαι;
Χορὸς Γυναικῶν
εἰ δʼ ἐγὼ γυνὴ πέφυκα, τοῦτο μὴ φθονεῖτέ μοι,
ἢν ἀμείνω γʼ εἰσενέγκω τῶν παρόντων πραγμάτων.
650
τοὐράνου γάρ μοι μέτεστι· καὶ γὰρ ἄνδρας ἐσφέρω,
τοῖς δὲ δυστήνοις γέρουσιν οὐ μέτεσθʼ ὑμῖν, ἐπεὶ
τὸν ἔρανον τὸν λεγόμενον παππῷον ἐκ τῶν Μηδικῶν
εἶτʼ ἀναλώσαντες οὐκ ἀντεσφέρετε τὰς ἐσφοράς,
ἀλλʼ ὑφʼ ὑμῶν διαλυθῆναι προσέτι κινδυνεύομεν.
655
ἆρα γρυκτόν ἐστιν ὑμῖν; εἰ δὲ λυπήσεις τί με,
τῷδέ γʼ ἀψήκτῳ πατάξω τῷ κοθόρνῳ τὴν γνάθον.
[Choral 2]
ταῦτʼ οὖν οὐχ ὕβρις τὰ πράγματʼ ἐστὶ
Χορὸς γερόντων
πολλή; κἀπιδώσειν μοι δοκεῖ τὸ χρῆμα μᾶλλον.
660
ἀλλʼ ἀμυντέον τὸ πρᾶγμʼ ὅστις γʼ ἐνόρχης ἔστʼ ἀνήρ.
ἀλλὰ τὴν ἐξωμίδʼ ἐκδυώμεθʼ, ὡς τὸν ἄνδρα δεῖ
ἀνδρὸς ὄζειν εὐθύς, ἀλλʼ οὐν ἐντεθριῶσθαι πρέπει.
ἀλλʼ ἄγετε λευκόποδες, οἵπερ επὶ Λείψύδριον ἤλθομεν ὅτʼ ἦμεν ἔτι,
665
νῦν δεῖ νῦν ἀνηβῆσαι πάλιν κἀναπτερῶσαι
πᾶν τὸ σῶμα κἀποσείσασθαι τὸ γῆρας τόδε.
670
[Choral]
εἰ γὰρ ἐνδώσει τις ἡμῶν ταῖσδε κἂν σμικρὰν λαβήν,
Χορὸς γερόντων
οὐδὲν ἐλλείψουσιν αὗται λιπαροῦς χειρουργίας,
ἀλλὰ καὶ ναῦς τεκτανοῦνται, κἀπιχειρήσουσʼ ἔτι
ναυμαχεῖν καὶ πλεῖν ἐφʼ ἡμἁς ὥσπε, Ἀρτεμισία.
675
ἢν δʼ ἐφʼ ἱππικὴν τράπωνται, διαγράφω τοὺς ἱππέας.
ἱππικώτατον γάρ ἐστι χρῆμα κἄποχον γυνή,
κοὐκ ἂν ἀπολίσθοι τρέχοντος· τὰς δʼ Ἀμαζόνας σκόπει,
ἃς Μίκων ἔγραψʼ ἐφʼ ἵππων μαχομένας τοῖς ἀνδράσιν.
ἀλλὰ τούτων χρῆν ἁπασῶν ἐς τετρημένον ξύλον
680
ἐγκαθαρμόσαι λαβόντας τουτονὶ τὸν αὐχένα.
[Choral 2]
εἰ νὴ τὼ θεώ με ζωπυρήσεις,
Χορὸς Γυναικῶν
λύσω τὴν ἐμαυτῆς ὗν ἐγὼ δή, καὶ ποιήσω
τήμερον τοὺς δημότας βωστρεῖν σʼ ἐγὼ πεκτούμενον.
685
ἀλλὰ χἠμεῖς ὦ γυναῖκες θᾶττον ἐκδυώμεθα,
ὡς ἂν ὄζωμεν γυναικῶν αὐτοδὰξ ὠργισμένων.
νῦν πρὸς ἔμʼ ἴτω τις, ἵνα μή ποτε φάγῃ σκόροδα, μηδὲ
ὡς εἰ καὶ μόνον κακῶς ἐρεῖς, ὑπερχολῶ γάρ,
αἰετὸν τίκτοντα κάνθαρός σε μαιεύσομαι.
695
[Choral]
οὐ γὰρ ὑμῶν φροντίσαιμʼ ἄν, ἢν ἐμοὶ ζῇ Λαμπιτὼ
Χορὸς Γυναικῶν
ἥ τε Θηβαία φίλη παῖς εὐγενὴς Ἰσμηνία.
οὐ γὰρ ἔσται δύναμις, οὐδʼ ἢν ἑπτάκις σὺ ψηφίσῃ,
ὅστις ὦ δύστηνʼ ἀπήχθου πᾶσι καὶ τοῖς γείτοσιν.
ὥστε κἀχθὲς θἠκάτῃ ποιοῦσα παιγνίαν ἐγὼ
700
τοῖσι παισὶ τὴν ἑταίραν ἐκάλεσʼ ἐκ τῶν γειτόνων,
παῖδα χρηστὴν κἀγαπητὴν ἐκ Βοιωτῶν ἔγχελυν·
οἱ δὲ πέμψειν οὐκ ἔφασκον διὰ τὰ σὰ ψηφίσματα.
κοὐχὶ μὴ παύσησθε τῶν ψηφισμάτων τούτων, πρὶν ἂν
τοῦ σκέλους ὑμᾶς λαβών τις ἐκτραχηλίσῃ φέρων.
705
ἄνασσα πράγους τοῦδε καὶ βουλεύματος,
τί μοι σκυθρωπὸς ἐξελήλυθας δόμων;
Λυσιστράτη
κακῶν γυναικῶν ἔργα καὶ θήλεια φρὴν
ποιεῖ μʼ ἄθυμον περιπατεῖν τʼ ἄνω κάτω.
Χορὸς Γυναικῶν
τί φῄς; τί φῄς;
710
Χορὸς Γυναικῶν
τί δʼ ἐστὶ δεινόν; φράζε ταῖς σαυτῆς φίλαις.
Λυσιστράτη
ἀλλʼ αἰσχρὸν εἰπεῖν καὶ σιωπῆσαι βαρύ.
Χορὸς Γυναικῶν
μή νύν με κρύψῃς ὅ τι πεπόνθαμεν κακόν.
Λυσιστράτη
βινητιῶμεν, ᾗ βράχιστον τοῦ λόγου.
715
Λυσιστράτη
τί Ζῆνʼ ἀυτεῖς; ταῦτα δʼ οὖν οὕτως ἔχει.
ἐγὼ μὲν οὖν αὐτὰς ἀποσχεῖν οὐκέτι
οἵα τʼ ἀπὸ τῶν ἀνδρῶν· διαδιδράσκουσι γάρ.
τὴν μέν γε πρώτην διαλέγουσαν τὴν ὀπὴν
720
κατέλαβον ᾗ τοῦ Πανός ἐστι ταὐλίον,
τὴν δʼ ἐκ τροχιλείας αὖ κατειλυσπωμένην,
τὴν δʼ αὐτομολοῦσαν, τὴν δʼ ἐπὶ στρούθου †μίαν†
ἤδη πέτεσθαι διανοουμένην κάτω
ἐς Ὀρσιλόχου χθὲς τῶν τριχῶν κατέσπασα.
725
πάσας τε προφάσεις ὥστʼ ἀπελθεῖν οἴκαδε
ἕλκουσιν. ἤδη γοῦν τις αὐτῶν ἔρχεται.
Γυνὴ Α.
οἴκαδʼ ἐλθεῖν βούλομαι.
οἴκοι γάρ ἐστιν ἔριά μοι Μιλήσια
ὑπὸ τῶν σέων κατακοπτόμενα.
730
Λυσιστράτη
ποίων σέων;
730
Γυνὴ Α.
ἀλλʼ ἥξω ταχέως νὴ τὼ θεὼ
ὅσον διαπετάσασʼ ἐπὶ τῆς κλίνης μόνον.
Λυσιστράτη
μὴ διαπετάννυ, μηδʼ ἀπέλθῃς μηδαμῇ.
Γυνὴ Α.
ἀλλʼ ἐῶ ʼπολέσθαι τἄριʼ;
Λυσιστράτη
ἢν τούτου δέῃ.
Γυνὴ Β.
τάλαινʼ ἐγώ, τάλαινα τῆς Ἀμοργίδος,
735
ἣν ἄλοπον οἴκοι καταλέλοιφʼ.
ἐπὶ τὴν Ἄμοργιν τὴν ἄλοπον ἐξέρχεται.
Γυνὴ Β.
ἀλλὰ νὴ τὴν Φωσφόρον
ἔγωγʼ ἀποδείρασʼ αὐτίκα μάλʼ ἀνέρχομαι.
Λυσιστράτη
μή μἀποδείρῃς. ἢν γὰρ ἄρξῃς τοῦτο σύ,
740
ἑτέρα γυνὴ ταὐτὸν ποιεῖν βουλήσεται.
Γυνὴ Γ
ὦ πότνιʼ Εἰλείθυιʼ ἐπίσχες τοῦ τόκου,
ἕως ἂν εἰς ὅσιον μόλω ʼγὼ χωρίον.
Λυσιστράτη
τί ταῦτα ληρεῖς;
Γυνὴ Γ
αὐτίκα μάλα τέξομαι.
Λυσιστράτη
ἀλλʼ οὐκ ἐκύεις σύ γʼ ἐχθές.
745
ἀλλʼ οἴκαδέ μʼ ὡς τὴν μαῖαν ὦ Λυσιστράτη
Λυσιστράτη
τίνα λόγον λέγεις;
τί τοῦτʼ ἔχεις τὸ σκληρόν;
Λυσιστράτη
μὰ τὴν Ἀφροδίτην οὐ σύ γʼ, ἀλλʼ ἢ χαλκίον
ἔχειν τι φαίνει κοῖλον· εἴσομαι δʼ ἐγώ.
750
ὦ καταγέλαστʼ ἔχουσα τὴν ἱερὰν κυνῆν
Γυνὴ Γ
καὶ κυῶ γε νὴ Δία.
Λυσιστράτη
τί δῆτα ταύτην εἶχες;
Γυνὴ Γ
ἵνα μʼ εἰ καταλάβοι
ὁ τόκος ἔτʼ ἐν πόλει, τέκοιμʼ ἐς τὴν κυνῆν
ἐσβᾶσα ταύτην, ὥσπερ αἱ περιστεραί.
755
Λυσιστράτη
τί λέγεις; προφασίζει· περιφανῆ τὰ πράγματα.
οὐ τἀμφιδρόμια τῆς κυνῆς αὐτοῦ μενεῖς;
Γυνὴ Γ
ἀλλʼ οὐ δύναμαι ʼγωγʼ οὐδὲ κοιμᾶσθʼ ἐν πόλει,
ἐξ οὗ τὸν ὄφιν εἶδον τὸν οἰκουρόν ποτε.
Γυνὴ Δ
ἐγὼ δʼ ὑπὸ τῶν γλαυκῶν γε τάλαινʼ ἀπόλλυμαι
760
ταῖς ἀγρυπνίαισι κακκαβαζουσῶν ἀεί.
Λυσιστράτη
ὦ δαιμόνιαι παύσασθε τῶν τερατευμάτων.
ποθεῖτʼ ἴσως τοὺς ἄνδρας· ἡμᾶς δʼ οὐκ οἴει
ποθεῖν ἐκείνους; ἀργαλέας γʼ εὖ οἶδʼ ὅτι
ἄγουσι νύκτας. ἀλλʼ ἀνάσχεσθʼ ὦγαθαί,
765
καὶ προσταλαιπωρήσατʼ ἔτʼ ὀλίγον χρόνον,
ὡς χρησμὸς ἡμῖν ἐστιν ἐπικρατεῖν, ἐὰν
μὴ στασιάσωμεν· ἔστι δʼ ὁ χρησμὸς οὑτοσί.
Γυνὴ Α
λέγʼ αὐτὸν ἡμῖν ὅ τι λέγει.
ἀλλʼ ὁπόταν πτήξωσι χελιδόνες εἰς ἕνα χῶρον,
770
τοὺς ἔποπας φεύγουσαι, ἀπόσχωνταί τε φαλήτων,
παῦλα κακῶν ἔσται, τὰ δʼ ὑπέρτερα νέρτερα θήσει
Γυνὴ Β
ἐπάνω κατακεισόμεθʼ ἡμεῖς;
Λυσιστράτη
ἢν δὲ διαστῶσιν καὶ ἀναπτῶνται πτερύγεσσιν
ἐξ ἱεροῦ ναοῖο χελιδόνες, οὐκέτι δόξει
775
ὄρνεον οὐδʼ ὁτιοῦν καταπυγωνέστερον εἶναι.
Γυνὴ Α
σαφής γʼ ὁ χρησμὸς νὴ Δίʼ.
Λυσιστράτη
ὦ πάντες θεοί,
μή νυν ἀπείπωμεν ταλαιπωρούμεναι,
ἀλλʼ εἰσίωμεν. καὶ γὰρ αἰσχρὸν τουτογὶ
ὦ φίλταται, τὸν χρησμὸν εἰ προδώσομεν.
780
[Lyric-Scene 1]
μῦθον βούλομαι λέξαι τινʼ ὑμῖν, ὅν ποτʼ ἤκουσʼ
Χορὸς γερόντων
αὐτὸς ἔτι παῖς ὤν.
οὕτως ἦν νεανίσκος Μελανίων τις,
785
ὃς φεύγων γάμον ἀφίκετʼ ἐς ἐρημίαν,
κοὐκέτι κατῆλθε πάλιν οἴκαδʼ ὑπὸ μίσους.
οὕτω τὰς γυναῖκας ἐβδελύχθη
ʼκʼεῖνος, ἡμεῖς τʼ οὐδὲν ἧττον
795
τοῦ Μελανίωνος οἱ σώφρονες.
γέρων
βούλομαί σε γραῦ κύσαι—
Γυνή
κρόμμυόν τἄρʼ οὐκ ἔδει.
γέρων
κἀνατείνας λακτίσαι.
Γυνή
τὴν λόχμην πολλὴν φορεῖς.
800
Χορὸς γερόντων
καὶ Μυρωνίδης γὰρ ἦν
τραχὺς ἐντεῦθεν μελάμπυγός
[Lyric-Scene 2]
κἀγὼ βούλομαι μῦθόν τινʼ ὑμῖν ἀντιλέξαι
805
Χορὸς Γυναικῶν
τῷ Μελανίωνι.
Τίμων ἦν ἀίδρυτός τις ἀβάτοισιν
ἐν σκώλοισι τὸ πρόσωπον περιειργμένος,
810
πολλὰ καταρασάμενος ἀνδράσι πονηροῖς.
815
οὕτω ʼκεῖνος ὑμῶν ἀντεμίσει
τοὺς πονηροὺς ἄνδρας ἀεί,
ταῖσι δὲ γυναιξὶν ἦν φίλτατος.
820
Γυνή
τὴν γνάθον βούλει θένω;
γέρων
μηδαμῶς· †ἔδεισά γε.†
Γυνή
ἀλλὰ κρούσω τῷ σκέλει;
γέρων
τὸν σάκανδρον ἐκφανεῖς.
Χορὸς Γυναικῶν
ἀλλʼ ὅμως ἂν οὐκ ἴδοις
825
καίπερ οὔσης γραὸς ὄντʼ αὐτὸν
κομήτην, ἀλλʼ ἀπεψιλωμένον
Λυσιστράτη
ἰοὺ ἰοὺ γυναῖκες ἴτε δεῦρʼ ὡς ἐμὲ
Γυνή
τί δʼ ἔστιν; εἰπέ μοι τίς ἡ βοή;
830
Λυσιστράτη
ἄνδρʼ ἄνδρʼ ὁρῶ προσιόντα παραπεπληγμένον,
τοῖς τῆς Ἀφροδίτης ὀργίοις εἰλημμένον.
ὦ πότνια Κύπρου καὶ Κυθήρων καὶ Πάφου
μεδέουσʼ, ἴθʼ ὀρθὴν ἥνπερ ἔρχι τὴν ὁδόν.
Γυνή
ποῦ δʼ ἐστὶν ὅστις ἐστί;
835
Λυσιστράτη
παρὰ τὸ τῆς Χλόης.
835
Γυνὴ
ὢ νὴ Δίʼ ἔστι δῆτα. τίς κἀστίν ποτε;
Λυσιστράτη
ὁρᾶτε· γιγνώσκει τις ὑμῶν;
ἔγωγε· κἀστὶν οὑμὸς ἀνὴρ Κινησίας.
Λυσιστράτη
σὸν ἔργον ἤδη τοῦτον ὀπτᾶν καὶ στρέφειν
κἀξηπεροπεύειν καὶ φιλεῖν καὶ μὴ φιλεῖν,
840
καὶ πάνθʼ ὑπέχειν πλὴν ὧν σύνοιδεν ἡ κύλιξ.
Μυρρίνη
ἀμέλει ποιήσω ταῦτʼ ἐγώ.
ξυνηπεροπεύσω σοι παραμένουσʼ ἐνθαδί,
καὶ ξυσταθεύσω τοῦτον. ἀλλʼ ἀπέλθετε.
Κινησίας
οἴμοι κακοδαίμων, οἷος ὁ σπασμός μʼ ἔχει
845
χὠ τέτανος ὥσπερ ἐπὶ τροχοῦ στρεβλούμενον.
Λυσιστράτη
τίς οὗτος οὑντὸς τῶν φυλάκων ἑστώς;
Λυσιστράτη
οὐκ ἄπει δῆτʼ ἐκποδών;
Κινησίας
σὺ δʼ εἶ τίς ἡκβάλλουσά μʼ;
Κινησίας
πρὸς τῶν θεῶν νυν ἐκκάλεσόν μοι Μυρρίνην.
850
Λυσιστράτη
ἰδοὺ καλέσω ʼγὼ Μυρρίνην σοι; σὺ δὲ τίς εἶ;
Κινησίας
ἀνὴρ ἐκείνης, Παιονίδης Κινησίας.
Λυσιστράτη
ὦ χαῖρε φίλτατʼ· οὐ γὰρ ἀκλεὲς τοὔνομ
τὸ σὸν παρʼ ἡμῖν ἐστιν οὐδʼ ἀνώνυμον.
ἀεὶ γὰρ ἡ γυνή σʼ ἔχει διὰ στόμα.
855
κἂν ᾠὸν ἢ μῆλον λάβῃ, Κινησίᾳ
Κινησίας
ὢ πρὸς τῶν θεῶν.
Λυσιστράτη
νὴ τὴν Ἀφροδίτην· κἂν περὶ ἀνδρῶν γʼ ἐμπέσῃ
λόγος τις, εἴρηκʼ εὐθέως ἡ σὴ γυνὴ
ὅτι λῆρός ἐστι τἄλλα πρὸς Κινησίαν.
860
Κινησίας
ἴθι νυν κάλεσον αὐτήν.
Λυσιστράτη
τί οὖν; δώσεις τί μοι;
Κινησίας
ἔγωγέ σοι νὴ τὸν Δίʼ, ἢν βούλῃ γε σύ·
ἔχω δὲ τοῦθʼ· ὅπερ οὖν ἔχω, δίδωμί σοι.
Λυσιστράτη
φέρε νυν καλέσω καταβᾶσά σοι.
ὡς οὐδεμίαν ἔχω γε τῷ βίῳ χάριν,
865
ἐξ οὗπερ αὕτη ʼξῆλθεν ἐκ τῆς οἰκίας·
ἀλλʼ ἄχθομαι μὲν εἰσιών, ἔρημα δὲ
εἶναι δοκεῖ μοι πάντα, τοῖς δὲ σιτίοις
χάριν οὐδεμίαν οἶδʼ ἐσθίων· ἔστυκα γάρ.
Μυρρίνη
φιλῶ φιλῶ ʼγὼ τοῦτον· ἀλλʼ οὐ βούλεται
870
ὑπʼ ἐμοῦ φιλεῖσθαι. σὺ δʼ ἐμὲ τούτῳ μὴ κάλει.
Κινησίας
ὦ γλυκύτατον Μυρρινίδιον τί ταῦτα δρᾷς;
Μυρρίνη
μὰ Δίʼ ἐγὼ μὲν αὐτόσʼ οὔ.
Κινησίας
ἐμοῦ καλοῦντος οὐ καταβήσει Μυρρίνη;
Μυρρίνη
οὐ γὰρ δεόμενος οὐδὲν ἐκκαλεῖς ἐμέ.
875
Κινησίας
ἐγὼ οὐ δεόμενος; ἐπιτετριμμένος μὲν οὖν.
Κινησίας
μὴ δῆτʼ, ἀλλὰ τῷ γοῦν παιδίῳ
ὑπάκουσον· οὗτος οὐ καλεῖς τὴν μαμμίαν;
Παῖς Κινησίου
μαμμία, μαμμία, μαμμία.
Κινησίας
αὕτη τί πάσχεις; οὐδʼ ἐλεεῖς τὸ παιδίον
880
ἄλουτον ὂν κἄθηλον ἕκτην ἡμέραν;
Μυρρίνη
ἔγωγʼ ἐλεῶ δῆτʼ· ἀλλʼ ἀμελὴς αὐτῷ πατὴρ
Κινησίας
κατάβηθʼ ὦ δαιμονία τῷ παιδίῳ.
Μυρρίνη
οἷον τὸ τεκεῖν· καταβατέον. τί γὰρ πάθω;
Κινησίας
ἐμοὶ γὰρ αὕτη καὶ νεωτέρα δοκεῖ
885
πολλῷ γεγενῆσθαι κἀγανώτερον βλέπειν·
χἂ δυσκολαίνει πρὸς ἐμὲ καὶ βρενθύεται,
ταῦτʼ αὐτὰ δή ʼσθʼ ἃ κἄμʼ ἐπιτρίβει τῷ πόθῳ.
Μυρρίνη
ὦ γλυκύτατον σὺ τεκνίδιον κακοῦ πατρός,
φέρε σε φιλήσω γλυκύτατον τῇ μαμμίᾳ.
890
Κινησίας
τί ὦ πονήρα ταῦτα ποιεῖς χἀτέραις
πείθει γυναιξί, κἀμέ τʼ ἄχθεσθαι ποιεῖς
Μυρρίνη
μὴ πρόσαγε τὴν χεῖρά μοι.
Κινησίας
τὰ δʼ ἔνδον ὄντα τἀμὰ καὶ σὰ χρήματα
Μυρρίνη
ὀλίγον αὐτῶν μοι μέλει.
895
Κινησίας
ὀλίγον μέλει σοι τῆς κρόκης φορουμένης
Κινησίας
τὰ δὲ τῆς Ἀφροδίτης ἱέρʼ ἀνοργίαστά σοι
χρόνον τοσοῦτόν ἐστιν. οὐ βαδιεῖ πάλιν;
Μυρρίνη
μὰ Δίʼ οὐκ ἔγωγʼ, ἢν μὴ διαλλαχθῆτέ γε
900
καὶ τοῦ πολέμου παύσησθε.
Κινησίας
τοιγάρ, ἢν δοκῇ,
κἄγωγʼ ἄπειμʼ ἐκεῖσε· νῦν δʼ ἀπομώμοκα.
Κινησίας
σὺ δʼ ἀλλὰ κατακλίνηθι μετʼ ἐμοῦ διὰ χρόνου.
Μυρρίνη
οὐ δῆτα· καίτοι σʼ οὐκ ἐρῶ γʼ ὡς οὐ φιλῶ.
905
Κινησίας
φιλεῖς; τί οὖν οὐ κατεκλίνης ὦ Μύρριον;
Μυρρίνη
ὦ καταγέλαστʼ ἐναντίον τοῦ παιδίου;
Κινησίας
μὰ Δίʼ ἀλλὰ τοῦτό γʼ οἴκαδʼ ὦ Μανῆ φέρε.
ἰδοὺ τὸ μέν σοι παιδίον καὶ δὴ ʼκποδών,
Μυρρίνη
ποῦ γὰρ ἄν τις καὶ τάλαν
910
Κινησίας
ὅπου; τὸ τοῦ Πανὸς καλόν.
Μυρρίνη
καὶ πῶς ἔθʼ ἁγνὴ δῆτʼ ἂν ἔλθοιμʼ ἐς πόλιν;
Κινησίας
κάλλιστα δήπου λουσαμένη τῇ Κλεψύδρᾳ.
Μυρρίνη
ἔπειτʼ ὀμόσασα δῆτʼ ἐπιορκήσω τάλαν;
Κινησίας
εἰς ἐμὲ τράποιτο· μηδὲν ὅρκου φροντίσῃς.
915
Μυρρίνη
φέρε νυν ἐνέγκω κλινίδιον νῷν.
Μυρρίνη
μὰ τὸν Ἀπόλλω μή σʼ ἐγὼ
καίπερ τοιοῦτον ὄντα κατακλινῶ χαμαί.
Κινησίας
ἥ τοι γυνὴ φιλεῖ με, δήλη ʼστὶν καλῶς.
Μυρρίνη
ἰδοὺ κατάκεισʼ ἀνύσας τι, κἀγὼ ʼκδύομαι.
920
καίτοι, τὸ δεῖνα, ψίαθός ἐστʼ ἐξοιστέα.
Κινησίας
ποία ψίαθος; μὴ μοί γε.
αἰσχρὸν γὰρ ἐπὶ τόνου γε.
Κινησίας
δός μοί νυν κύσαι.
Κινησίας
παπαιάξ· ἧκέ νυν ταχέως πάνυ.
Μυρρίνη
ἰδοὺ ψίαθος· κατάκεισο, καὶ δὴ ʼκδύομαι.
925
καίτοι, τὸ δεῖνα, προσκεφάλαιον οὐκ ἔχεις.
Κινησίας
ἀλλʼ οὐδὲ δέομʼ ἔγωγε.
Κινησίας
ἀλλʼ ἢ τὸ πέος τόδʼ Ἡρακλῆς ξενίζεται.
Μυρρίνη
ἀνίστασʼ, ἀναπήδησον.
Κινησίας
δεῦρό νυν ὦ χρύσιον.
930
Μυρρίνη
τὸ στρόφιον ἤδη λύομαι. μέμνησό νυν·
μή μʼ ἐξαπατήσῃς τὰ περὶ τῶν διαλλαγῶν.
Κινησίας
νὴ Δίʼ ἀπολοίμην ἆρα.
Μυρρίνη
σισύραν οὐκ ἔχεις.
Κινησίας
μὰ Δίʼ οὐδὲ δέομαί γʼ, ἀλλὰ βινεῖν βούλομαι.
Μυρρίνη
ἀμέλει ποιήσεις τοῦτο· ταχὺ γὰρ ἔρχομαι.
935
Κινησίας
ἅνθρωπος ἐπιτρίψει με διὰ τὰ στρώματα.
Κινησίας
ἀλλʼ ἐπῆρται τοῦτό γε.
Μυρρίνη
βούλει μυρίσω σε;
Κινησίας
μὰ τὸν Ἀπόλλω μὴ μέ γε.
Μυρρίνη
νὴ τὴν Ἀφροδίτην ἤν τε βούλῃ γʼ ἤν τε μή.
Κινησίας
εἴθʼ ἐκχυθείη τὸ μύρον ὦ Ζεῦ δέσποτα.
940
Μυρρίνη
πρότεινέ νυν τὴν χεῖρα κἀλείφου λαβών.
Κινησίας
οὐχ ἡδὺ τὸ μύρον μὰ τὸν Ἀπόλλω τουτογί,
εἰ μὴ διατριπτικόν γε κοὐκ ὄζον γάμων.
Μυρρίνη
τάλαινʼ ἐγὼ τὸ Ῥόδιον ἤνεγκον μύρον.
Κινησίας
ἀγαθόν· ἔα αὔτʼ ὦ δαιμονία.
945
Κινησίας
κάκιστʼ ἀπόλοιθʼ ὁ πρῶτος ἑψήσας μύρον.
Μυρρίνη
λαβὲ τόνδε τὸν ἀλάβαστον.
Κινησίας
ἀλλʼ ἕτερον ἔχω.
ἀλλʼ ᾠζυρὰ κατάκεισο καὶ μή μοι φέρε
Μυρρίνη
ποιήσω ταῦτα νὴ τὴν Ἄρτεμιν.
ὑπολύομαι γοῦν. ἀλλʼ ὅπως ὦ φίλτατε
950
σπονδὰς ποιεῖσθαι ψηφιεῖ.
ἀπολώλεκέν με κἀπιτέτριφεν ἡ γυνὴ
τά τʼ ἄλλα πάντα κἀποδείρασʼ οἴχεται.
[Lyric-Scene]
οἴμοι τί πάθω; τίνα βινήσω
Κινησίας
τῆς καλλίστης πασῶν ψευσθείς;
955
πῶς ταυτηνὶ παιδοτροφήσω;
Χορὸς γερόντων
ἐν δεινῷ γʼ ὦ δύστηνε κακῷ
τείρει ψυχὴν ἐξαπατηθείς.
960
ποῖος γὰρ ἂν ἢ νέφρος ἀντίσχοι,
ποία ψυχή, ποῖοι δʼ ὄρχεις,
ποία δʼ ὀσφῦς, ποῖος δʼ ὄρρος
καὶ μὴ βινῶν τοὺς ὄρθρους;
Κινησίας
ὦ Ζεῦ δεινῶν ἀντισπασμῶν.
Χορὸς γερόντων
ταυτὶ μέντοι νυνί σʼ ἐποίησʼ
ἡ παμβδελυρὰ καὶ παμμυσαρά.
Κινησίας
μὰ Δίʼ ἀλλὰ φίλη καὶ παγγλυκερά.
970
Χορὸς γερόντων
ποία γλυκερά; μιαρὰ μιαρά.
Κινησίας
μιαρὰ δῆτʼ ὦ Ζεῦ ὦ Ζεῦ·
εἴθʼ αὐτὴν ὥσπερ τοὺς θωμοὺς
ξυστρέψας καὶ ξυγγογγύλας
975
οἴχοιο φέρων, εἶτα μεθείης,
ἡ δὲ φέροιτʼ αὖ πάλιν ἐς τὴν γῆν,
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
πᾷ τᾶν Ἀσανᾶν ἐστιν ἁ γερωχία
980
ἢ τοὶ πρυτάνιες; λῶ τι μυσίξαι νέον.
Κινησίας
σὺ δʼ εἶ πότερον ἄνθρωπος ἢ κονίσαλος;
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
κᾶρυξ ἐγὼν ὦ κυρσάνιε ναὶ τὼ σιὼ
ἔμολον ἀπὸ Σπάρτας περὶ τᾶν διαλλαγᾶν.
Κινησίας
κἄπειτα δόρυ δῆθʼ ὑπὸ μάλης ἥκεις ἔχων;
985
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
οὐ τὸν Δίʼ οὐκ ἐγών γα.
Κινησίας
ποῖ μεταστρέφει;
τί δὴ προβάλλει τὴν χλαμύδʼ; ἢ βουβωνιᾷς
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
παλαιόρ γα ναὶ τὸν Κάστορα
Κινησίας
ἀλλʼ ἔστυκας ὦ μιαρώτατε.
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
οὐ τὸν Δίʼ οὐκ ἐγών γα· μηδʼ αὖ πλαδδίη.
990
Κινησίας
τί δʼ ἐστί σοι τοδί;
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
σκυτάλα Λακωνικά.
Κινησίας
εἴπερ γε χαὔτη ʼστὶ σκυτάλη Λακωνική.
ἀλλʼ ὡς πρὸς εἰδότʼ ἐμὲ σὺ τἀληθῆ λέγε.
τί τὰ πράγμαθʼ ὑμῖν ἐστι τἀν Λακεδαίμονι;
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
ὀρσὰ Λακεδαίμων πᾶα καὶ τοὶ σύμμαχοι
995
ἅπαντες ἐστύκαντι· Πελλάνας δὲ δεῖ.
Κινησίας
ἀπὸ τοῦ δὲ τουτὶ τὸ κακὸν ὑμῖν ἐνέπεσεν;
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
οὔκ, ἀλλʼ ἆρχεν οἰῶ Λαμπιτώ,
ἔπειτα τἄλλαι ταὶ κατὰ Σπάρταν ἅμα
γυναῖκες ᾇπερ ἀπὸ μιᾶς ὑσπλαγίδος
1000
ἀπήλααν τὼς ἄνδρας ἀπὸ τῶν ὑσσάκων.
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
μογίομες. ἂν γὰρ τὰν πόλιν
ᾇπερ λυχνοφορίοντες ἐπικεκύφαμες.
ταὶ γὰρ γυναῖκες οὐδὲ τῶ μύρτω σιγεῖν
ἐῶντι, πρίν γʼ ἅπαντες ἐξ ἑνὸς λόγω
1005
σπονδὰς ποιησώμεσθα ποττὰν Ἑλλάδα.
Κινησίας
τουτὶ τὸ πρᾶγμα πανταχόθεν ξυνομώμοται
ὑπὸ τῶν γυναικῶν· ἄρτι νυνὶ μανθάνω.
ἀλλʼ ὡς τάχιστα φράζε περὶ διαλλαγῶν
αὐτοκράτορας πρέσβεις ἀποπέμπειν ἐνθαδί.
1010
ἐγὼ δʼ ἑτέρους ἐνθένδε τῇ βουλῇ φράσω
πρέσβεις ἑλέσθαι τὸ πέος ἐπιδείξας τοδί.
Κῆρυξ Λακεδαιμονίων
ποτάομαι· κράτιστα γὰρ παντᾷ λέγεις.
[Choral]
οὐδέν ἐστι θηρίον γυναικὸς ἀμαχώτερον,
Χορὸς γερόντων
οὐδὲ πῦρ, οὐδʼ ὧδʼ ἀναιδὴς οὐδεμία πόρδαλις.
1015
Χορὸς Γυναικῶν
ταῦτα μέντοι σὺ ξυνιεὶς εἶτα πολεμεῖς ἐμοί,
ἐξὸν ὦ πόνηρε σοὶ βέβαιον ἔμʼ ἔχειν φίλην;
Χορὸς γερόντων
ὡς ἐγὼ μισῶν γυναῖκας οὐδέποτε παύσομαι.
Χορὸς Γυναικῶν
ἀλλʼ ὅταν βούλῃ σύ· νῦν δʼ οὖν οὔ σε περιόψομαι
γυμνὸν ὄνθʼ οὕτως. ὁρῶ γὰρ ὡς καταγέλαστος εἶ.
1020
ἀλλὰ τὴν ἐξωμίδʼ ἐνδύσω σε προσιοῦσʼ ἐγώ.
Χορὸς γερόντων
τοῦτο μὲν μὰ τὸν Δίʼ οὐ πονηρὸν ἐποιήσατε·
ἀλλʼ ὑπʼ ὀργῆς γὰρ πονηρᾶς καὶ τότʼ ἀπέδυν ἐγώ.
Χορὸς Γυναικῶν
πρῶτα μὲν φαίνει γʼ ἀνήρ, εἶτʼ οὐ καταγέλαστος εἶ.
κεἴ με μὴ ʼλύπεις, ἐγώ σου κἂν τόδε τὸ θηρίον
1025
τοὐπὶ τὠφθαλμῷ λαβοῦσʼ ἐξεῖλον ἂν ὃ νῦν ἔνι.
Χορὸς γερόντων
τοῦτʼ ἄρʼ ἦν με τοὐπιτρῖβον, δακτύλιος οὑτοσί·
ἐκσκάλευσον αὐτό, κᾆτα δεῖξον ἀφελοῦσά μοι·
ὡς τὸν ὀφθαλμόν γέ μου νὴ τὸν Δία πάλαι δάκνει.
Χορὸς Γυναικῶν
ἀλλὰ δράσω ταῦτα· καίτοι δύσκολος ἔφυς ἀνήρ.
1030
ἦ μέγʼ ὦ Ζεῦ χρῆμʼ ἰδεῖν τῆς ἐμπίδος ἔνεστί σοι.
οὐχ ὁρᾷς; οὐκ ἐμπίς ἐστιν ἥδε Τρικορυσία;
Χορὸς γερόντων
νὴ Δίʼ ὤνησάς γέ μʼ, ὡς πάλαι γέ μʼ ἐφρεωρύχει,
ὥστʼ ἐπειδὴ ʼξῃρέθη, ῥεῖ μου τὸ δάκρυον πολύ.
Χορὸς Γυναικῶν
ἀλλʼ ἀποψήσω σʼ ἐγώ, καίτοι πάνυ πονηρὸς εἶ,
1035
Χορὸς γερόντων
μὴ φιλήσῃς.
Χορὸς Γυναικῶν
ἤν τε βούλῃ γʼ ἤν τε μή.
Χορὸς γερόντων
ἀλλὰ μὴ ὥρασʼ ἵκοισθʼ· ὡς ἐστὲ θωπικαὶ φύσει,
κἄστʼ ἐκεῖνο τοὔπος ὀρθῶς κοὐ κακῶς εἰρημένον,
οὔτε σὺν πανωλέθροισιν οὔτʼ ἄνευ πανωλέθρων.
ἀλλὰ νυνὶ σπένδομαί σοι, καὶ τὸ λοιπὸν οὐκέτι
1040
οὔτε δράσω φλαῦρον οὐδὲν οὔθʼ ὑφʼ ὑμῶν πείσομαι.
ἀλλὰ κοινῇ συσταλέντες τοῦ μέλους ἀρξώμεθα.
[Choral 1]
οὐ παρασκευαζόμεσθα
Χορός
τῶν πολιτῶν οὐδένʼ ὦνδρες
φλαῦρον εἰπεῖν οὐδὲ ἕν.
1045
ἀλλὰ πολὺ τοὔμπαλιν πάντʼ ἀγαθὰ καὶ λέγειν
καὶ δρᾶν· ἱκανὰ γὰρ τὰ κακὰ καὶ τὰ παρακείμενα.
ἀλλʼ ἐπαγγελλέτω πᾶς ἀνὴρ καὶ γυνή,
εἴ τις ἀργυρίδιον δεῖται
1050
λαβεῖν μνᾶς ἢ δύʼ ἢ τρεῖς,
ὅστις ἂν νυνὶ δανείσηται
1055
ἑστιᾶν δὲ μέλλομεν ξένους
δρας καλούς τε κἀγαθούς.
1060
κἄστιν ἔτʼ ἔτνος τι· καὶ δελφάκιον ἦν τί μοι,
καὶ τοῦτο τέθυχʼ, ὡς τὰ κρέʼ ἔδεσθʼ ἁπαλὰ καὶ καλά.
ἥκετʼ οὖν εἰς ἐμοῦ τήμερον· πρῲ δὲ χρὴ
τοῦτο δρᾶν λελουμένους αὔ-
τούς τε καὶ τὰ παιδίʼ, εἶτʼ εἴσω βαδίζειν,
1065
[Choral]
καὶ μὴν ἀπὸ τῆς Σπάρτης οἱδὶ πρέσβεις ἕλκοντες ὑπήνας
Χορός
χωροῦσʼ, ὥσπερ χοιροκομεῖον περὶ τοῖς μηροῖσιν ἔχοντες.
ἄνδρες Λάκωνες πρῶτα μέν μοι χαίρετε,
εἶτʼ εἴπαθʼ ἡμῖν πῶς ἔχοντες ἥκετε.
1075
Λάκων
τί δεῖ ποθʼ ὑμὲ πολλὰ μυσίδδειν ἔπη;
ὁρῆν γὰρ ἔξεσθʼ ὡς ἔχοντες ἵκομες.
Χορός
βαβαί· νενεύρωται μὲν ἥδε συμφορὰ
δεινῶς, †τεθερμῶσθαί γε† χεῖρον φαίνεται.
Λάκων
ἄφατα. τί κα λέγοι τις; ἀλλʼ ὅπᾳ σέλει
1080
παντᾷ τις ἐλσὼν ἁμὶν εἰράναν σέτω.
Χορός
καὶ μὴν ὁρῶ καὶ τούσδε τοὺς αὐτόχθονας
ὥσπερ παλαιστὰς ἄνδρας ἀπὸ τῶν γαστέρων
θαἰμάτιʼ ἀποστέλλοντας· ὥστε φαίνεται
ἀσκητικὸν τὸ χρῆμα τοῦ νοσήματος.
1085
Ἀθηναῖος
τίς ἂν φράσεις ποῦʼ στιν ἡ Λυσιστράτη;
ὡς ἄνδρες ἡμεῖς οὑτοιὶ τοιουτοιί.
Χορός
χαὔτη ξυνᾴδει χἠτέρα ταύτῃ νόσῳ.
ἦ που πρὸς ὄρθρον σπασμὸς ὑμᾶς λαμβάνει;
Ἀθηναῖος
μὰ Δίʼ ἀλλὰ ταυτὶ δρῶντες ἐπιτετρίμμεθα.
1090
ὥστʼ εἴ τις ἡμᾶς μὴ διαλλάξει ταχύ,
οὐκ ἔσθʼ ὅπως οὐ Κλεισθένη βινήσομεν.
Χορός
εἰ σωφρονεῖτε, θαἰμάτια λήψεσθʼ, ὅπως
τῶν Ἑρμοκοπιδῶν μή τις ὑμᾶς ὄψεται.
Ἀθηναῖος
νὴ τὸν Δίʼ εὖ μέντοι λέγεις.
1095
παντᾷ γα. φέρε τὸ ἔσθος ἀμβαλώμεθα.
Ἀθηναῖος
ὢ χαίρετʼ ὦ Λάκωνες· αἰσχρά γʼ ἐπάθομεν.
Λάκων
ὦ Πολυχαρείδα δεινά κʼ αὖ ʼπεπόνθεμες,
αἰ εἶδον ἁμὲ τὤνδρες ἀμπεφλασμένως.
Ἀθηναῖος
ἄγε δὴ Λάκωνες αὔθʼ ἕκαστα χρὴ λέγειν.
1100
Ἀθηναῖος
καλῶς δὴ λέγετε· χἠμεῖς τουτογί.
τί οὐ καλοῦμεν δῆτα τὴν Λυσιστράην,
ἥπερ διαλλάξειεν ἡμᾶς ἂν μόνη;
Λάκων
ναὶ τὼ σιὼ κἂν λῆτε τὸν Λυσίστρατον.
1105
Ἀθηναῖος
ἀλλʼ οὐδὲν ἡμᾶς, ὡς ἔοικε, δεῖ καλεῖν·
αὐτὴ γάρ, ὡς ἤκουσεν, ἥδʼ ἐξέρχεται.
Χορός
χαῖρʼ ὦ πασῶν ἀνδρειοτάτη· δεῖ δὴ νυνί σε γενέσθαι
δεινὴν δειλὴν ἀγαθὴν φαύλην σεμνὴν ἀγανὴν πολύπειρον·
ὡς οἱ πρῶτοι τῶν Ἑλλήνων τῇ σῇ ληφθέντες ἴυγγι
1110
συνεχώρησάν σοι καὶ κοινῇ τἀγκλήματα πάντʼ ἐπέτρεψαν.
Λυσιστράτη
ἀλλʼ οὐχὶ χαλεπὸν τοὔργον, εἰ λάβοι γέ τις
ὀργῶντας ἀλλήλων τε μὴ ʼκπειρωμένους.
τάχα δʼ εἴσομαι ʼγώ. ποῦ ʼστιν ἡ Διαλλαγή;
πρόσαγε λαβοῦσα πρῶτα τοὺς Λακωνικούς,
1115
καὶ μὴ χαλεπῇ τῇ χειρὶ μηδʼ αὐθαδικῇ,
μηδʼ ὥσπερ ἡμῶν ἅνδρες ἀμαθῶς τοῦτʼ ἔδρων,
ἀλλʼ ὡς γυναῖκας εἰκός, οἰκείως πάνυ,
ἢν μὴ διδῷ τὴν χεῖρα, τῆς σάθης ἄγε.
ἴθι καὶ σὺ τούτους τοὺς Ἀθηναίους ἄγε,
1120
οὗ δʼ ἂν διδῶσι πρόσαγε τούτους λαβομένη.
ἄνδρες Λάκωνες στῆτε παρʼ ἐμὲ πλησίον,
ἐνθένδε δʼ ὑμεῖς, καὶ λόγων ἀκούσατε.
ἐγὼ γυνὴ μέν εἰμι, νοῦς δʼ ἔνεστί μοι,
αὐτὴ δʼ ἐμαυτῆς οὐ κακῶς γνώμης ἔχω,
1125
τοὺς δʼ ἐκ πατρός τε καὶ γεραιτέρων λόγους
πολλοὺς ἀκούσασʼ οὐ μεμούσωμαι κακῶς.
λαβοῦσα δʼ ὑμᾶς λοιδορῆσαι βούλομαι
κοινῇ δικαίως, οἳ μιᾶς ἐκ χέρνιβος
βωμοὺς περιρραίνοντες ὥσπερ ξυγγενεῖς
1130
Ὀλυμπίασιν, ἐν Πύλαις, Πυθοῖ πόσους
εἴποιμʼ ἂν ἄλλους, εἴ με μηκύνειν δέοι;
ἐχθρῶν παρόντων βαρβάρων στρατεύματι
Ἕλληνας ἄνδρας καὶ πόλεις ἀπόλλυτε.
εἷς μὲν λόγος μοι δεῦρʼ ἀεὶ περαίνεται.
1135
Ἀθηναῖος
ἐγὼ δʼ ἀπόλλυμαί γʼ ἀπεψωλημένος.
Λυσιστράτη
εἶτʼ ὦ Λάκωνες, πρὸς γὰρ ὑμᾶς τρέψομαι,
οὐκ ἴσθʼ ὅτʼ ἐλθὼν δεῦρο Περικλείδας ποτὲ
ὁ Λάκων Ἀθηναίων ἱκέτης καθέζετο
ἐπὶ τοῖσι βωμοῖς ὠχρὸς ἐν φοινικίδι
1140
στρατιὰν προσαιτῶν; ἡ δὲ Μεσσήνη τότε
ὑμῖν ἐπέκειτο χὠ θεὸς σείων ἅμα.
ἐλθὼν δὲ σὺν ὁπλίταισι τετρακισχιλίοις
Κίμων ὅλην ἔσωσε τὴν Λακεδαίμονα.
ταυτὶ παθόντες τῶν Ἀθηναίων ὕπο
1145
δῃοῦτε χώραν, ἧς ὑπʼ εὖ πεπόνθατε;
Ἀθηναῖος
ἀδικοῦσιν οὗτοι νὴ Δίʼ ὦ Λυσιστράτη.
Λάκων
ἀδικίομες· ἀλλʼ ὁ πρωκτὸς ἄφατον ὡς καλός.
Λυσιστράτη
ὑμᾶς δʼ ἀφήσειν τοὺς Ἀθηναίους μʼ οἴει;
οὐκ ἴσθʼ ὅθʼ ὑμᾶς οἱ Λάκωνες αὖθις αὖ
1150
κατωνάκας φοροῦντας ἐλθόντες δορὶ
πολλοὺς μὲν ἄνδρας Θετταλῶν ἀπώλεσαν,
πολλοὺς δʼ ἑταίρους Ἱππίου καὶ ξυμμάχους,
ξυνεκμαχοῦντες τῇ τόθʼ ἡμέρᾳ μόνοι,
κἠλευθέρωσαν κἀντὶ τῆς κατωνάκης
1155
τὸν δῆμον ὑμῶν χλαῖναν ἠμπέσχον πάλιν;
Λάκων
οὔπα γυναῖκʼ ὄπωπα χαϊωτεραν.
Ἀθηναῖος
ἐγὼ δὲ κύσθον γʼ οὐδέπω καλλίονα.
Λυσιστράτη
τί δῆθʼ υπηργμένων γε πολλῶν κἀγαθῶν
μάχεσθε κοὐ παύεσθε τῆς μοχθηρίας;
1160
τί δʼ οὐ διηλλάγητε; φέρε τί τοὐμποδών;
Λάκων
ἁμές γε λῶμες, αἴ τις ἁμὶν τὤγκυκλον
ἇσπερ πάλαι δεόμεθα καὶ βλιμάττομες.
Ἀθηναῖος
μὰ τὸν Ποσειδῶ τοῦτο μέν γʼ οὐ δράσετε.
1165
Λυσιστράτη
ἄφετʼ ὦγάθʼ αὐτοῖς.
Ἀθηναῖος
κᾆτα τίνα κινήσομεν;
Λυσιστράτη
ἕτερόν γʼ ἀπαιτεῖτʼ ἀντὶ τούτου χωρίον.
Ἀθηναῖος
τὸ δεῖνα τοίνυν παράδοθʼ ἡμῖν τουτονὶ
πρώτιστα τὸν Ἐχινοῦντα καὶ τὸν Μηλιᾶ
κόλπον τὸν ὄπισθεν καὶ τὰ Μεγαρικὰ σκέλη.
1170
Λάκων
οὐ τὼ σιὼ οὐχὶ πάντα γʼ ὦ λισσάνιε.
Λυσιστράτη
ἐᾶτε, μηδὲν διαφέρου περὶ σκελοῖν.
Ἀθηναῖος
ἤδη γεωργεῖν γυμνὸς ἀποδὺς βούλομαι.
Λάκων
ἐγὼ δὲ κοπραγωγεῖν γα †πρῶτα† ναὶ τὼ σιώ.
Λυσιστράτη
ἐπὴν διαλλαγῆτε, ταῦτα δράσετε.
1175
ἀλλʼ εἰ δοκεῖ δρᾶν ταῦτα, βουλεύσασθε καὶ
τοῖς ξυμμάχοις ἐλθόντες ἀνακοινώσατε.
Ἀθηναῖος
ποίοισιν ὦ τᾶν ξυμμάχοις; ἐστύκαμεν.
οὐ ταὐτὰ δόξει τοῖσι συμμάχοισι νῷν
Λάκων
τοῖσι γῶν ναὶ τὼ σιὼ
1180
Ἀθηναῖος
καὶ γὰρ ναὶ μὰ Δία Καρυστίοις.
Λυσιστράτη
καλῶς λέγετε. νῦν οὖν ὅπως ἁγνεύσετε,
ὅπως ἂν αἱ γυναῖκες ὑμᾶς ἐν πόλει
ξενίσωμεν ὧν ἐν ταῖσι κίσταις εἴχομεν.
ὅρκους δʼ ἐκεῖ καὶ πίστιν ἀλλήλοις δότε.
1185
κἄπειτα τὴν αὑτοῦ γυναῖχʼ ὑμῶν λαβὼν
Ἀθηναῖος
ἀλλʼ ἴωμεν ὡς τάχος.
Ἀθηναῖος
νὴ τὸν Δίʼ ὡς τάχιστʼ ἄγε.
[Choral 2]
στρωμάτων δὲ ποικίλων καὶ
Χορός
χλανιδίων καὶ ξυστίδων καὶ
1190
οὐ φθόνος ἔνεστί μοι πᾶσι παρέχειν φέρειν
τοῖς παισίν, ὁπόταν τε θυγάτηρ τινὶ κανηφορῇ.
πᾶσιν ὑμῖν λέγω λαμβάνειν τῶν ἐμῶν
χρημάτων νῦν ἔνδοθεν, καὶ
1195
ὄψεται δʼ οὐδὲν σκοπῶν, εἰ
1200
[Choral 3]
εἰ δέ τῳ μὴ σῖτος ὑμῶν
Χορός
ἔστι, βόσκει δʼ οἰκέτας καὶ
σμικρὰ πολλὰ παιδία,
1205
ἔστι παρʼ ἐμοῦ λαβεῖν πυρίδια λεπτὰ μέν,
ὁ δʼ ἄρτος ἀπὸ χοίνικος ἰδεῖν μάλα νεανίας.
ὅστις οὖν βούλεται τῶν πενήτων ἴτω
εἰς ἐμοῦ σάκκους ἔχων καὶ
κωρύκους, ὡς λήψεται πυ-
1210
εὐλαβεῖσθαι τὴν κύνα.
1215
Ἀθηναῖος Α.
ἄνοιγε τὴν θύραν· παραχωρεῖν οὐ θέλεις;
ὑμεῖς τί κάθησθε; μῶν ἐγὼ τῇ λαμπάδι
ὑμᾶς κατακαύσω; φορτικὸν τὸ χωρίον.
οὐκ ἂν ποιήσαιμʼ. εἰ δὲ πάνυ δεῖ τοῦτο δρᾶν,
ὑμῖν χαρίσασθαι, προσταλαιπωρήσομεν.
1220
Ἀθηναῖος Β
χἠμεῖς γε μετὰ σοῦ ξυνταλαιπωρήσομεν.
Ἀθηναῖος Α.
οὐκ ἄπιτε; κωκύσεσθε τὰς τρίχας μακρά.
οὐκ ἄπιθʼ, ὅπως ἂν οἱ Λάκωνες ἔνδοθεν
καθʼ ἡσυχίαν ἀπίωσιν εὐωχημένοι;
Ἀθηναῖος Β.
οὔπω τοιοῦτον συμπόσιον ὄπωπʼ ἐγώ.
1225
ἦ καὶ χαρίεντες ἦσαν οἱ Λακωνικοί·
ἡμεῖς δʼ ἐν οἴνῳ συμπόται σοφώτατοι.
Ἀθηναῖος Α.
ὀρθῶς γʼ, ὁτιὴ νήφοντες οὐχ ὑγιαίνομεν·
ἢν τοὺς Ἀθηναίους ἐγὼ πείσω λέγων,
μεθύοντες ἀεὶ πανταχοῖ πρεσβεύσομεν.
1230
νῦν μὲν γὰρ ὅταν ἔλθωμεν ἐς Λακεδαίμονα
νήφοντες, εὐθὺς βλέπομεν ὅ τι ταράξομεν·
ὥσθʼ ὅ τι μὲν ἂν λέγωσιν οὐκ ἀκούομεν,
ἃ δʼ οὐ λέγουσι, ταῦθʼ ὑπονενοήκαμεν,
ἀγγέλλομεν δʼ οὐ ταὐτὰ τῶν αὐτῶν πέρι.
1235
νυνὶ δʼ ἅπαντʼ ἤρεσκεν· ὥστʼ εἰ μέν γέ τις
ᾄδοι Τελαμῶνος, Κλειταγόρας ᾄδειν δέον,
ἐπῃνέσαμεν ἂν καὶ προσεπιωρκήσαμεν.
ἀλλʼ οὑτοιὶ γὰρ αὖθις ἔρχονται πάλιν
ἐς ταὐτόν. οὐκ ἐρρήσετʼ ὦ μαστιγίαι;
1240
Ἀθηναῖος Β.
νὴ τὸν Δίʼ ὡς ἤδη γε χωροῦσʼ ἔνδοθεν.
Λάκων
ὦ Πολυχαρείδα λαβὲ τὰ φυσατήρια,
ἵνʼ ἐγὼ διποδιάξω τε κἀείσω καλὸν
ἐς τὼς Ἀσαναίως τε † καὶ ἐς ἡμᾶς ἅμα †.
Ἀθηναῖος
λαβὲ δῆτα τὰς φυσαλλίδας πρὸς τῶν θεῶν,
1245
ὡς ἥδομαί γʼ ὑμᾶς ὁρῶν ὀρχουμένους.
Χορὸς Λακεδαιμονίων
τὼς κυρσανίως ὦ Μναμοΰνα
οἶδεν ἁμὲ τώς τʼ Ἀσαναίως,
1250
ὅκα τοὶ μὲν ἐπʼ Ἀρταμιτίῳ
ποττὰ κᾶλα τὼς Μήδως τʼ ἐνίκων,
ἆγεν ᾇπερ τὼς κάπρως
1255
πολὺς δʼ ἀμφὶ τὰς γένυας ἀφρὸς † ἤνσει †,
πολὺς δʼ ἁμᾷ καττῶν σκελῶν ἀφρὸς ἵετο.
ἦν γὰρ τὤνδρες οὐκ ἐλάσσως
1260
ὡς συνέχῃς πολὺν ἁμὲ χρόνον.
1265
νῦν δʼ αὖ φιλία τʼ αἰὲς εὔπορος εἴη
καὶ τᾶν αἱμυλᾶν ἀλωπέκων παυσαίμεθα.
Ἀθηναῖος
ἄγε νυν ἐπειδὴ τἄλλα πεποίηται καλῶς,
ἀπάγεσθε ταύτας ὦ Λάκωνες, τάσδε τε
ὑμεῖς· ἀνὴρ δὲ παρὰ γυναῖκα καὶ γυνὴ
1275
στήτω παρʼ ἄνδρα, κᾆτʼ ἐπʼ ἀγαθαῖς συμφοραῖς
ὀρχησάμενοι θεοῖσιν εὐλαβώμεθα
τὸ λοιπὸν αὖθις μὴ ʼξαμαρτάνειν ἔτι.
Χορὸς Ἀθηναίων
πρόσαγε χορόν, ἔπαγε δὲ Χάριτας,
ἐπὶ δὲ κάλεσον Ἄρτεμιν,
1280
ὃς μετὰ μαινάσι Βάκχιος ὄμμασι δαίεται,
Δία τε πυρὶ φλεγόμενον, ἐπί τε
1285
εἶτα δὲ δαίμονας, οἷς ἐπιμάρτυσι
χρησόμεθʼ οὐκ ἐπιλήσμοσιν
Ἡσυχίας πέρι τῆς ἀγανόφρονος,
ἣν ἐποίησε θεὰ Κύπρις.
1290
Ἀθηναῖος
πρόφαινε δὴ σὺ Μοῦσαν ἐπὶ νέᾳ νέαν.
1295
Χορὸς Λακεδαιμονίων
Ταΰγετον αὖτʼ ἐραννὸν ἐκλιπῶα
Μῶα μόλε Λάκαινα πρεπτὸν ἁμὶν
καὶ χαλκίοικον Ἀσάναν,
1300
τοὶ δὴ πὰρ Εὐρώταν ψιάδδοντι.
ὡς Σπάρταν ὑμνίωμες,
1305
ἀμπάλλοντι πυκνὰ ποδοῖν
1310
ταὶ δὲ κόμαι σείονθʼ ᾇπερ Βακχᾶν
ἁγνὰ χοραγὸς εὐπρεπής.
1315
ἀλλʼ ἄγε κόμαν παραμπύκιδδε χερί, ποδοῖν τε πάδη
ᾇ τις ἔλαφος· κρότον δʼ ἁμᾷ ποίει χορωφελήταν.
καὶ τὰν σιὰν δʼ αὖ τὰν κρατίσταν Χαλκίοικον ὕμνει τὰν πάμμαχον.
1320