Parodos
[Parodos]
τοροτὶξ τοροτίξ.
Πισθέταιρος
ὦγάθʼ ἀλλʼ εἶς οὑτοσὶ καὶ δή τις ὄρνις ἔρχεται.
Ἐυελπίδης
νὴ Δίʼ ὄρνις δῆτα. τίς ποτʼ ἐστίν; οὐ δήπου ταὧς;
Πισθέταιρος
οὗτος αὐτὸς νῷν φράσει· τίς ἐστιν ὄρνις οὑτοσί;
270
Ἔποψ
οὗτος οὐ τῶν ἠθάδων τῶνδʼ ὧν ὁρᾶθʼ ὑμεῖς ἀεί,
Ἐυελπίδης
βαβαὶ καλός γε καὶ φοινικιοῦς.
Ἔποψ
εἰκότως γε· καὶ γὰρ ὄνομʼ αὐτῷ ʼστὶ φοινικόπτερος.
Ἐυελπίδης
οὗτος ὦ σέ τοι.
Ἐυελπίδης
ἕτερος ὄρνις οὑτοσί.
Πισθέταιρος
νὴ Δίʼ ἕτερος δῆτα χοὖτος ἔξεδρον χρόαν ἔχων.
275
τίς ποτʼ ἔσθʼ ὁ μουσόμαντις ἄτοπος ὄρνις ὀρειβάτης;
Ἔποψ
ὄνομα τούτῳ Μῆδός ἐστο.
Πισθέταιρος
Μῆδος; ὦναξ Ἡράκλεις·
εἶτα πῶς ἄνευ καμήλου Μῆδος ὤν εἰσέπτετο;
Ἐυελπίδης
ἕτερος αὖ λόφον κατειληφώς τις ὄρνις οὑτοσί.
Πισθέταιρος
τί τὸ τέρας τουτί ποτʼ ἐστίν; οὐ σὺ μόνος ἄρʼ ἦσθʼ ἔποψ,
280
Ἔποψ
οὑτοσὶ μέν ἐστι Φιλοκλέους
ἐξ ἔποπος, ἐγὼ δὲ τούτου πάππος, ὥσπερ εἰ λέγοις
Ἱππόνικος Καλλίου κἀξ Ἱππονίκου Καλλίας.
Πισθέταιρος
Καλλίας ἄρʼ οὗτος οὕρνις ἐστίν· ὡς πτερορρυεῖ.
Ἐυελπίδης
ἅτε γὰρ ὢν γενναῖος ὑπό τε συκοφαντῶν τίλλεται,
285
αἵ τε θήλειαι προσεκτίλλουσιν αὐτοῦ τὰ πτερά.
Πισθέταιρος
ὦ Πόσειδον ἕτερος αὖ τις βαπτὸς ὄρνις οὑτοσί.
τίς ὀνομάξεταί ποθʼ οὗτος;
Πισθέταιρος
ἔστι γὰρ κατωφαγᾶς τις ἄλλος ἢ Κλεώνυμος;
Ἐυελπίδης
πῶς ἂν οὖν Κλεώνυμός γʼ ὢν οὐκ ἀπέβαλε τὸν λόφον;
290
Πισθέταιρος
ἀλλὰ μέντοι τίς ποθʼ ἡ λόφωσις ἡ τῶν ὀρνέων;
Ἔποψ
ὥσπερ οἱ Κᾶρες μὲν οὖν
ἐπὶ λόφων οἰκοῦσιν ὦγάθʼ ἀσφαλείας οὔνεκα.
Πισθέταιρος
ὦ Πόσειδον οὐχ ὁρᾷς ὅσον συνείλεκται κακὸν
Ἐυελπίδης
ὦναξ Ἄπολλον τοῦ νέφους. ἰοὺ ἰού,
295
οὐδʼ ἰδεῖν ἔτʼ ἔσθʼ ὑπʼ αὐτῶν πετομένων τὴν εἴσοδον.
Ἔποψ
οὑτοσὶ πέρδιξ, ἐκεινοσί γε νὴ Δίʼ ἀτταγᾶς,
οὑτοσὶ δὲ πηνέλοψ, ἐκεινηὶ δέ γʼ ἀλκυών.
Πισθέταιρος
τίς γάρ ἐσθʼ οὕπισθεν αὐτῆς;
Ἔποψ
ὅστις ἐστί; κειρύλος.
Πισθέταιρος
κειρύλος γάρ ἐστιν ὄρνις;
300
Ἔποψ
οὐ γάρ ἐστι Σποργίλος;
300
Ἐυελπίδης
τί φῄς; τίς γλαῦκʼ Ἀθήναζʼ ἤγαγεν;
Ἔποψ
κίττα τρυγὼν κορυδὸς ἐλεᾶς ὑποθυμὶς περιστερὰ
νέρτος ἱέραξ φάττα κόκκυξ ἐρυθρόπους κεβλήπυρις
πορφυρὶς κερχνῂς κολυμβὶς ἀμπελὶς φήνη δρύοψ.
Πισθέταιρος
ἰοὺ ἰοὺ τῶν ὀρνέων, ἰοὺ ἰοὺ τῶν κοψίχων·
305
οἶα πιππίζουσι καὶ τρέχουσι διακεκραγότες.
ἆρʼ ἀπειλοῦσίν γε νῷν; οἴμοι, κεχήνασίν γέ τοι
καὶ βλέπουσιν ἐς σὲ κἀμέ.
Ἐυελπίδης
τοῦτο μὲν κἀμοὶ δοκεῖ.
Χορός
ποποποποποποποποποποῖ ποῦ μʼ ἄρʼ ὃς
310
ἐκάλεσε; τίνα τόπον ἄρα ποτὲ νέμεται;
Ἔποψ
οὑτοσὶ πάλαι πάρειμι κοὐκ ἀποστατῶ φίλων.
Χορός
τί τί τί τί τί τί τί τί· τίνα λόγον ἄρα ποτὲ
Ἔποψ
κοινὸν ἀσφαλῆ δίκαιον ἡδὺν ὠφελήσιμον.
ἄνδρε γὰρ λεπτὼ λογιστὰ δεῦρʼ ἀφῖχθον ὡς ἐμέ.
Ἔποψ
φήμʼ ἀπʼ ἀνθρώπων ἀφῖχθαι δεῦρο πρεσβύτα δύο·
320
ἥκετον δʼ ἔχοντε πρέμνον πράγματος πελωρίου.
Χορός
ὦ μέγιστον ἐξαμαρτὼν ἐξ ὅτου ʼτράφην ἐγώ,
Ἔποψ
μήπω φοβηθῇς τὸν λόγον.
Ἔποψ
ἄνδρʼ ἐδεξάμην ἐραστὰ τῆσδε τῆς ξυνουσίας.
Χορός
καὶ δέδρακας τοῦτο τοὔργον;
325
Ἔποψ
καὶ δεδρακώς γʼ ἥδομαι.
325
Χορός
κἀστὸν ἤδη που παρʼ ἡμῖν;
Ἔποψ
εἰ παρʼ ὑμῖν εἴμʼ ἐγώ.
Χορός
προδεδόμεθʼ ἀνόσιά τʼ ἐπάθομεν·
ὃς γὰρ φίλος ἦν ὁμότροφά θʼ ἡμῖν
ἐνέμετο πεδία παρʼ ἡμῖν,
330
παρέβη μὲν θεσμοὺς ἀρχαίους,
παρέβη δʼ ὅρκους ὀρνίθων·
ἐς δὲ δόλον ἐκάλεσε, παρέβαλέ τʼ ἐμὲ παρὰ
γένος ἀνόσιον, ὅπερ ἐξότʼ ἐγένετʼ ἐπʼ ἐμοὶ
[Agon]
ἀλλὰ πρὸς τοῦτον μὲν ἡμῖν ἐστιν ὕστερος λόγος·
Χορός
τὼ δὲ πρεσβύτα δοκεῖ μοι τώδε δοῦναι τὴν δίκην
διαφορηθῆναί θʼ ὑφʼ ἡμῶν.
Πισθέταιρος
ὡς ἀπωλόμεσθʼ ἄρα.
Ἐυελπίδης
αἴτιος μέντοι σὺ νῷν εἶ τῶν κακῶν τούτων μόνος.
ἐπὶ τί γάρ μʼ ἐκεῖθεν ἦγες;
340
Πισθέταιρος
ἵνʼ ἀκολουθοίης ἐμοί.
340
Ἐυελπίδης
ἵνα μὲν οὖν κλάοιμι μεγάλα.
Πισθέταιρος
τοῦτο μὲν ληρεῖς ἔχων
κάρτα· πῶς κλαύσει γάρ, ἢν ἅπαξ γε τὠφθαλμὼ ʼκκοπῇς;
ἔπαγʼ ἔπιθʼ ἐπίφερε πολέμιον
ὁρμὰν φονίαν, πτέρυγά τε παντᾷ
345
ἐπίβαλε περί τε κύκλωσαι·
ὡς δεῖ τώδʼ οἰμώζειν ἄμφω
καὶ δοῦναι ῥύγχει φορβάν.
οὔτε γὰρ ὄρος σκιερὸν οὔτε νέφος αἰθέριον
οὔτε πολιὸν πέλαγος ἔστιν ὅ τι δέξεται
350
ἀλλὰ μὴ μέλλωμεν ἤδη τώδε τίλλειν καὶ δάκνειν.
ποῦ ʼσθʼ ὁ ταξίαρχος; ἐπαγέτω τὸ δεξιὸν κέρας.
Ἐυελπίδης
τοῦτʼ ἐκεῖνο· ποῖφύγω δύστηνος;
Πισθέταιρος
οὗτος οὐ μενεῖς;
Ἐυελπίδης
ἵνʼ ὑπὸ τούτων διαφορηθῶ;
355
Πισθέταιρος
πῶς γὰρ ἂν τούτους δοκεῖς
355
Ἐυελπίδης
οὐκ οἶδʼ ὅπως ἄν.
Πισθέταιρος
ἀλλʼ ἐγώ τοί σοι λέγω,
ὅτι μένοντε δεῖ μάχεσθαι λαμβάνειν τε τῶν χυτρῶν.
Ἐυελπίδης
τί δὲ χύτρα νώ γʼ ὠφελήσει;
Πισθέταιρος
γλαῦξ μὲν οὐ πρόσεισι νῷν.
Ἐυελπίδης
τοῖς δὲ γαμψώνυξι τοισδί;
Πισθέταιρος
τὸν ὀβελίσκον ἁρπάσας
εἶτα κατάπηξον πρὸ σαυτοῦ.
360
Ἐυελπίδης
τοῖσι δʼ ὀφθαλμοῖσι τί;
360
Πισθέταιρος
ὀξύβαφον ἐντευθενὶ προσδοῦ λαβὼν ἢ τρύβλιον.
Ἐυελπίδης
ὦ σοφώτατʼ, εὖ γʼ ἀνηῦρες αὐτὸ καὶ στρατηγικῶς·
ὑπερακοντίζεις σύ γʼ ἤδη Νικίαν ταῖς μηχαναῖς.
Χορός
ἐλελελεῦ χώρει κάθες τὸ ῥύγχος· οὐ μέλλειν ἐχρῆν.
ἕλκε τίλλε παῖε δεῖρε, κόπτε πρώτην τὴν χύτραν.
365
Ἔποψ
εἰπέ μοι τί μέλλετʼ ὦ πάντων κάκιστα θηρίων
ἀπολέσαι παθόντες οὐδὲν ἄνδρε καὶ διασπάσαι
τῆς ἐμῆς γυναικὸς ὄντε ξυγγενεῖ καὶ φυλέτα;
Χορός
φεισόμεσθα γάρ τι τῶνδε μᾶλλον ἡμεῖς ἢ λύκων;
ἢ τίνας τεισαίμεθʼ ἄλλους τῶνδʼ ἂν ἐχθίους ἔτι;
370
Ἔποψ
εἰ δὲ τὴν φύσιν μὲν ἐχθροὶ τὸν δὲ νοῦν εἰσιν φίλοι,
καὶ διδάξοντές τι δεῦρʼ ἥκουσιν ὑμᾶς χρήσιμον;
Χορός
πῶς δʼ ἂν οἵδʼ ἡμᾶς τι χρήσιμον διδάξειάν ποτε
ἢ φράσειαν, ὄντες ἐχθροὶ τοῖσι πάπποις τοῖς ἐμοῖς;
Ἔποψ
ἀλλʼ ἀπʼ ἐχθρῶν δῆτα πολλὰ μανθάνουσιν οἱ σοφοί.
375
ἡ γὰρ εὐλάβεια σῴζει πάντα. παρὰ μὲν οὖν φίλου
οὐ μάθοις ἂν τοῦθʼ, ὁ δʼ ἐχθρὸς εὐθὺς ἐξηνάγκασεν.
αὐτίχʼ αἱ πόλεις παρʼ ἀνδρῶν γʼ ἔμαθον ἐχθρῶν κοὐ φίλων
ἐκπονεῖν θʼ ὑψηλὰ τείχη ναῦς τε κεκτῆσθαι μακράς·
τὸ δὲ μάθημα τοῦτο σῴζει παῖδας οἶκον χρήματα.
380
Χορός
ἔστι μὲν λόγων ἀκοῦσαι πρῶτον, ὡς ἡμῖν δοκεῖ,
χρήσιμον· μάθοι γὰρ ἄν τις κἀπὸ τῶν ἐχθρῶν σοφόν.
Πισθέταιρος
οἵδε τῆς ὀργῆς χαλᾶν εἴξασιν. ἄναγʼ ἐπὶ σκέλος.
Ἔποψ
καὶ δίκαιόν γʼ ἐστὶ κἀμοὶ δεῖ νέμειν ὑμᾶς χάριν.
Χορός
ἀλλὰ μὴν οὐδʼ ἄλλο σοί πω πρᾶγμʼ ἐνηντιώμεθα.
385
Πισθέταιρος
μᾶλλον εἰρήνην ἄγουσι νὴ Δίʼ, ὥστε τὴν χύτραν
καὶ τὸ δόρυ χρή, τὸν ὀβελίσκον,
τῶν ὅπλων ἐντός, παρʼ αὐτὴν
390
ἐγγύς· ὡς οὐ φευκτέον νῷν.
Ἐυελπίδης
ἐτεὸν ἢν δʼ ἄρʼ ἀποθάνωμεν,
κατορυχθησόμεσθα ποῦ γῆς;
Πισθέταιρος
ὁ Κεραμεικὸς δέξεται νώ.
395
φήσομεν πρὸς τοὺς στρατηγοὺς
μαχομένω τοῖς πολεμίοισιν
[Choral]
ἄναγʼ ἐς τάξιν πάλιν ἐς ταὐτόν,
400
Χορός
καὶ τὸν θυμὸν κατάθου κύψας
παρὰ τὴν ὀργὴν ὥσπερ ὁπλίτης·
κἀναπυθώμεθα τούσδε τίνες ποτὲ
† ἐπὶ τίνα τʼ ἐπίνοιαν. †
405
Ἔποψ
καλεῖς δὲ τοῦ κλύειν θέλων;
Χορός
τίνες ποθʼ οἵδε καὶ πόθεν;
Ἔποψ
ξείνω σοφῆς ἀφʼ Ἑλλάδος.
Χορός
τύχη δὲ ποία κομίζει
410
Ἔποψ
ἄπιστα καὶ πέρα κλύειν.
Χορός
ὁρᾷ τι κέρδος ἐνθάδʼ ἄξιον
κρατεῖν ἂν ἢ τὸν ἐχθρὸν ἢ
420
Ἔποψ
λέγει μέγαν τινʼ ὄλβον οὔτε
σὰ γὰρ τὰ πάντα ταῦτα καὶ
τὸ τῇδε καὶ τὸ κεῖσε καὶ
425
Χορός
ἔνι σοφόν τι φρενί;
Ἔποψ
πυκνότατον κίναδος,
430
σόφισμα κύρμα τρῖμμα παιπάλημʼ ὅλον.
Χορός
λέγειν λέγειν κέλευέ μοι.
κλύων γὰρ ὧν σύ μοι λέγεις
Ἔποψ
ἄγε δὴ σὺ καὶ σὺ τὴν πανοπλίαν μὲν πάλιν
435
ταύτην λαβόντε κρεμάσατον τύχἀγαθῇ
ἐς τὸν ἰπνὸν εἴσω πλησίον τοὐπιστάτου·
σὺ δὲ τούσδʼ ἐφʼ οἷσπερ τοῖς λόγοις συνέλεξʼ ἐγὼ
Πισθέταιρος
μὰ τὸν Ἀπόλλω ʼγὼ μὲν οὔ,
ἢν μὴ διάθωνταί γʼ οἵδε διαθήκην ἐμοὶ
440
ἥνπερ ὁ πίθηκος τῇ γυναικὶ διέθετο,
ὁ μαχαιροποιός, μήτε δάκνειν τούτους ἐμὲ
μήτʼ ὀρχίπεδʼ ἕλκειν μήτʼ ὀρύττειν —
Πισθέταιρος
οὔκ, ἀλλὰ τὠφθαλμὼ λέγω.
Πισθέταιρος
κατόμοσόν νυν ταῦτά μοι.
Χορός
ὄμνυμʼ ἐπὶ τούτοις, πᾶσι νικᾶν τοῖς κριταῖς
445
Πισθέταιρος
ἔσται ταυταγί.
Χορός
εἰ δὲ παραβαίην, ἑνὶ κριτῇ νικᾶν μόνον.
Κῆρυξ
ἀκούετε λεῴ· τοὺς ὁπλίτας νυνμενὶ
ἀνελομένους θὤπλʼ ἀπιέναι πάλιν οἴκαδε,
σκοπεῖν δʼ ὅ τι ἂν προγράφωμεν ἐν τοῖς πινακίοις.
450
[Agon 1]
δολερὸν μὲν ἀεὶ κατὰ πάντα δὴ τρόπον
Χορός
πέφυκεν ἄνθρωπος· σὺ δʼ ὅμως λέγε μοι.
χρηστὸν ἐξειπὼν ὅ τι μοι παρορᾷς, ἢ
παραλειπομένην ὑπʼ ἐμῆς φρενὸς ἀξυνέτου·
σὺ δὲ τοῦθʼ οὑρᾷς λέγʼ ἐς κοινόν.
ἀγαθὸν πορίσας, τοῦτο κοινὸν ἔσται.
[Agon]
ἀλλʼ ἐφʼ ὅτῳπερ πράγματι τὴν σὴν ἥκεις γνώμην ἀναπείσας,
460
Χορός
λέγε θαρρήσας· ὡς τὰς σπονδὰς οὐ μὴ πρότεροι παραβῶμεν.
Πισθέταιρος
καὶ μὴν ὀργῶ νὴ τὸν Δία καὶ προπεφύραται λόγος εἷς μοι,
ὃν διαμάττειν οὐ κωλύει· φέρε παῖ στέφανον· καταχεῖσθαι
κατὰ χειρὸς ὕδωρ φερέτω ταχύ τις.
Ἐυελπίδης
δειπνήσειν μέλλομεν; ἢ τί;
Πισθέταιρος
μὰ Δίʼ ἀλλὰ λέγειν ζητῶ τι πάλαι μέγα καὶ λαρινὸν ἔπος τι,
465
ὅ το τὴν τούτων θραύσει ψυχήν· οὕτως ὑμῶν ὑπεραλγῶ,
οἵτινες ὄντες πρότερον βασιλῆς —
Χορός
ἡμεῖς βασιλῆς; τίνος;
πάντων ὁπόσʼ ἔστιν, ἐμοῦ πρῶτον, τουδί, καὶ τοῦ Διὸς αὐτοῦ,
ἀρχαιότεροι πρότεροί τε Κρόνου καὶ Τιτάνων ἐγένεσθε,
Πισθέταιρος
νὴ τὸν Ἀπόλλω.
470
Χορός
τουτὶ μὰ Δίʼ οὐκ ἐπεπύσμην.
470
Πισθέταιρος
ἀμαθὴς γὰρ ἔφυς κοὐ πολυπράγμων, οὐδʼ Αἴσωπον πεπάτηκας,
ὃς ἔφασκε λέγων κορυδὸν πάντων πρώτην ὄρνιθα γενέσθαι,
προτέραν τῆς γῆς, κἄπειτα νόσῳ τὸν πατέρʼ αὐτῆς ἀποθνῄσκειν·
γῆν δʼ οὐκ εἶναι, τὸν δὲ προκεῖσθαι πεμπταῖον· τὴν δʼ ἀποροῦσαν
ὑπʼ ἀμηχανίας τὸν πατέρʼ αὑτῆς ἐν τῇ κεφαλῇ κατορύξαι.
475
Ἐυελπίδης
ὁ πατὴρ ἄρα τῆς κορυδοῦ νυνὶ κεῖται τεθνεὼς Κεφαλῆσιν.
Πισθέταιρος
οὔκουν δῆτʼ εἰ πρότεροι μὲν γῆς πρότεροι δὲ θεῶν ἐγένοντο,
ὡς πρεσβυτάτων αὐτῶν ὄντῶν ὀρθῶς ἐσθʼ ἡ βασιλεία;
Ἐυελπίδης
νὴ τὸν Ἀπόλλω· πάνυ τοίνυν χρὴ ῥύγχος βόσκειν σε τὸ λοιπόν·
οὐκ ἀποδώσει ταχέως ὁ Ζεὺς τὸ σκῆπτρον τῷ δρυκολάπτῃ.
480
Πισθέταιρος
ὡς δʼ οὐχὶ θεοὶ τοίνυν ἦρχον τῶν ἀνθρώπων τὸ παλαιόν,
ἀλλʼ ὄρνιθες, κἀβασίλευον, πόλλʼ ἐστὶ τεκμήρια τούτων.
αὐτίκα δʼ ὑμῖν πρῶτʼ ἐπιδείξω τὸν ἀλεκτρυόνʼ, ὡς ἐτυράννει
ἦρχέ τε Περσῶν πρῶτον πάντων Δαρείου καὶ Μεγαβάζου,
ὥστε καλεῖται Περσικὸς ὄρνις ἀπὸ τῆς ἀρχῆς ἔτʼ ἐκείνης.
485
Ἐυελπίδης
διὰ ταῦτʼ ἄρʼ ἔχων καὶ νῦν ὥσπερ βασιλεὺς ὁ μέγας διαβάσκει
ἐπὶ τῆς κεφαλῆς τὴν κυρβασίαν τῶν ὀρνίθων μόνος ὀρθήν.
Πισθέταιρος
οὕτω δʼ ἴσχυσέ τε καὶ μέγας ἦν τότε καὶ πολύς, ὥστʼ ἔτι καὶ νῦν
ὑπὸ τῆς ῥώμης τῆς τότʼ ἐκείνης, ὁπόταν μόνον ὄρθριον ᾄσῃ,
ἀναπηδῶσιν πάντες ἐπʼ ἔργον χαλκῆς κεραμῆς σκυλοδέψαι
490
σκυτῆς βαλανῆς ἀλφιταμοιβοὶ τορνευτολυρασπιδοπηγοί·
οἱ δὲ βαδίζουσʼ ὑποδησάμενοι νύκτωρ.
Ἐυελπίδης
ἐμὲ τοῦτό γʼ ἐρώτα.
χλαῖναν γὰρ ἀπώλεσʼ ὁ μοχθηρὸς Φρυγίων ἐρίων διὰ τοῦτον.
ἐς δεκάτην γάρ ποτε παιδαρίου κληθεὶς ὑπέπινον ἐν ἄστει,
κἄρτι καθηῦδον, καὶ πρὶν δειπνεῖν τοὺς ἄλλους οὗτος ἄρʼ ᾖσεν·
495
κἀγὼ νομίσας ὄρθρον ἐχώρουν Ἀλιμουντάδε, κἄρτι προκύπτω
ἔξω τείχους καὶ λωποδύτης παίει ῥοπάλῳ με τὸ νῶτον·
κἀγὼ πίπτω μέλλω τε βοᾶν, ὁ δʼ ἀπέβλισε θοἰμάτιόν μου.
Πισθέταιρος
ἰκτῖνος δʼ οὖν τῶν Ἑλλήνων ἦρχεν τότε κἀβασίλευεν.
Πισθέταιρος
καὶ κατέδειξέν γʼ οὗτος πρῶτος βασιλεύων
500
προκυλινδεῖσθαι τοῖς ἰκτίνοις.
Ἐυελπίδης
νὴ τὸν Διόνυσον, ἐγὼ γοῦν
ἐκυλινδούμην ἰκτῖνον ἰδών· κᾆθʼ ὕπτιος ὢν ἀναχάσκων
ὀβολὸν κατεβρόχθισα· κᾆτα κενὸν τὸν θύλακον οἴκαδʼ ἀφεῖλκον.
Πισθέταιρος
Αἰγύπτου δʼ αὖ καὶ Φοινίκης πάσης κόκκυξ βασιλεὺς ἦν·
χὠπόθʼ ὁ κόκκυξ εἴποι κόκκυ, τότʼ ἂν οἱ Φοίνικες ἅπαντες
505
τοὺς πυροὺς ἂν καὶ τὰς κριθὰς ἐν τοῖς πεδίοις ἐθέριζον.
Ἐυελπίδης
τοῦτʼ ἄρʼ ἐκεῖνʼ ἦν τοὔπος ἀληθῶς· κόκκυψωλοὶ πεδίονδε.
Πισθέταιρος
ἦρχον δʼ οὕτω σφόδρα τὴν ἀρχήν, ὥστʼ εἴ τις καὶ βασιλεύοι
ἐν ταῖς πόλεσιν τῶν Ἑλλήνων Ἀγαμέμνων ἢ Μενέλαος,
ἐπὶ τῶν σκήπτρων ἐκάθητʼ ὄρνις μετέχων ὅ τι δωροδοκοίη.
510
Ἐυελπίδης
τουτὶ τοίνυν οὐκ ᾔδη ʼγώ· καὶ δῆτά μʼ ἐλάμβανε θαῦμα,
ὁπότʼ ἐξέλθοι Πρίαμός τις ἔχων ὄρνιν ἐν τοῖσι τραγῳδοῖς,
ὁ δʼ ἄρʼ εἱστήκει τὸν Λυσικράτη τηρῶν ὅ τι δωροδοκοίη.
Πισθέταιρος
ὃ δὲ δεινότατόν γʼ ἐστὶν ἁπάντων, ὁ Ζεὺς γὰρ ὁ νῦν βασιλεύων
αἰετὸν ὄρνιν ἕστηκεν ἔχων ἐπὶ τῆς κεφαλῆς βασιλεὺς ὤν,
515
ἡ δʼ αὖ θυγάτηρ γλαῦχʼ, ὁ δʼ Ἀπόλλων ὥσπερ θεράπων ἱέρακα.
Ἐυελπίδης
νὴ τὴν Δήμητρʼ εὖ ταῦτα λέγεις. τίνος οὕνεκα ταῦτʼ ἄρʼ ἔχουσιν;
Πισθέταιρος
ἵνʼ ὅταν θύων τις ἔπειτʼ αὐτοῖς ἐς τὴν χεῖρʼ, ὡς νόμος ἐστίν,
τὰ σπλάγχνα διδῷ, τοῦ Διὸς αὐτοὶ πρότεροι τὰ σπλάγχνα λάβωσιν.
ὤμνυ τʼ οὐδεὶς τότʼ ἂν ἀνθρώπων θεόν, ἀλλʼ ὄρνιθας ἅπαντες·
520
Λάμπων δʼ ὄμνυσʼ ἔτι καὶ νυνὶ τὸν χῆνʼ, ὅταν ἐξαπατᾷ τι.
οὕτως ὑμᾶς πάντες πρότερον μεγάλους ἁγίους τʼ ἐνόμιζον,
νῦν δʼ ἀνδράποδʼ ἠλιθίους Μανᾶς·
ὥσπερ δʼ ἤδη τοὺς μαινομένους
βάλλουσʼ ὑμᾶς, κἀν τοῖς ἱεροῖς
525
πᾶς τις ἐφʼ ὑμῖν ὀρνιθευτὴς
ἵστησι βρόχους παγίδας ῥάβδους
ἕρκη νεφέλας δίκτυα πηκτάς·
εἶτα λαβόντες πωλοῦσʼ ἁθρόους·
οἱ δʼ ὠνοῦνται βλιμάζοντες·
530
κοὐδʼ οὖν, εἴπερ ταῦτα δοκεῖ δρᾶν,
ὀπτησάμενοι παρέθενθʼ ὑμᾶς,
ἀλλʼ ἐπικνῶσιν τυρὸν ἔλαιον
σίλφιον ὄξος καὶ τρίψαντες
κατάχυσμʼ ἕτερον γλυκὺ καὶ λιπαρόν,
535
κἄπειτα κατεσκέδασαν θερμὸν
Χορός
πολὺ δὴ πολὺ δὴ χαλεπωτάτους λόγους
ἤνεγκας ἄνθρωφʼ. ὡς ἐδάκρυσά γʼ ἐμῶν
540
τάσδε τὰς τιμὰς προγόνων παραδόντων
σὺ δέ μοι κατὰ δαίμονα καί τινα συντυχίαν
ἀγαθὴν ἥκεις ἐμοὶ σωτήρ.
545
τὰ νεοττία κἀμαυτὸν οἰκήσω.
ἀλλʼ ὅ τι χρὴ δρᾶν, σὺ δίδασκε παρών· ὡς ζῆν οὐκ ἄξιον ἡμῖν,
εἰ μὴ κομιούμεθα παντὶ τρόπῳ τὴν ἡμετέραν βασιλείαν.
Πισθέταιρος
καὶ δὴ τοίνυν πρῶτα διδάσκω μίαν ὀρνίθων πόλιν εἶναι,
550
κἄπειτα τὸν ἀέρα πάντα κύκλῳ καὶ πᾶν τουτὶ τὸ μεταξὺ
περιτειχίζειν μεγάλαις πλίνθοις ὀπταῖς ὥσπερ Βαβυλῶνα.
Ἔποψ
ὦ Κεβριόνη καὶ Πορφυρίων ὡς σμερδαλέον τὸ πόλισμα.
Πισθέταιρος
κἄπειτʼ ἢν τοῦτʼ ἐπανεστήκῃ, τὴν ἀρχὴν τὸν Δίʼ ἀπαιτεῖν·
κἂν μὲν μὴ φῇ μηδʼ ἐθελήσῃ μηδʼ εὐθὺς γνωσιμαχήσῃ,
555
ἱερὸν πόλεμον πρωὐδᾶν αὐτῷ, καὶ τοῖσι θεοῖσιν ἀπειπεῖν
διὰ τῆς χώρας τῆς ὑμετέρας ἐστυκόσι μὴ διαφοιτᾶν,
ὥσπερ πρότερον μοιχεύσοντες τὰς Ἀλκμήνας κατέβαινον
καὶ τὰς Ἀλόπας καὶ τὰς Σεμέλας· ἤνπερ δʼ ἐπίωσʼ, ἐπιβάλλειν
σφραγῖδʼ αὐτοῖς ἐπὶ τὴν ψωλήν, ἵνα μὴ βινῶσʼ ἔτʼ ἐκείνας.
560
τοῖς δʼ ἀνθρώποις ὄρνιν ἕτερον πέμψαι κήρυκα κελεύω,
ὡς ὀρνίθων βασιλευόντων θύειν ὄρνισι τὸ λοιπόν,
κἄπειτα θεοῖς ὕστερον αὖθις· προσνείμασθαι δὲ πρεπόντως
τοῖσι θεοῖσιν τῶν ὀρνίθων ὃς ἂν ἁρμόττῃ καθʼ ἕκαστον·
ἢν Ἀφροδίτῃ θύῃ, πυροὺς ὄρνιθι φαληρίδι θύειν·
565
ἢν δὲ Ποσειδῶνί τις οἶν θύῃ, νήττῃ πυροὺς καθαγίζειν·
ἢν δʼ Ἡρακλέει θύῃ τι, λάρῳ ναστοὺς θύειν μελιτοῦντας·
κἂν Διὶ θύῃ βασιλεῖ κριόν, βασιλεύς ἐστʼ ὀρχίλος ὄρνις,
ᾧ προτέρῳ δεῖ τοῦ Διὸς αὐτοῦ σέρφον ἐνόρχην σφαγιάζειν.
Ἐυελπίδης
ἥσθην σέρφῳ σφαγιαζομένῳ. βροντάτω νῦν ὁ μέγας Ζάν.
570
Χορός
καὶ πῶς ἡμᾶς νομιοῦσι θεοὺς ἄνθρωποι κοὐχὶ κολοιούς,
οἳ πετόμεσθα πτέρυγάς τʼ ἔχομεν;
Πισθέταιρος
ληρεῖς· καὶ νὴ Δίʼ ὅ γʼ Ἑρμῆς
πέτεται θεὸς ὢν πτέρυγάς τε φορεῖ, κἄλλοι γε θεοὶ πάνυ πολλοί.
αὐτίκα Νίκη πέτεται πτερύγοιν χρυσαῖν καὶ νὴ Δίʼ Ἔρως γε·
Ἥρην δέ γʼ Ὅμηρος ἔφασκʼ ἰκέλην εἶναι τρήρωνι πελείῃ.
575
Ἐυελπίδης
ὁ Ζεὺς δʼ ἡμῖν οὐ βροντήσας πέμψει πτερόεντα κεραυνόν;
Πισθέταιρος
ἢν δʼ οὖν ὑμᾶς μὲν ὑπʼ ἀγνοίας εἶναι νομίσωσι τὸ μηδέν,
τούτους δὲ θεοὺς τοὺς ἐν Ὀλύμπῳ τότε χρὴ στρούθων νέφος ἀρθὲν
καὶ σπερμολόγων ἐκ τῶν ἀγρῶν τὸ σπέρμʼ αὐτῶν ἀνακάψαι·
κἄπειτʼ αὐτοῖς ἡ Δημήτηρ πυροὺς πεινῶσι μετρείτω.
580
Ἐυελπίδης
οὐκ ἐθελήσει μὰ Δίʼ, ἀλλʼ ὄψει προφάσεις αὐτὴν παρέχουσαν.
Πισθέταιρος
οἱ δʼ αὖ κόρακες τῶν ζευγαρίων, οἷσιν τὴν γῆν καταροῦσιν,
καὶ τῶν προβάτων τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐκκοψάντων ἐπὶ πείρᾳ·
εἶθʼ ὅ γʼ Ἀπόλλων ἰατρός γʼ ὢν ἰάσθω· μισθοφορεῖ δέ.
Ἐυελπίδης
μὴ πρίν γʼ ἂν ἐγὼ τὼ βοιδαρίω τὠμὼ πρώτιστʼ ἀποδῶμαι.
585
Πισθέταιρος
ἢν δʼ ἡγῶνται σὲ θεὸν σὲ βίον σὲ δὲ γῆν σὲ Κρόνον σὲ Ποσειδῶ,
ἀγάθʼ αὐτοῖσιν πάντα παρέσται.
Ἔποψ
λέγε δή μοι τῶν ἀγαθῶν ἕν.
Πισθέταιρος
πρῶτα μὲν αὐτῶν τὰς οἰνάνθας οἱ πάρνοπες οὐ κατέδονται,
ἀλλὰ γλαυκῶν λόχος εἷς αὐτοὺς καὶ κερχνῄδων ἐπιτρίψει.
εἶθʼ οἱ κνῖπες καὶ ψῆνες ἀεὶ τὰς συκᾶς οὐ κατέδονται,
590
ἀλλʼ ἀναλέξει πάντας καθαρῶς αὐτοὺς ἀγέλη μία κιχλῶν.
Ἔποψ
πλουτεῖν δὲ πόθεν δώσομεν αὐτοῖς; καὶ γὰρ τούτου σφόδρʼ ἐρῶσιν.
Πισθέταιρος
τὰ μέταλλʼ αὐτοῖς μαντευομένοις οὗτοι δώσουσι τὰ χρηστά,
τάς τʼ ἐμπορίας τὰς κερδαλέας πρὸς τὸν μάντιν κατεροῦσιν,
ὥστʼ ἀπολεῖται τῶν ναυκλήρων οὐδείς.
595
Ἔποψ
πῶς οὐκ ἀπολεῖται;
595
Πισθέταιρος
προερεῖ τις ἀεὶ τῶν ὀρνίθων μαντευομένῳ περὶ τοῦ πλοῦ·
νυνὶ μὴ πλεῖ, χειμὼν ἔσται· νυνὶ πλεῖ, κέρδος ἐπέσται.
Ἐυελπίδης
γαῦλον κτῶμαι καὶ ναυκληρῶ, κοὐκ ἂν μείναιμι παρʼ ὑμῖν.
Πισθέταιρος
τοὺς θησαυρούς τʼ αὐτοῖς δείξουσʼ οὓς οἱ πρότεροι κατέθεντο
τῶν ἀργυρίων· οὗτοι γὰρ ἴσασι· λέγουσι δέ τοι τάδε πάντες,
600
οὐδεὶς οἶδεν τὸν θησαυρὸν τὸν ἐμὸν πλὴν εἴ τις ἄρʼ ὄρνις.
Ἐυελπίδης
πωλῶ γαῦλον, κτῶμαι σμινύην, καὶ τὰς ὑδρίας ἀνορύττω.
Ἔποψ
πῶς δʼ ὑγιείαν δώσουσʼ αὐτοῖς, οὖσαν παρὰ τοῖσι θεοῖσιν;
Πισθέταιρος
ἢν εὖ πράττωσʼ, οὐχ ὑγιεία μεγάλη τοῦτʼ ἐστί; σάφʼ ἴσθι,
ὡς ἄνθρωπός γε κακῶς πράττων ἀτεχνῶς οὐδεὶς ὑγιαίνει.
605
Ἔποψ
πῶς δʼ ἐς γῆράς ποτʼ ἀφίξονται; καὶ γὰρ τοῦτʼ ἔστʼ ἐν Ὀλύμπῳ·
ἢ παιδάριʼ ὄντʼ ἀποθνῄσκειν δεῖ;
Πισθέταιρος
μὰ Δίʼ ἀλλὰ τριακόσιʼ αὐτοῖς
ἔτι προσθήσουσʼ ὄρνιθες ἔτη.
Πισθέταιρος
παρʼ ὅτου; παρʼ ἑαυτῶν.
οὐκ οἶσθʼ ὅτι πέντʼ ἀνδρῶν γενεὰς ζώει λακέρυζα κορώνη;
Ἐυελπίδης
αἰβοῖ πολλῷ κρείττους οὗτοι τοῦ Διὸς ἡμῖν βασιλεύειν.
610
Πισθέταιρος
οὐ γὰρ πολλῷ;
πρῶτον μέν γʼ οὐχὶ νεὼς ἡμᾶς
οἰκοδομεῖν δεῖ λιθίνους αὐτοῖς,
οὐδὲ θυρῶσαι χρυσαῖσι θύραις,
ἀλλʼ ὑπὸ θάμνοις καὶ πρινιδίοις
615
οἰκήσουσιν. τοῖς δʼ αὖ σεμνοῖς
τῶν ὀρνίθων δένδρον ἐλάας
ὁ νεὼς ἔσται· κοὐκ ἐς Δελφοὺς
οὐδʼ εἰς Ἄμμωνʼ ἐλθόντες ἐκεῖ
θύσομεν, ἀλλʼ ἐν ταῖσιν κομάροις
620
καὶ τοῖς κοτίνοις στάντες ἔχοντες
κριθὰς πυροὺς εὐξόμεθʼ αὐτοῖς
ἀνατείνοντες τὼ χεῖρʼ ἀγαθῶν
διδόναι τι μέρος· καὶ ταῦθʼ ἡμῖν
πυροὺς ὀλίγους προβαλοῦσιν.
[Lyric-Scene]
ὦ φίλτατʼ ἐμοὶ πολὺ πρεσβυτῶν ἐξ ἐχθίστου μεταπίπτων,
Χορός
οὐκ ἔστιν ὅπως ἂν ἐγώ ποθʼ ἑκὼν τῆς σῆς γνώμης ἔτʼ ἀφείμην.
ἐπαυχήσας δὲ τοῖσι σοῖς λόγοις
ἐπηπείλησα καὶ κατώμοσα,
630
ὁμόφρονας λόγους δικαίους
φρονῶν ξυνῳδά, μὴ πολὺν χρόνον
635
θεοὺς ἔτι σκῆπτρα τἀμὰ τρίψειν.
ἀλλʼ ὅσα μὲν δεῖ ῥώμῃ πράττειν, ἐπὶ ταῦτα τεταξόμεθʼ ἡμεῖς·
ὅσα δὲ γνώμῃ δεῖ βουλεύειν, ἐπὶ σοὶ τάδε πάντʼ ἀνάκειται.
Ἔποψ
καὶ μὴν μὰ τὸν Δίʼ οὐχὶ νυστάζειν ἔτι
ὥρα ʼστὶν ἡμῖν οὐδὲ μελλονικιᾶν,
640
ἀλλʼ ὡς τάχιστα δεῖ τι δρᾶν· πρῶτον δέ γε
εἰσέλθετʼ ἐς νεοττιάν γε τὴν ἐμὴν
καὶ τἀμὰ κάρφη καὶ τὰ παρόντα φρύγανα,
καὶ τοὔνομʼ ἡμῖν φράσατον.
ἐμοὶ μὲν ὄνομα Πισθέταιρος, τῳδεδὶ
Ἔποψ
δεῦρο τοίνυν εἴσιτον.
Πισθέταιρος
ἴωμεν· εἰσηγοῦ σὺ λαβὼν ἡμᾶς.
Πισθέταιρος
ἀτὰρ τὸ δεῖνα, δεῦρʼ ἐπανάκρουσαι πάλιν.
φέρʼ ἴδω, φράσον νῷν, πῶς ἐγώ τε χοὐτοσὶ
ξυνεσόμεθʼ ὑμῖν πετομένοις οὐ πετομένω;
650
Πισθέταιρος
ὅρα νυν, ὡς ἐν Αἰσώπου λόγοις
ἐστὶν λεγόμενον δή τι, τὴν ἀλώπεχʼ, ὡς
φλαύρως ἐκοινώνησεν αἰετῷ ποτέ.
Ἔποψ
μηδὲν φοβηθῇς· ἔστι γάρ τι ῥιζίον,
ὃ διατραγόντʼ ἔσεσθον ἐπτερωμένω.
655
Πισθέταιρος
οὕτω μὲν εἰσίωμεν. ἄγε δὴ Ξανθία
καὶ Μανόδωρε λαμβάνετε τὰ στρώματα.
[Episode]
οὗτος σὲ καλῶ, σὲ λέγω.
Χορός
τούτους μὲν ἄγων μετὰ σαυτοῦ
ἀρίστισον εὖ· τὴν δʼ ἡδυμελῆ ξύμφωνον ἀηδόνα Μούσαις
κατάλειφʼ ἡμῖν δεῦρʼ ἐκβιβάσας, ἵνα παίσωμεν μετʼ ἐκείνης.
660
Πισθέταιρος
ὦ τοῦτο μεντοι νὴ Δίʼ αὐτοῖσιν πιθοῦ·
ἐκβίβασον ἐκ τοῦ βουτόμου τοὐρνίθιον.
Ἐυελπίδης
ἐκβίβασον αὐτοῦ πρὸς θεῶν αὐτήν, ἵνα
καὶ νὼ θεασώμεσθα τὴν ἀηδόνα.
Ἔποψ
ἀλλʼ εἰ δοκεῖ σφῷν, ταῦτα χρὴ δρᾶν. ἡ Πρόκνη
665
ἔκβαινε καὶ σαυτὴν ἐπιδείκνυ τοῖς ξένοις.
Πισθέταιρος
ὦ Ζεῦ πολυτίμηθʼ ὡς καλὸν τοὐρνίθιον,
ὡς δʼ ἁπαλόν, ὡς δὲ λευκόν.
Ἐυελπίδης
ἆρά γʼ οἶσθʼ ὅτι
ἐγὼ διαμηρίζοιμʼ ἂν αὐτὴν ἡδέως;
Πισθέταιρος
ὅσον δʼ ἔχει τὸν χρυσόν, ὥσπερ παρθένος.
670
Ἐυελπίδης
ἐγὼ μὲν αὐτὴν κἂν φιλῆσαί μοι δοκῶ.
Πισθέταιρος
ἀλλʼ ὦ κακόδαιμον ῥύγχος ὀβελίσκοιν ἔχει.
Ἐυελπίδης
ἀλλʼ ὥσπερ ᾠὸν νὴ Δίʼ ἀπολέψαντα χρὴ
ἀπὸ τῆς κεφαλῆς τὸ λέμμα κᾆθʼ οὕτω φιλεῖν.
Πισθέταιρος
ἡγοῦ δὴ σὺ νῷν τύχἀγαθῇ.
675
[Parabasis]
ὦ φίλη, ὦ ξουθή,
ἡδὺν φθόγγον ἐμοὶ φέρουσʼ.
ἀλλʼ ὦ καλλιβόαν κρέκουσʼ
ἄγε δὴ φύσιν ἄνδρες ἀμαυρόβιοι, φύλλων γενεᾷ προσόμοιοι,
685
ὀλιγοδρανέες, πλάσματα πηλοῦ, σκιοειδέα φῦλʼ ἀμενηνά,
ἀπτῆνες ἐφημέριοι ταλαοὶ βροτοὶ ἀνέρες εἰκελόνειροι,
προσέχετε τὸν νοῦν τοῖς ἀθανάτοις ἡμῖν τοῖς αἰὲν ἐοῦσιν,
τοῖς αἰθερίοις τοῖσιν ἀγήρῳς τοῖς ἄφθιτα μηδομένοισιν,
ἵνʼ ἀκούσαντες πάντα παρʼ ἡμῶν ὀρθῶς περὶ τῶν μετεώρων.
690
φύσιν οἰωνῶν γένεσίν τε θεῶν ποταμῶν τʼ Ἐρέβους τε Χάους τε
εἰδότες ὀρθῶς, Προδίκῳ παρʼ ἐμοῦ κλάειν εἴπητε τὸ λοιπόν.
Χάος ἦν καὶ Νὺξ Ἔρεβός τε μέλαν πρῶτον καὶ Τάρταρος εὐρύς,
γῆ δʼ οὐδʼ ἀὴρ οὐδʼ οὐρανὸς ἦν· Ἐρέβους δʼ ἐν ἀπείροσι κόλποις
τίκτει πρώτιστον ὑπηνέμιον Νὺξ ἡ μελανόπτερος ᾠόν,
695
ἐξ οὖ περιτελλομέναις ὥραις ἔβλαστεν Ἔρως ὁ ποθεινός,
στίλβων νῶτον πτερύγοιν χρυσαῖν, εἰκὼς ἀνεμώκεσι δίναις.
οὗτος δὲ Χάει πτερόεντι μιγεὶς νυχίῳ κατὰ Τάρταρον εὐρὺν
ἐνεόττευσεν γένος ἡμέτερον, καὶ πρῶτον ἀνήγαγεν ἐς φῶς.
πρότερον δʼ οὐκ ἦν γένος ἀθανάτων, πρὶν Ἔρως ξυνέμειξεν ἅπαντα·
700
ξυμμιγνυμένων δʼ ἑτέρων ἑτέροις γένετʼ οὐρανὸς ὠκεανός τε
καὶ γῆ πάντων τε θεῶν μακάρων γένος ἄφθιτον. ὦδε μέν ἐσμεν
πολὺ πρεσβύτατοι πάντων μακάρων. ἡμεῖς δʼ ὡς ἐσμὲν Ἔρωτος
πολλοῖς δῆλον· πετόμεσθά τε γὰρ καὶ τοῖσιν ἐρῶσι σύνεσμεν·
πολλοὺς δὲ καλοὺς ἀπομωμοκότας παῖδας πρὸς τέρμασιν ὥρας
705
διὰ τὴν ἰσχὺν τὴν ἡμετέραν διεμήρισαν ἄνδρες ἐρασταί,
ὁ μὲν ὄρτυγα δοὺς ὁ δὲ πορφυρίωνʼ ὁ δὲ χῆνʼ ὁ δὲ Περσικὸν ὄρνιν.
πάντα δὲ θνητοῖς ἐστὶν ἀφʼ ἡμῶν τῶν ὀρνίθων τὰ μέγιστα.
πρῶτα μὲν ὥρας φαίνομεν ἡμεῖς ἦρος χειμῶνος ὀπώρας·
σπείρειν μέν, ὅταν γέρανος κρώζουσʼ ἐς τὴν Λιβύην μεταχωρῇ.
710
καὶ πηδάλιον τότε ναυκλήρῳ φράζει κρεμάσαντι καθεύδειν,
εἶτα δʼ Ὀρέστῃ χλαῖναν ὑφαίνειν, ἵνα μὴ ῥιγῶν ἀποδύῃ.
ἰκτῖνος δʼ αὖ μετὰ ταῦτα φανεὶς ἑτέραν ὥραν ἀποφαίνει,
ἡνίκα πεκτεῖν ὥρα προβάτων πόκον ἠρινόν· εἶτα χελιδών,
ὅτε χρὴ χλαῖναν πωλεῖν ἤδη καὶ ληδάριόν τι πρίασθαι.
715
ἐσμὲν δʼ ὑμῖν Ἄμμων Δελφοὶ Δωδώνη Φοῖβος Ἀπόλλων.
ἐλθόντες γὰρ πρῶτον ἐπʼ ὄρνις οὕτω πρὸς ἅπαντα τρέπεσθε,
πρός τʼ ἐμπορίαν, καὶ πρὸς βιότου κτῆσιν, καὶ πρὸς γάμον ἀνδρός.
ὄρνιν τε νομίζετε πάνθʼ ὅσαπερ περὶ μαντείας διακρίνει·
φήμη γʼ ὑμῖν ὄρνις ἐστί, πταρμόν τʼ ὄρνιθα καλεῖτε,
720
ξύμβολον ὄρνιν, φωνὴν ὄρνιν, θεράποντʼ ὄρνιν, ὄνον ὄρνιν.
ἆρʼ οὐ φανερῶς ἡμεῖς ὑμῖν ἐσμὲν μαντεῖος Ἀπόλλων;
ἢν οὖν ἡμᾶς νομίσητε θεούς,
ἕξετε χρῆσθαι μάντεσι Μούσαις
αὔραις ὥραις χειμῶνι θέρει
725
μετρίῳ πνίγει· κοὐκ ἀποδράντες
καθεδούμεθʼ ἄνω σεμνυνόμενοι
παρὰ ταῖς νεφέλαις ὥσπερ χὠ Ζεύς·
ἀλλὰ παρόντες δώσομεν ὑμῖν
αὐτοῖς, παισίν, παίδων παισίν,
730
νεότητα γέλωτα χοροὺς θαλίας
γάλα τʼ ὀρνίθων. ὥστε παρέσται
κοπιᾶν ὑμῖν ὑπὸ τῶν ἀγαθῶν·
735
[Parabasis 1]
Μοῦσα λοχμαία,
Χορός
τιὸ τιὸ τιὸ τιὸ τιὸ τιὸ τιοτίγξ,
νάπαισι καὶ κορυφαῖς ἐν ὀρείαις,
740
ἱζόμενος μελίας ἐπὶ φυλλοκόμου,
διʼ ἐμῆς γένυος ξουθῆς μελέων
Πανὶ νόμους ἱεροὺς ἀναφαίνω
745
σεμνά τε μητρὶ χορεύματʼ ὀρείᾳ,
Φρύνιχος ἀμβροσίων μελέων ἀπεβόσκετο καρπὸν ἀεὶ
[Parabasis]
εἰ μετʼ ὀρνίθων τις ὑμῶν ὦ θεαταὶ βούλεται
Χορός
διαπλέκειν ζῶν ἡδέως τὸ λοιπόν, ὡς ἡμᾶς ἴτω.
ὅσα γάρ ἐστιν ἐνθάδʼ αἰσχρὰ τῷ νόμῳ κρατούμενα,
755
ταῦτα πάντʼ ἐστὶν παρʼ ἡμῖν τοῖσιν ὄρνισιν καλά.
εἰ γὰρ ἐνθάδʼ ἐστὶν αἰσχρὸν τὸν πατέρα τύπτειν νόμῳ,
τοῦτʼ ἐκεῖ καλὸν παρʼ ἡμῖν ἐστιν, ἤν τις τῷ πατρὶ
προσδραμὼν εἴπῃ πατάξας, αἶρε πλῆκτρον, εἰ μαχεῖ.
εἰ δὲ τυγχάνει τις ὑμῶν δραπέτης ἐστιγμένος,
760
ἀτταγᾶς οὗτος παρʼ ἡμῖν ποικίλος κεκλήσεται.
εἰ δὲ τυγχάνει τις ὢν Φρὺξ μηδὲν ἦττον Σπινθάρου,
φρυγίλος ὄρνις ἐνθάδʼ ἔσται, τοῦ Φιλήμονος γένους.
εἰ δὲ δοῦλός ἐστι καὶ Κὰρ ὥσπερ Ἐξηκεστίδης,
φυσάτω πάππους παρʼ ἡμῖν, καὶ φανοῦνται φράτερες.
765
εἰ δʼ ὁ Πεισίου προδοῦναι τοῖς ἀτίμοις τὰς πύλας
βούλεται, πέρδιξ γενέσθω, τοῦ πατρὸς νεοττίον·
ὡς παρʼ ἡμῖν οὐδὲν αἰσχρόν ἐστιν ἐκπερδικίσαι.
τιὸ τιὸ τιὰ τιὸ τιὸ τιοτίγξ,
770
πτεροῖς κρέκοντες ἴακχον Ἀπόλλω,
ὄχθῳ ἐφεζόμενοι παρʼ Ἕβρον ποταμόν,
διὰ δʼ αἰθέριον νέφος ἦλθε βοά·
πτῆξε δὲ φῦλά τε ποικίλα θηρῶν,
κύματά τʼ ἔσβεσε νήνεμος αἴθρη,
πᾶς δʼ ἐπεκτύπησʼ Ὄλυμπος·
780
εἷλε δὲ θάμβος ἄνακτας· Ὀλυμπιάδες δὲ μέλος Χάριτες
οὐδέν ἐστʼ ἄμεινον οὐδʼ ἥδιον ἢ φῦσαι πτερά.
785
αὐτίχʼ ὑμῶν τῶν θεατῶν εἴ τις ἧν ὑπόπτερος,
εἶτα πεινῶν τοῖς χοροῖσι τῶν τραγῳδῶν ἤχθετο,
ἐκπτόμενος ἂν οὗτος ἠρίστησεν ἐλθὼν οἴκαδε,
κᾆτʼ ἂν ἐμπλησθεὶς ἐφʼ ἡμᾶς αὖθις αὖ κατέπτετο.
εἴ τε Πατροκλείδης τις ὑμῶν τυγχάνει χεζητιῶν,
790
οὐκ ἂν ἐξίδισεν ἐς θοἰμάτιον, ἀλλʼ ἀνέπτετο,
κἀποπαρδὼν κἀναπνεύσας αὖθις αὖ κατέπτετο·
εἴ τε μοιχεύων τις ὑμῶν ἐστιν ὅστις τυγχάνει,
κᾆθʼ ὁρᾷ τὸν ἄνδρα τῆς γυναικὸς ἐν βουλευτικῷ,
οὗτος ἂν πάλιν παρʼ ὑμῶν πτερυγίσας ἀνέπτετο,
795
εἶτα βινήσας ἐκεῖθεν αὖθις αὖ κατέπτετο.
ἆρʼ ὑπόπτερον γενέσθαι παντός ἐστιν ἄξιον;
ὡς Διειτρέφης γε πυτιναῖα μόνον ἔχων πτερὰ
ᾑρέθη φύλαρχος, εἶθʼ ἵππαρχος, εἶτʼ ἐξ οὐδενὸς
μεγάλα πράττει κἀστὶ νυνὶ ξουθὸς ἱππαλεκτρυών.
800
Πισθέταιρος
ταυτὶ τοιαυτί· μὰ Δίʼ ἐγὼ μὲν πρᾶγμά πω
γελοιότερον οὐκ εἶδον οὐδεπώποτε.
Πισθέταιρος
ἐπὶ τοῖσι σοῖς ὠκυπτέροις.
οἶσθʼ ᾧ μάλιστʼ ἔοικας ἐπτερωμένος;
εἰς εὐτέλειαν χηνὶ συγγεγραμμένῳ.
805
Ἐυελπίδης
σὺ δὲ κοψίχῳ γε σκάφιον ἀποτετιλμένῳ.
Πισθέταιρος
ταυτὶ μὲν ᾐκάσμεσθα κατὰ τὸν Αἰσχύλον·
τάδʼ οὐχ ὑπʼ ἄλλων ἀλλὰ τοῖς αὑτῶν πτεροῖς.
Πισθέταιρος
πρῶτον ὄνομα τῇ πόλει
θέσθαι τι μέγα καὶ κλεινόν, εἶτα τοῖς θεοῖς
810
Ἐυελπίδης
ταῦτα κἀμοὶ συνδοκεῖ.
Ἔποψ
φέρʼ ἴδω, τί δʼ ἡμῖν τοὔνομʼ ἔσται τῇ πόλει;
Ἐυελπίδης
βούλεσθε τὸ μέγα τοῦτο τοὐκ Λακεδαίμονος
Σπάρτην ὄνομα καλῶμεν αὐτήν;
Σπάρτην γὰρ ἂν θείμην ἐγὼ τἠμῇ πόλει;
815
οὐδʼ ἂν χαμεύνῃ πάνυ γε κειρίαν γʼ ἔχων.
Ἐυελπίδης
τί δῆτʼ ὄνομʼ αὐτῇ θησόμεσθʼ;
ἐκ τῶν νεφελῶν καὶ τῶν μετεώρων χωρίων
Πισθέταιρος
βούλει Νεφελοκοκκυγίαν;
καλόν γʼ ἀτεχνῶς σὺ καὶ μέγʼ ηὗρες τοὔνομα.
820
Ἐυελπίδης
ἆρʼ ἐστὶν αὑτηγὶ Νεφελοκοκκυγία,
ἵνα καὶ τὰ Θεογένους τὰ πολλὰ χρήματα
τά τʼ Αἰσχίνου γʼ ἅπαντα;
Πισθέταιρος
καὶ λῷστον μὲν οὖν
τὸ Φλέγρας πεδίον, ἵνʼ οἱ θεοὶ τοὺς γηγενεῖς
ἀλαζονευόμενοι καθυπερηκόντισαν.
825
Ἔποψ
λιπαρὸν τὸ χρῆμα τῆς πόλεως. τίς δαὶ θεὸς
πολιοῦχος ἔσται; τῷ ξανοῦμεν τὸν πέπλον;
Ἐυελπίδης
τί δʼ οὐκ Ἀθηναίαν ἐῶμεν Πολιάδα;
Πισθέταιρος
καὶ πῶς ἂν ἔτι γένοιτʼ ἂν εὔτακτος πόλις,
ὅπου θεὸς γυνὴ γεγονυῖα πανοπλίαν
830
ἕστηκʼ ἔχουσα, Κλεισθένης δὲ κερκίδα;
Ἐυελπίδης
τίς δαὶ καθέξει τῆς πόλεως τὸ Πελαργικόν;
Ἔποψ
ὄρνις ἀφʼ ἡμῶν τοῦ γένους τοῦ Περσικοῦ,
ὅσπερ λέγεται δεινότατος εἶναι πανταχοῦ
Ἐυελπίδης
ὦ νεοττὲ δέσποτα·
835
ὡς δʼ ὁ θεὸς ἐπιτήδειος οἰκεῖν ἐπὶ πετρῶν.
Πισθέταιρος
ἄγε νυν σὺ μὲν βάδιζε πρὸς τὸν ἀέρα
καὶ τοῖσι τειχίζουσι παραδιακόνει,
χάλικας παραφόρει, πηλὸν ἀποδὺς ὄργασον,
λεκάνην ἀνένεγκε, κατάπεσʼ ἀπὸ τῆς κλίμακος,
840
φύλακας κατάστησαι, τὸ πῦρ ἔγκρυπτʼ ἀεί,
κωδωνοφορῶν περίτρεχε καὶ κάθευδʼ ἐκεῖ·
κήρυκα δὲ πέμψον τὸν μὲν ἐς θεοὺς ἄνω,
ἕτερον δʼ ἄνωθεν ἆυ παρʼ ἀνθρώπους κάτω,
κἀκεῖθεν αὖθις παρʼ ἐμέ.
845
Ἐυελπίδης
σὺ δέ γʼ αὐτοῦ μένων
845
Πισθέταιρος
ἴθʼ ὦγάθʼ οἷ πέμπω σʼ ἐγώ.
οὐδὲν γὰρ ἄνευ σοῦ τῶνδʼ ἃ λέγω πεπράξεται.
ἐγὼ δʼ ἵνα θύσω τοῖσι καινοῖσιν θεοῖς,
τὸν ἱερέα πέμψοντα τὴν πομπὴν καλῶ.
παῖ παῖ, τὸ κανοῦν αἴρεσθε καὶ τὴν χέρνιβα.
850
[Lyric-Scene 1]
ὁμορροθῶ, συνθέλω,
προσόδια μεγάλα σεμνὰ προσιέναι θεοῖσιν,
ἅμα δὲ προσέτι χάριτος ἕνεκα προβάτιόν τι θύειν.
855
ἴτω ἴτω δὲ Πυθιὰς βοὰ θεῷ,
Πισθέταιρος
παῦσαι σὺ φυσῶν. Ἡράκλεις τουτὶ τί ἦν;
τουτὶ μὰ Δίʼ ἐγὼ πολλὰ δὴ καὶ δείνʼ ἰδὼν
860
οὔπω κόρακʼ εἶδον ἐμπεφορβειωμένον.
ἱερεῦ σὸν ἔργον, θῦε τοῖς καινοῖς θεοῖς.
Ἱερεύς
δράσω τάδʼ. ἀλλὰ ποῦ ʼστιν ὁ τὸ κανοῦν ἔχων;
εὔχεσθε τῇ Ἑστίᾳ τῇ ὀρνιθείῳ καὶ τῷ ἰκτίνῳ τῷ ἑστιούχῳ καὶ ὄρνισιν Ὀλυμπίοις καὶ Ὀλυμπίῃσι πᾶσι καὶ πάσῃσιν —
865
Πισθέταιρος
ὦ Σουνιέρακε χαῖρʼ ἄναξ Πελαργικέ.
Ἱερεύς
καὶ κύκνῳ Πυθίῳ καὶ Δηλίῳ καὶ Λητοῖ Ὀρτυγομήτρᾳ καὶ Ἀρτέμιδι Ἀκαλανθίδι —
Πισθέταιρος
οὐκέτι Κολαινὶς ἀλλʼ Ἀκαλανθὶς Ἄρτεμις.
Ἱερεύς
καὶ φρυγίλῳ Σαβαζίῳ καὶ στρούθῳ μεγάλῃ μητρὶ θεῶν καὶ ἀνθρώπων —
Πισθέταιρος
δέσποινα Κυβέλη, στροῦθε, μῆτερ Κλεοκρίτου.
Ἱερεύς
διδόναι Νεφελοκοκκυγιεῦσιν ὑγιείαν καὶ σωτηρίαν αὐτοῖσι καὶ Χίοισι —
Πισθέταιρος
Χίοισιν ἥσθην πανταχοῦ προσκειμένοις.
880
Ἱερεύς
καὶ ἥρωσιν ὄρνισι καὶ ἡρώων παισί, πορφυρίωνι καὶ
πελεκᾶντι καὶ πελεκίνῳ καὶ φλέξιδι καὶ τέτρακι καὶ ταὧνι
καὶ ἐλεᾷ καὶ βασκᾷ καὶ ἐλασᾷ καὶ ἐρωδιῷ καὶ καταρράκτῃ
καὶ μελαγκορύφῳ καὶ αἰγιθάλλῳ —
Πισθέταιρος
παῦʼ ἐς κόρακας, παῦσαι καλῶν. ἰοὺ ἰού,
ἐπὶ ποῖον ὦ κακόδαιμον ἱερεῖον καλεῖς
890
ἁλιαιέτους καὶ γῦπας; οὐχ ὁρᾷς ὅτι
ἰκτῖνος εἷς ἂν τοῦτό γʼ οἴχοιθʼ ἁρπάσας;
ἄπελθʼ ἀφʼ ἡμῶν καὶ σὺ καὶ τὰ στέμματα·
ἐγὼ γὰρ αὐτὸς τουτογὶ θύσω μόνος.
Ἱερεύς
εἶτʼ αὖθις αὖ τἄρα σοι
895
χέρνιβι θεοσεβὲς ὅσιον ἐπιβοᾶν, καλεῖν δὲ
μάκαρας, ἕνα τινὰ μόνον, εἴπερ ἱκανὸν ἕξετʼ ὄψον.
900
τὰ γὰρ παρόντα θύματʼ οὐδὲν ἄλλο πλὴν
Πισθέταιρος
θύοντες εὐξώμεσθα τοῖς πτερίνοις θεοῖς.
[Lyric-Scene]
Νεφελοκοκκυγίαν τὰν εὐδαίμονα
Ποιητής
κλῇσον ὦ Μοῦσα τεαῖς ἐν ὓμνων ἀοιδαῖς.
905
Πισθέταιρος
τουτὶ τὸ πρᾶγμα ποδαπόν; εἰπέ μοι τίς εἶ;
Ποιητής
ἐγὼ μελιγλώσσων ἐπέων ἱεὶς ἀοιδὰν
Πισθέταιρος
ἔπειτα δῆτα δοῦλος ὢν κόμην ἔχεις;
Ποιητής
οὔκ, ἀλλὰ πάντες ἐσμὲν οἱ διδάσκαλοι
Μουσάων θεράποντες ὀτρηροί,
Πισθέταιρος
οὐκ ἐτὸς ὀτρηρὸν καὶ τὸ ληδάριον ἔχεις.
915
ἀτὰρ ὦ ποιητὰ κατὰ τί δεῦρʼ ἀνεφθάρης;
Ποιητής
μέλη πεποίηκʼ ἐς τὰς Νεφελοκοκκυγίας
τὰς ὑμετέρας κύκλιά τε πολλὰ καὶ καλὰ
καὶ παρθένεια καὶ κατὰ τὰ Σιμωνίδου.
Πισθέταιρος
ταυτὶ σὺ πότʼ ἐποίησας; ἀπὸ ποίου χρόνου;
920
Ποιητής
πάλαι πάλαι δὴ τήνδʼ ἐγὼ κλῄζω πόλιν.
Πισθέταιρος
οὐκ ἄρτι θύω τὴν δεκάτην ταύτης ἐγώ,
καὶ τοὔνομʼ ὥσπερ παιδίῳ νῦν δὴ ʼθέμην;
Ποιητής
ἀλλά τις ὠκεῖα Μουσάων φάτις
οἷάπερ ἵππων ἀμαρυγά.
925
σὺ δὲ πάτερ κτίστορ Αἴτνας,
πρόφρων δόμεν ἐμὶν τείν.
930
Πισθέταιρος
τουτὶ παρέξει τὸ κακὸν ἡμῖν πράγματα,
εἰ μή τι τούτῳ δόντες ἀποφευξούμεθα.
οὗτος, σὺ μέντοι σπολάδα καὶ χιτῶνʼ ἔχεις,
ἀπόδυθι καὶ δὸς τῷ ποιητῇ τῷ σοφῷ.
ἔχε τὴν σπολάδα· πάντως δέ μοι ῥιγῶν δοκεῖς.
935
Ποιητής
τόδε μὲν οὐκ ἀέκουσα φίλα
τὺ δὲ τεᾷ φρενὶ μάθε Πινδάρειον ἔπος —
Πισθέταιρος
ἅνθρωπος ἡμῶν οὐκ ἀπαλλαχθήσεται.
940
Ποιητής
νομάδεσσι γὰρ ἐν Σκύθαις
ὃς ὑφαντοδόνατον ἔσθος οὐ πέπαται·
ἀκλεὴς δʼ ἔβα σπολὰς ἄνευ χιτῶνος.
Πισθέταιρος
ξυνῆχʼ ὅτι βούλει τὸν χιτωνίσκον λαβεῖν.
ἀπόδυθι· δεῖ γὰρ τὸν ποιητὴν ὠφελεῖν.
κἀς τὴν πόλιν γʼ ἐλθὼν ποιήσω τοιαδί·
κλῇσον ὦ χρυσόθρονε τὰν τρομερὰν κρυεράν·
950
νιφόβολα πεδία πολύπορά τʼ ἤλυθον ἀλαλάν.
Πισθέταιρος
νὴ τὸν Δίʼ ἀλλʼ ἤδη πέφευγας ταυταγὶ
τὰ κρυερὰ τονδὶ τὸν χιτωνίσκον λαβών.
955
τουτὶ μὰ Δίʼ ἐγὼ τὸ κακὸν οὐδέποτʼ ἤλπισα,
οὕτω ταχέως τοῦτον πεπύσθαι τὴν πόλιν.
αὖθις σὺ περιχώρει λαβὼν τὴν χέρνιβα.
Χρησμολόγος
μὴ κατάρξῃ τοῦ τράγου.
Πισθέταιρος
σὺ δʼ εἶ τίς;
960
Χρησμολόγος
ὅστις; χρησμολόγος.
960
Πισθέταιρος
οἴμωζέ νυν.
960
Χρησμολόγος
ὦ δαιμόνιε τὰ θεῖα μὴ φαύλως φέρε·
ὡς ἔστι Βάκιδος χρησμὸς ἄντικρυς λέγων
ταῦτʼ οὐκ ἐχρησμολόγεις σὺ πρὶν ἐμὲ τὴν πόλιν
Χρησμολόγος
τὸ θεῖον ἐνεπόδιζέ με.
965
Πισθέταιρος
ἀλλʼ οὐδὲν οἷόν ἐστʼ ἀκοῦσαι τῶν ἐπῶν.
Χρησμολόγος
ἀλλʼ ὅταν οἰκήσωσι λύκοι πολιαί τε κορῶναι
ἐν ταὐτῷ τὸ μεταξὺ Κορίνθου καὶ Σικυῶνος, —
Πισθέταιρος
τί οὖν προσήκει δῆτʼ ἐμοὶ Κορινθίων;
Χρησμολόγος
ᾐνίξαθʼ ὁ Βάκις τοῦτο πρὸς τὸν ἀέρα.
970
πρῶτον Πανδώρᾳ θῦσαι λευκότριχα κριόν·
ὃς δέ κʼ ἐμῶν ἐπέων ἔλθῃ πρώτιστα προφήτης,
τῷ δόμεν ἱμάτιον καθαρὸν καὶ καινὰ πέδιλα —
Πισθέταιρος
ἔνεστι καὶ τὰ πέδιλα;
Χρησμολόγος
λαβὲ τὸ βιβλίον.
καὶ φιάλην δοῦναι, καὶ σπλάγχνων χεῖρʼ ἐπιπλῆσαι.
975
Πισθέταιρος
καὶ σπλάγχνα διδόνʼ ἔνεστι;
Χρησμολόγος
λαβὲ τὸ βιβλίον.
κἂν μὲν θέσπιε κοῦρε ποιῇς ταῦθʼ ὡς ἐπιτέλλω,
αἰετὸς ἐν νεφέλῃσι γενήσεαι· αιʼ δέ κε μὴ δῷς,
οὐκ ἔσει οὐ τρυγὼν οὐδʼ αἰετὸς οὐ δρυκολάπτης.
Πισθέταιρος
καὶ ταῦτʼ ἔνεστʼ ἐνταῦθα;
980
Χρησμολόγος
λαβὲ τὸ βιβλίον.
980
Πισθέταιρος
οὐδὲν ἄρʼ ὅμοιός ἐσθʼ ὁ χρησμὸς τουτῳί,
ὃν ἐγὼ παρὰ τἀπόλλωνος ἐξεγραψάμην·
αὐτὰρ ἐπὴν ἄκλητος ἰὼν ἄνθρωπος ἀλαζὼν
λυπῇ θύοντας καὶ σπλαγχνεύειν ἐπιθυμῇ,
δὴ τότε χρὴ τύπτειν αὐτὸν πλευρῶν τὸ μεταξὺ —
985
Χρησμολόγος
οὐδὲν λέγειν οἶμαί σε.
Πισθέταιρος
λαβὲ τὸ βιβλίον.
καὶ φείδου μηδὲν μηδʼ αἰετοῦ ἐν νεφέλῃσιν,
μήτʼ ἢν Λάμπων ᾖ μήτʼ ἢν ὁ μέγας Διοπείθης.
Χρησμολόγος
καὶ ταῦτʼ ἔνεστʼ ἐνταῦθα;
Πισθέταιρος
λαβὲ τὸ βιβλίον.
οὐκ εἶ θύραζʼ; ἐς κόρακας.
990
Χρησμολόγος
οἴμοι δείλαιος.
990
Πισθέταιρος
οὔκουν ἑτέρωσε χρησμολογήσεις ἐκτρέχων;
Πισθέταιρος
ἕτερον αὖ τουτὶ κακόν.
τί δʼ αὖ σὺ δράσων; τίς δʼ ἰδέα βουλεύματος;
τίς ἡ ʼπίνοια, τίς ὁ κόθορνος τῆς ὁδοῦ;
Μέτων
γεωμετρῆσαι βούλομαι τὸν ἀέρα
995
ὑμῖν διελεῖν τε κατὰ γύας.
Πισθέταιρος
πρὸς τῶν θεῶν
Μέτων
ὅστις εἴμʼ ἐγώ; Μέτων,
ὃν οἶδεν Ἑλλὰς χὠ Κολωνός.
αὐτίκα γὰρ ἀήρ ἐστι τὴν ἰδέαν ὅλος
1000
κατὰ πνιγέα μάλιστα. προσθεὶς οὖν ἐγὼ
τὸν κανόνʼ, ἄνωθεν τουτονὶ τὸν καμπύλον
ἐνθεὶς διαβήτην — μανθάνεις;
Μέτων
ὀρθῷ μετρήσω κανόνι προστιθείς, ἵνα
ὁ κύκλος γένηται σοι τετράγωνος κἀν μέσῳ
1005
ἀγορά, φέρουσαι δʼ ὦσιν εἰς αὐτὴν ὁδοὶ
ὀρθαὶ πρὸς αὐτὸ τὸ μέσον, ὥσπερ δʼ ἀστέρος
αὐτοῦ κυκλοτεροῦς ὄντος ὀρθαὶ πανταχῇ
Πισθέταιρος
ἅνθρωπος Θαλῆς.
Πισθέταιρος
οἶσθʼ ὁτιὴ φιλῶ σʼ ἐγώ,
1010
κἀμοὶ πιθόμενος ὑπαποκίνει τῆς ὁδοῦ.
Πισθέταιρος
ὥσπερ ἐν Λακεδαίμονι
ξενηλατοῦνται καὶ κεκίνηνταί τινες·
Πισθέταιρος
μὰ τὸν Δίʼ οὐ δῆτʼ.
1015
Πισθέταιρος
ὁμοθυμαδὸν
1015
σποδεῖν ἅπαντας τοὺς ἀλαζόνας δοκεῖ.
Πισθέταιρος
νὴ Δίʼ ὡς οὐκ οἶδʼ ἂν εἰ
φθαίης ἄν· ἐπίκεινται γὰρ ἐγγὺς αὑταιί.
Πισθέταιρος
οὐκ ἔλεγον ἐγὼ πάλαι;
οὐκ ἀναμετρήσεις σαυτὸν ἀπιὼν ἀλλαχῇ;
1020
Πισθέταιρος
τίς ὁ Σαρδανάπαλλος οὑτοσί;
Ἐπίσκοπος
ἐπίσκοπος ἥκω δεῦρο τῷ κυάμῳ λαχὼν
Πισθέταιρος
τί; βούλει δῆτα τὸν μισθὸν λαβὼν
1025
μὴ πράγματʼ ἔχειν ἀλλʼ ἀπιέναι;
ἐκκλησιάσαι δʼ οὖν ἐδεόμην οἴκοι μένων.
ἔστιν γὰρ ἃ διʼ ἐμοῦ πέπρακται Φαρνάκῃ.
Πισθέταιρος
ἄπιθι λαβών· ἔστιν δʼ ὁ μισθὸς οὑτοσί.
Ἐπίσκοπος
τουτὶ τί ἦν;
1030
Πισθέταιρος
ἐκκλησία περὶ Φαρνάκου.
1030
Ἐπίσκοπος
μαρτύρομαι τυπτόμενος ὢν ἐπίσκοπος.
Πισθέταιρος
οὐκ ἀποσοβήσεις; οὐκ ἀποίσεις τὼ κάδω;
οὐ δεινά; καὶ πέμπουσιν ἤδη ʼπισκόπους
ἐς τὴν πόλιν, πρὶν καὶ τεθύσθαι τοῖς θεοῖς;
Ψηφισματοπώλης
ἐὰν δʼ ὁ Νεφελοκοκκυγιεὺς τὸν Ἀθηναῖον ἀδικῇ —
1035
Πισθέταιρος
τουτὶ τί ἔστιν αὖ κακὸν τὸ βιβλίον;
Ψηφισματοπώλης
ψηφισματοπώλης εἰμὶ καὶ νόμους νέους
ἥκω παρʼ ὑμᾶς δεῦρο πωλήσων.
Ψηφισματοπώλης
χρῆσθαι Νεφελοκοκκυγιᾶς τοῖσδε τοῖς μέτροισι καὶ
1040
σταθμοῖσι καὶ ψηφίσμασι καθάπερ Ὀλοφύξιοι.
Πισθέταιρος
σὺ δέ γʼ οἷσπερ ὡτοτύξιοι χρήσει τάχα.
Ψηφισματοπώλης
οὗτος τί πάσχεις;
Πισθέταιρος
οὐκ ἀποίσεις τοὺς νόμους;
πικροὺς ἐγώ σοι τήμερον δείξω νόμους.
1045
Ἐπίσκοπος
καλοῦμαι Πισθέταιρον ὕβρεως ἐς τὸν Μουνιχιῶνα μῆνα.
Πισθέταιρος
ἄληθες οὗτος; ἔτι γὰρ ἐνταῦθʼ ἦσθα σύ;
Ψηφισματοπώλης
ἐὰν δέ τις ἐξελαύνῃ τοὺς ἄρχοντας καὶ μὴ δέχηται
1050
Πισθέταιρος
οἴμοι κακοδαίμων, καὶ σὺ γὰρ ἐνταῦθʼ ἦσθʼ ἔτι;
Ἐπίσκοπος
ἀπολῶ σε καὶ γράφω σε μυρίας δραχμάς.
Πισθέταιρος
ἐγὼ δὲ σοῦ γε τὼ κάδω διασκεδῶ.
Ψηφισματοπώλης
μέμνησʼ ὅτε τῆς στήλης κατετίλας ἑσπέρας;
Πισθέταιρος
αἰβοῖ· λαβέτω τις αὐτόν. οὗτος οὐ μενεῖς;
1055
ἀπίωμεν ἡμεῖς ὡς τάχιστʼ ἐντευθενὶ
θύσοντες εἴσω τοῖς θεοῖσι τὸν τράγον.
[Parabasis 1]
ἤδη ʼμοὶ τῷ παντόπτᾳ
Χορός
καὶ παντάρχᾳ θνητοὶ πάντες
θύσουσʼ εὐκταίαις εὐχαῖς.
1060
πᾶσαν μὲν γὰρ γᾶν ὀπτεύω,
ἐκ κάλυκος αὐξανόμενον γένυσι παμφάγοις
1065
δένδρεσί τʼ ἐφημένα καρπὸν ἀποβόσκεται·
κτείνω δʼ οἳ κήπους εὐώδεις
φθείρουσιν λύμαις ἐχθίσταις,
ἑρπετά τε καὶ δάκετα πάνθʼ ὅσαπερ
ἔστιν ὑπʼ ἐμᾶς πτέρυγος ἐν φοναῖς ὄλλυται.
1070
[Parabasis]
τῇδε μέντοι θἠμέρᾳ μάλιστʼ ἐπαναγορεύεται,
Χορός
ἢν ἀποκτείνῃ τις ὑμῶν Διαγόραν τὸν Μήλιον,
λαμβάνειν τάλαντον, ἤν τε τῶν τυράννων τίς τινα
τῶν τεθνηκότων ἀποκτείνῃ, τάλαντον λαμβάνειν.
1075
βουλόμεσθʼ οὖν νυν ἀνειπεῖν ταὐτὰ χἠμεῖς ἐνθάδε.
ἢν ἀποκτείνῃ τις ὑμῶν Φιλοκράτη τὸν Στρούθιον,
λήψεται τάλαντον, ἢν δὲ ζῶντά γʼ ἀγάγῃ, τέτταρα,
ὅτι συνείρων τοὺς σπίνους πωλεῖ καθʼ ἑπτὰ τοὐβολοῦ,
εἶτα φυσῶν τὰς κίχλας δείκνυσι καὶ λυμαίνεται,
1080
τοῖς τε κοψίχοισιν ἐς τὰς ῥῖνας ἐγχεῖ τὰ πτερά,
τὰς περιστεράς θʼ ὁμοίως ξυλλαβὼν εἵρξας ἔχει,
κἀπαναγκάζει παλεύειν δεδεμένας ἐν δικτύῳ.
ταῦτα βουλόμεσθʼ ἀνειπεῖν· κεἴ τις ὄρνιθας τρέφει
εἱργμένους ὑμῶν ἐν αὐλῇ, φράζομεν μεθιέναι.
1085
ἢν δὲ μὴ πίθησθε, συλληφθέντες ὑπὸ τῶν ὀρνέων
αὖθις ὑμεῖς αὖ παρʼ ἡμῖν δεδεμένοι παλεύσετε.
[Parabasis 1]
εὔδαιμον φῦλον πτηνῶν
Χορός
οἰωνῶν, οἳ χειμῶνος μὲν
χλαίνας οὐκ ἀμπισχνοῦνται·
1090
οὐδʼ αὖ θερμὴ πνίγους ἡμᾶς
φύλλων τʼ ἐν κόλποις ναίω,
ἡνίκʼ ἂν ὁ θεσπέσιος ὀξὺ μέλος ἀχέτας
1095
θάλπεσι μεσημβρινοῖς ἡλιομανὴς βοᾷ.
χειμάζω δʼ ἐν κοίλοις ἄντροις
νύμφαοις οὐρείαις ξυμπαίζων·
ἠρινά τε βοσκόμεθα παρθένια
λευκότροφα μύρτα Χαρίτων τε κηπεύματα.
1100
[Parabasis]
τοῖς κριταῖς εἰπεῖν τι βουλόμεσθα τῆς νίκης πέρι,
Χορός
ὅσʼ ἀγάθʼ, ἢν κρίνωσιν ἡμᾶς, πᾶσιν αὐτοῖς δώσομεν,
ὥστε κρείττω δῶρα πολλῷ τῶν Ἀλεξάνδρου λαβεῖν.
πρῶτα μὲν γὰρ οὗ μάλιστα πᾶς κριτὴς ἐφίεται,
1105
γλαῦκες ὑμᾶς οὔποτʼ ἐπιλείψουσι Λαυρειωτικαί·
ἀλλʼ ἐνοικήσουσιν ἔνδον, ἔν τε τοῖς βαλλαντίοις
ἐννεοττεύσουσι κἀκλέψουσι μικρὰ κέρματα.
εἶτα πρὸς τούτοισιν ὥσπερ ἐν ἱεροῖς οἰκήσετε·
τὰς γὰρ ὑμῶν οἰκίας ἐρέψομεν πρὸς αἰετόν·
1110
κἂν λαχόντες ἀρχίδιον εἶθʼ ἁρπάσαι βούλησθέ τι,
ὀξὺν ἱερακίσκον ἐς τὰς χεῖρας ὑμῖν δώσομεν.
ἢν δέ που δειπνῆτε, πρηγορεῶνας ὑμῖν πέμψομεν.
ἢν δὲ μὴ κρίνητε, χαλκεύεσθε μηνίσκους φορεῖν
ὥσπερ ἀνδριάντες· ὡς ὑμῶν ὃς ἂν μὴ μῆνʼ ἔχῃ,
1115
ὅταν ἔχητε χλανίδα λευκήν, τότε μάλισθʼ οὕτω δίκην
δώσεθʼ ἡμῖν, πᾶσι τοῖς ὄρνισι κατατιλώμενοι.
Πισθέταιρος
τὰ μὲν ἱέρʼ ἡμῖν ἐστιν ὦρνιθες καλά·
ἀλλʼ ὡς ἀπὸ τοῦ τείχους πάρεστιν ἄγγελος
οὐδείς, ὅτου πευσόμεθα τἀκεῖ πράγματα.
1120
ἀλλʼ οὑτοσὶ τρέχει τις Ἀλφειὸν πνέων.
Ἄγγελος Α
ποῦ ποῦ ʼστι, ποῦ ποῦ ποῦ ʼστι, ποῦ ποῦ ποῦ ʼστι ποῦ,
ποῦ Πισθέταιρός ἐστιν ἅρχων;
Ἄγγελος Α
ἐξῳκοδόμηταί σοι τὸ τεῖχος.
Ἄγγελος Α
κάλλιστον ἔργον καὶ μεγαλοπρεπέστατον·
1125
ὥστʼ ἂν ἐπάνω μὲν Προξενίδης ὁ Κομπασεὺς
καὶ Θεογένης ἐναντίω δύʼ ἅρματε,
ἵππων ὑπόντων μέγεθος ὅσον ὁ δούριος,
ὑπὸ τοῦ πλάτους ἂν παρελασαίτην.
Ἄγγελος Α
τὸ δὲ μῆκός ἐστι, καὶ γὰρ ἐμέτρησʼ αὔτʼ ἐγώ,
1130
Πισθέταιρος
ὦ Πόσειδον τοῦ μάκρους.
τίνες ᾠκοδόμησαν αὐτὸ τηλικουτονί;
Ἄγγελος Α
ὄρνιθες, οὐδεὶς ἄλλος, οὐκ Αἰγύπτιος
πλινθοφόρος, οὐ λιθουργός, οὐ τέκτων παρῆν,
ἀλλʼ αὐτόχειρες, ὥστε θαυμάζειν ἐμέ.
1135
ἐκ μέν γε Λιβύης ἧκον ὡς τρισμύριαι
γέρανοι θεμελίους καταπεπωκυῖαι λίθους.
τούτους δʼ ἐτύκιζον αἱ κρέκες τοῖς ῥύγχεσιν.
ἕτεροι δʼ ἐπλινθοφόρουν πελαργοὶ μύριοι·
ὕδωρ δʼ ἐφόρουν κάτωθεν ἐς τὸν ἀέρα
1140
οἱ χαραδριοὶ καὶ τἄλλα ποτόμιʼ ὄρνεα.
Πισθέταιρος
ἐπηλοφόρουν δʼ αὐτοῖσι τίνες;
Πισθέταιρος
τὸν δὲ πηλὸν ἐνεβάλλοντο πῶς;
Ἄγγελος Α
τοῦτʼ ὦγάθʼ ἐξηύρητο καὶ σοφώτατα·
οἱ χῆνες ὑποτύπτοντες ὥσπερ ταῖς ἄμαις
1145
ἐς τὰς λεκάνας ἐνέβαλλον αὐτοῖς τοῖν ποδοῖν.
Πισθέταιρος
τί δῆτα πόδες ἂν οὐκ ἂν ἐργασαίατο;
Ἄγγελος Α
καὶ νὴ Δίʼ αἱ νῆτταί γε περιεζωσμέναι
ἐπλινθοφόρουν· ἄνω δὲ τὸν ὑπαγωγέα
ἐπέτοντʼ ἔχουσαι κατόπιν †ὥσπερ παιδία
1150
τὸν πηλὸν ἐν τοῖς στόμασιν† αἱ χελιδόνες.
Πισθέταιρος
τί δῆτα μισθωτοὺς ἂν ἔτι μισθοῖτό τις;
φέρʼ ἴδω, τί δαί; τὰ ξύλινα τοῦ τείχους τίνες
Ἄγγελος Α
ὄρνιθες ἦσαν τέκτονες
σοφώτατοι πελεκᾶντες, οἳ τοῖς ῥύγχεσιν
1155
ἀπεπελέκησαν τὰς πύλας· ἦν δʼ ὁ κτύπος
αὐτῶν πελεκώντων ὥσπερ ἐν ναυπηγίῳ.
καὶ νῦν ἅπαντʼ ἐκεῖνα πεπύλωται πύλαις
καὶ βεβαλάνωται καὶ φυλάττεται κύκλῳ,
ἐφοδεύεται, κωδωνοφορεῖται, πανταχῇ,
1160
φυλακαὶ καθεστήκασι καὶ φρυκτωρίαι
ἐν τοῖσι πύργοις. ἀλλʼ ἐγὼ μὲν ἀποτρέχων
ἀπονίψομαι· σὺ δʼ αὐτὸς ἤδη τἄλλα δρᾶ.
Χορός
οὗτος τί ποιεῖς; ἆρα θαυμάζεις ὅτι
οὕτω τὸ τεῖχος ἐκτετείχισται ταχύ;
1165
Πισθέταιρος
νὴ τοὺς θεοὺς ἔγωγε· καὶ γὰρ ἄξιον·
ἴσα γὰρ ἀληθῶς φαίνεταί μοι ψεύδεσιν.
ἀλλʼ ὅδε φύλαξ γὰρ τῶν ἐκεῖθεν ἄγγελος
ἐσθεῖ πρὸς ἡμᾶς δεῦρο πυρρίχην βλέπων.
Ἄγγελος Β
ἰοὺ ἰού, ἰοὺ ἰού, ἰοὺ ἰού.
1170
Πισθέταιρος
τί τὸ πρᾶγμα τουτί;
Ἄγγελος Β.
δεινότατα πεπόνθαμεν.
τῶν γὰρ θεῶν τις ἄρτι τῶν παρὰ τοῦ Διὸς
διὰ τῶν πυλῶν εἰσέπτετʼ ἐς τὸν ἀέρα,
λαθὼν κολοιοὺς φύλακας ἡμεροσκόπους.
Πισθέταιρος
ὦ δεινὸν ἔργον καὶ σχέτλιον εἰργασμένος.
1175
Ἄγγελος Β.
οὐκ ἴσμεν· ὅτι δʼ εἶχε πτερά,
Πισθέταιρος
οὔκουν δῆτα περιπόλους ἐχρῆν
Ἄγγελος Β.
ἀλλʼ ἐπέμψαμεν
τρισμυρίους ἱέρακας ἱπποτοξότας,
χωρεῖ δὲ πᾶς τις ὄνυχας ἠγκυλωμένος,
1180
κερχνῂς τριόρχης γὺψ κύμινδις αἰετός·
ῥύμῃ τε καὶ πτεροῖσι καὶ ῥοιζήμασιν
αἰθὴρ δονεῖται τοῦ θεοῦ ζητουμένου·
κἄστʼ οὐ μακρὰν ἄπωθεν, ἀλλʼ ἐνταῦθά που
Πισθέταιρος
οὔκουν σφενδόνας δεῖ λαμβάνειν
1185
καὶ τόξα; χώρει δεῦρο πᾶς ὑπηρέτης·
τόξευε παῖε, σφενδόνην τίς μοι δότω.
[Lyric-Scene 1]
πόλεμος αἴρεται, πόλεμος οὐ φατὸς
Χορός
πρὸς ἐμὲ καὶ θεούς. ἀλλὰ φύλαττε πᾶς
1190
ἀέρα περινέφελον, ὃν ἔρεβος ἐτέκετο,
μή σε λάθῃ θεῶν τις ταύτῃ περῶν·
1195
ἄθρει δὲ πᾶς κύκλῳ σκοπῶν,
ὡς ἐγγὺς ἤδη δαίμονος πεδαρσίου
δίνης πτερωτὸς φθόγγος ἐξακούεται.
Πισθέταιρος
αὕτη σύ, ποῖ ποῖ ποῖ πέτει; μένʼ ἥσυχος,
ἔχʼ ἀτρέμας· αὐτοῦ στῆθʼ· ἐπίσχες τοῦ δρόμου.
1200
τίς εἶ; ποδαπή; λέγειν ἐχρῆν ὁπόθεν πότʼ εἶ.
Ἶρις
παρὰ τῶν θεῶν ἔγωγε τῶν Ὀλυμπίων.
Πισθέταιρος
ὄνομα δέ σο. τί ἐστι; πλοῖον ἢ κυνῆ;
Πισθέταιρος
Πάραλος ἢ Σαλαμινία;
Πισθέταιρος
ταυτηνί τις οὐ συλλήψεται
1205
τί ποτʼ ἐστὶ τουτὶ τὸ κακόν;
Πισθέταιρος
οἰμώξει μακρά.
Ἶρις
ἄτοπόν γε τουτὶ πρᾶγμα.
Πισθέταιρος
κατὰ ποίας πύλας
εἰσῆλθες ἐς τὸ τεῖχος ὦ μιαρωτάτη;
Ἶρις
οὐκ οἶδα μὰ Δίʼ ἔγωγε κατὰ ποίας πύλας.
1210
Πισθέταιρος
ἤκουσας αὐτῆς οἷον εἰρωνεύεται;
πρὸς τοὺς κολοιάρχας προσῆλθες; οὐ λέγεις;
σφραγῖδʼ ἔχεις παρὰ τῶν πελαργῶν;
Πισθέταιρος
οὐδὲ σύμβολον
ἐπέβαλεν ὀρνίθαρχος οὐδείς σοι παρών;
1215
Ἶρις
μὰ Δίʼ οὐκ ἔμοιγʼ ἐπέβαλεν οὐδεὶς ὦ μέλε.
Πισθέταιρος
κἄπειτα δῆθʼ οὕτω σιωπῇ διαπέτει
διὰ τῆς πόλεως τῆς ἀλλοτρίας καὶ τοῦ χάους;
Ἶρις
ποίᾳ γὰρ ἄλλῃ χρὴ πέτεσθαι τοὺς θεούς;
Πισθέταιρος
οὐκ οἶδα μὰ Δίʼ ἔγωγε· τῇδε μὲν γὰρ οὔ.
1220
ἀδικεῖς δὲ καὶ νῦν. ἆρά γʼ οἶσθα τοῦθʼ ὅτι
δικαιότατʼ ἂν ληφθεῖσα πασῶν Ἰρίδων
ἀπέθανες, εἰ τῆς ἀξίας ἐτύγχανες;
Πισθέταιρος
ἀλλʼ ὅμως ἂν ἀπέθανες.
δεινότατα γάρ τοι πεισόμεσθʼ, ἐμοὶ δοκεῖ,
1225
εἰ τῶν μὲν ἄλλων ἄρχομεν, ὑμεῖς δʼ οἱ θεοὶ
ἀκολαστανεῖτε, κοὐδέπω γνώσεσθʼ ὅτι
ἀκροατέον ὑμῖν ἐν μέρει τῶν κρειττόνων.
φράσον δέ τοί μοι τὼ πτέρυγε ποῖ ναυστολεῖς;
Ἶρις
ἐγώ; πρὸς ἀνθρώπους πέτομαι παρὰ τοῦ πατρὸς
1230
φράσουσα θύειν τοῖς Ὀλυμπίοις θεοῖς
μηλοσφαγεῖν τε βουθύτοις ἐπʼ ἐσχάραις
Πισθέταιρος
τί σὺ λέγεις; ποίοις θεοῖς;
Ἶρις
ποίοισιν; ἡμῖν τοῖς ἐν οὐρανῷ θεοῖς.
Πισθέταιρος
θεοὶ γὰρ ὑμεῖς;
1235
Ἶρις
τίς γάρ ἐστʼ ἄλλος θεός;
1235
Πισθέταιρος
ὄρνιθες ἀνθρώποισι νῦν εἰσιν θεοί,
οἷς θυτέον αὐτούς, ἀλλὰ μὰ Δίʼ οὐ τῷ Διί.
Ἶρις
ὦ μῶρε μῶρε μὴ θεῶν κίνει φρένας
δεινάς, ὅπως μή σου γένος πανώλεθρον
Διὸς μακέλλῃ πᾶν ἀναστρέψῃ Δίκη,
1240
λιγνὺς δὲ σῶμα καὶ δόμων περιπτυχὰς
καταιθαλώσῃ σου Λικυμνίαις βολαῖς.
Πισθέταιρος
ἄκουσον αὕτη· παῦε τῶν παφλασμάτων·
ἔχʼ ἀτρέμα. φέρʼ ἴδω, πότερα Λυδὸν ἢ Φρύγα
ταυτὶ λέγουσα μορμολύττεσθαι δοκεῖς;
1245
ἆρʼ οἶσθʼ ὅτι Ζεὺς εἴ με λυπήσει πέρα,
μέλαθρα μὲν αὐτοῦ καὶ δόμους Ἀμφίονος
καταιθαλώσω πυρφόροισιν αἰετοῖς;
πέμψω δὲ πορφυρίωνας ἐς τὸν οὐρανὸν
ὄρνις ἐπʼ αὐτὸν παρδαλᾶς ἐνημμένους
1250
πλεῖν ἑξακοσίους τὸν ἀριθμόν. καὶ δή ποτε
εἷς Πορφυρίων αὐτῷ παρέσχε πράγματα.
σὺ δʼ εἴ με λυπήσεις τι, τῆς διακόνου
πρώτης ἀνατείνας τὼ σκέλει διαμηριῶ
τὴν Ἶριν αὐτήν, ὥστε θαυμάζειν ὅπως
1255
οὕτω γέρων ὢν στύομαι τριέμβολον.
Ἶρις
διαρραγείης ὦ μέλʼ αὐτοῖς ῥήμασιν.
Πισθέταιρος
οὐκ ἀποσοβήσεις; οὐ ταχέως; εὐρὰξ πατάξ.
Ἶρις
ἦ μήν σε παύσει τῆς ὕβρεως οὑμὸς πατήρ.
Πισθέταιρος
οἴμοι τάλας. οὔκουν ἑτέρωσε πετομένη
1260
καταιθαλώσεις τῶν νεωτέρων τινά;
Χορός
ἀποκεκλῄκαμεν διογενεῖς θεοὺς
μηκέτι τὴν ἐμὴν διαπερᾶν πόλιν,
μηδέ γέ τινʼ ἱερόθυτον ἀνὰ δάπεδον ἔτι
1265
τῇδε βροτῶν θεοῖσι πέμπειν καπνόν.
Πισθέταιρος
δεινόν γε τὸν κήρυκα τὸν παρὰ τοὺς βροτοὺς
οἰχόμενον, εἰ μηδέποτε νοστήσει πάλιν.
1270
Κῆρυξ
ὦ Πισθέταιρʼ ὦ μακάριʼ ὦ σοφώτατε,
ὦ κλεινότατʼ ὦ σοφώτατʼ ὦ γλαφυρώτατε,
ὦ τρισμακάριʼ ὦ κατακέλευσον.
Πισθέταιρος
τί σὺ λέγεις;
Κῆρυξ
στεφάνῳ σε χρυσῷ τῷδε σοφίας οὕνεκα
στεφανοῦσι καὶ τιμῶσιν οἱ πάντες λεῴ.
1275
Πισθέταιρος
δέχομαι. τί δʼ οὕτως οἱ λεῲ τιμῶσί με;
Κῆρυξ
ὦ κλεινοτάτην αἰθέριον οἰκίσας πόλιν,
οὐκ οἷσθʼ ὅσην τιμὴν παρʼ ἀνθρώποις φέρει,
ὅσους τʼ ἐραστὰς τῆσδε τῆς χώρας ἔχεις.
πρὶν μὲν γὰρ οἰκίσαι σε τήνδε τὴν πόλιν,
1280
ἐλακωνομάνουν ἅπαντες ἄνθρωποι τότε,
ἐκόμων ἐπείνων ἐρρύπων ἐσωκράτουν
σκυτάλιʼ ἐφόρουν, νυνὶ δʼ ὑποστρέψαντες αὖ
ὀρνιθομανοῦσι, πάντα δʼ ὑπὸ τῆς ἡδονῆς
ποιοῦσιν ἅπερ ὄρνιθες ἐκμιμούμενοι·
1285
πρῶτον μὲν εὐθὺς πάντες ἐξ εὐνῆς ἅμα
ἐπέτονθʼ ἕωθεν ὥσπερ ἡμεῖς ἐπὶ νομόν·
κἄπειτʼ ἂν ἅμα κατῆραν ἐς τὰ βιβλία·
εἶτʼ ἀπενέμοντʼ ἐνταῦθα τὰ ψηφίσματα.
ὠρνιθομάνουν δʼ οὕτω περιφανῶς ὥστε καὶ
1290
πολλοῖσιν ὀρνίθων ὀνόματʼ ἦν κείμενα.
πέρδιξ μὲν εἷς κάπηλος ὠνομάζετο
χωλός, Μενίππῳ δʼ ἦν χελιδὼν τοὔνομα,
Ὀπουντίῳ δʼ ὀφθαλμὸν οὐκ ἔχων κόραξ,
κορυδὸς Φιλοκλέει, χηναλώπηξ Θεογένει,
1295
ἶβις Λυκούργῳ, Χαιρεφῶντι νυκτερίς,
Συρακοσίῳ δὲ κίττα· Μειδίας δʼ ἐκεῖ
ὄρτυξ ἐκαλεῖτο· καὶ γὰρ ᾔκειν ὄρτυγι
ὑπὸ στυφοκόπου τὴν κεφαλὴν πεπληγμένῳ.
ᾖδον δʼ ὑπὸ φιλορνιθίας πάντες μέλη,
1300
ὅπου χελιδὼν ἦν τις ἐμπεποιημένη
ἢ πηνέλοψ ἢ χήν τις ἢ περιστερὰ
ἢ πτέρυγες, ἢ πτεροῦ τι καὶ σμικρὸν προσῆν.
τοιαῦτα μὲν τἀκεῖθεν. ἓν δέ σοι λέγω·
ἥξουσʼ ἐκεῖθεν δεῦρο πλεῖν ἢ μύριοι
1305
πτερῶν δεόμενοι καὶ τρόπων γαμψωνύχων·
ὥστε πτερῶν σοι τοῖς ἐποίκοις δεῖ ποθέν.
Πισθέταιρος
οὐκ ἆρα μὰ Δίʼ ἡμῖν ἔτʼ ἔργον ἑστάναι.
ἀλλʼ ὡς τάχιστα σὺ μὲν ἰὼν τὰς ἀρρίχους
καὶ τοὺς κοφίνους ἅπαντας ἐμπίμπλη πτερῶν·
1310
Μανῆς δὲ φερέτω μοι θύραζε τὰ πτερά·
ἐγὼ δʼ ἐκείνων τοὺς προσιόντας δέξομαι.
[Choral 1]
ταχὺ δὴ πολυάνορα τάνδε πόλιν
Χορός
καλεῖ τις ἀνθρώπων.
Πισθέταιρος
τύχη μόνον προσείη.
1315
Χορός
κατέχουσι δʼ ἔρωτες ἐμᾶς πόλεως.
Πισθέταιρος
θάττον φέρειν κελεύω.
Χορός
τί γὰρ οὐκ ἔνι ταύτῃ
Σοφία Πόθος Ἀμβροσία Χάριτες
1320
τό τε τῆς ἀγανόφρονος Ἡσυχίας
Πισθέταιρος
ὡς βλακικῶς διακονεῖς·
Χορός
φερέτω κάλαθον ταχύ τις πτερύγων,
1325
Πισθέταιρος
τύπτων γε τοῦτον ὡδί.
Χορός
πάνυ γὰρ βραδύς ἐστί τις ὥσπερ ὄνος.
Πισθέταιρος
Μανῆς γάρ ἐστι δειλός.
Χορός
σὺ δὲ τὰ πτερὰ πρῶτον
1330
τά τε μουσίχʼ ὁμοῦ τά τε μαντικὰ καὶ
τὰ θαλάττιʼ. ἔπειτα δʼ ὅπως φρονίμως
πρὸς ἄνδρʼ ὁρῶν πτερώσεις.
Πισθέταιρος
οὔ τοι μὰ τὰς κερχνῇδας ἔτι σοῦ σχήσομαι,
1335
οὕτως ὁρῶν σε δειλὸν ὄντα καὶ βραδύν.
[Episode]
γενοίμαν αἰετὸς ὑψιπέτας,
Πατραλοίας
ὡς ἀμποταθείην ὑπὲρ ἀτρυγέτου
γλαυκᾶς ἐπʼ οἶδμα λίμνας.
Πισθέταιρος
ἔοικεν οὐ ψευδαγγελήσειν ἅγγελος.
1340
ᾄδων γὰρ ὅδε τις αἰετοὺς προσέρχεται.
οὐκ ἔστιν οὐδὲν τοῦ πέτεσθαι γλυκύτερον·
ὀρνιθομανῶ γὰρ καὶ πέτομαι καὶ βούλομαι
οἰκεῖν μεθʼ ὑμῶν κἀπιθυμῶ τῶν νόμων.
1345
Πισθέταιρος
ποίων νόμων; πολλοὶ γὰρ ὀρνίθων νόμοι.
Πατραλοίας
πάντων· μάλιστα δʼ ὅτι καλὸν νομίζεται
τὸν πατέρα τοῖς ὄρνισιν ἄγχειν καὶ δάκνειν.
Πισθέταιρος
καὶ νὴ Δίʼ ἀνδρεῖόν γε πάνυ νομιζομεν,
ὃς ἂν πεπλήγῃ τὸν πατέρα νεοττὸς ὤν.
1350
Πατραλοίας
διὰ ταῦτα μέντοι δεῦρʼ ἀνοικισθεὶς ἐγὼ
ἄγχειν ἐπιθυμῶ τὸν πατέρα καὶ πάντʼ ἔχειν.
Πισθέταιρος
ἀλλʼ ἔστιν ἡμῖν τοῖσιν ὄρνισιν νόμος
παλαιὸς ἐν ταῖς τῶν πελαργῶν κύρβεσιν·
ἐπὴν ὁ πατὴρ ὁ πελαργὸς ἐκπετησίμους
1355
πάντας ποιήσῃ τοὺς πελαργιδέας τρέφων,
δεῖ τοὺς νεοττοὺς τὸν πατέρα πάλιν τρέφειν.
Πατραλοίας
ἀπέλαυσά τἄρα νὴ Δίʼ ἐλθὼν ἐνθαδί,
εἴπερ γέ μοι καὶ τὸν πατέρα βοσκητέον.
Πισθέταιρος
οὐδέν γʼ. ἐπειδήπερ γὰρ ἦλθες ὦ μέλε
1360
εὔνους, πτερώσω σʼ ὥσπερ ὄρνιν ὀρφανόν.
σοὶ δʼ ὦ νεανίσκʼ οὐ κακῶς ὑποθήσομαι,
ἀλλʼ οἷάπερ αὐτὸς ἔμαθον ὅτε παῖς ἦ. σὺ γὰρ
τὸν μὲν πατέρα μὴ τύπτε· ταυτηνδὶ λαβὼν
τὴν πτέρυγα καὶ τουτὶ τὸ πλῆκτρον θἀτέρᾳ,
1365
νομίσας ἀλεκτρυόνος ἔχειν τονδὶ λόφον,
φρούρει στρατεύου μισθοφορῶν σαυτὸν τρέφε,
τὸν πατέρ ἔα ζῆν· ἀλλʼ ἐπειδὴ μάχιμος εἶ,
ἐς τἀπὶ Θρᾴκης ἀποπέτου κἀκεῖ μάχου.
Πατραλοίας
νὴ τὸν Διόνυσον εὖ γέ μοι δοκεῖς λέγειν,
1370
Πισθέταιρος
νοῦν ἄρʼ ἔξεις νὴ Δία.
Κινησίας
ἀναπέτομαι δὴ πρὸς Ὄλυμπον πτερύγεσσι κούφαις·
πέτομαι δʼ ὁδὸν ἄλλοτʼ ἐπʼ ἄλλαν μελέων —
Πισθέταιρος
τουτὶ τὸ πρᾶγμα φορτίου δεῖται πτερῶν.
1375
Κινησίας
ἀφόβῳ φρενὶ σώματί τε νέαν ἐφέπων —
Πισθέταιρος
ἀσπαζόμεσθα φιλύρινον Κινησίαν.
τί δεῦρο πόδα σὺ κυλλὸν ἀνὰ κύκλον κυκλεῖς;
Κινησίας
ὄρνις γενέσθαι βούλομαι λιγύφθογγος ἀηδών.
1380
Πισθέταιρος
παῦσαι μελῳδῶν, ἀλλʼ ὅ τι λέγεις εἰπέ μοι.
Κινησίας
ὑπὸ σοῦ πτερωθεὶς βούλομαι μετάρσιος
ἀναπτόμενος ἐκ τῶν νεφελῶν καινὰς λαβεῖν
ἀεροδονήτους καὶ νιφοβόλους ἀναβολάς.
1385
Πισθέταιρος
ἐκ τῶν νεφελῶν γὰρ ἄν τις ἀναβολὰς λάβοι;
Κινησίας
κρέμαται μὲν οὖν ἐντεῦθεν ἡμῶν ἡ τέχνη.
τῶν διθυράμβων γὰρ τὰ λαμπρὰ γίγνεται
ἀέρια καὶ σκότιά γε καὶ κυαναυγέα
καὶ πτεροδόνητα· σὺ δὲ κλύων εἴσει τάχα.
1390
Πισθέταιρος
οὐ δῆτʼ ἔγωγε.
Κινησίας
νὴ τὸν Ἡρακλέα σύ γε.
ἅπαντα γὰρ δίειμί σοι τὸν ἀέρα.
οἰωνῶν ταναοδείρων —
1395
Κινησίας
τὸν ἁλάδρομον ἁλάμενος
ἅμʼ ἀνεμων πνοαῖσι βαίην.
Πισθέταιρος
νὴ τὸν Δίʼ ἦ ʼγώ σου καταπαύσω τὰς πνοάς.
Κινησίας
τοτὲ μὲν νοτίαν στείχων πρὸς ὁδόν,
τοτὲ δʼ αὖ βορέᾳ σῶμα πελάζων
1400
ἀλίμενον αἰθέρος αὔλακα τέμνων.
1400
χαρίεντά γʼ ὦ πρεσβῦτʼ ἐσοφίσω καὶ σοφά.
Πισθέταιρος
οὐ γὰρ σὺ χαίρεις πτεροδόνητος γενόμενος;
Κινησίας
ταυτὶ πεποίηκας τὸν κυκλιοδιδάσκαλον,
ὂς ταῖσι φυλαῖς περιμάχητός εἰμʼ ἀεί;
Πισθέταιρος
βούλει διδάσκειν καὶ παρʼ ἡμῖν οὖν μένων
1405
Λεωτροφίδῃ χορὸν πετομένων ὀρνέων
Κινησίας
καταγελᾷς μου, δῆλος εἶ.
ἀλλʼ οὖν ἔγωγʼ οὐ παύσομαι, τοῦτʼ ἴσθʼ ὅτι,
πρὶν ἂν πτερωθεὶς διαδράμω τὸν ἀέρα.
Συκοφάντης
ὄρνιθες τίνες οὐδὲν ἔχοντες πτεροποίκιλοι,
1410
τανυσίπτερε ποικίλα χελιδοῖ;
Πισθέταιρος
τουτὶ τὸ κακὸν οὐ φαῦλον ἐξεγρήγορεν.
ὅδʼ αὖ μινυρίζων δεῦρό τις προσέρχεται.
Συκοφάντης
τανυσίπτερε ποικίλα μάλʼ αὖθις.
1415
Πισθέταιρος
ἐς θοἰμάτιον τὸ σκόλιον ᾄδειν μοι δοκεῖ,
δεῖσθαι δʼ ἔοικεν οὐκ ὀλίγων χελιδόνων.
Συκοφάντης
τίς ὁ πτερῶν δεῦρʼ ἐστὶ τοὺς ἀφικνουμένους;
Πισθέταιρος
ὁδὶ πάρεστιν· ἀλλʼ ὅτου δεῖ χρὴ λέγειν.
Συκοφάντης
πτερῶν πτερῶν δεῖ· μὴ πύθῃ τὸ δεύτερον.
1420
Πισθέταιρος
μῶν εὐθὺ Πελλήνης πέτεσθαι διανοεῖ;
Συκοφάντης
μὰ Δίʼ ἀλλὰ κλητήρ εἰμι νησιωτικὸς
Πισθέταιρος
ὦ μακάριε τῆς τέχνης.
Συκοφάντης
καὶ πραγματοδίφης. εἶτα δέομαι πτερὰ λαβὼν
κύκλῳ περισοβεῖν τὰς πόλεις καλούμενος.
1425
Πισθέταιρος
ὑπὸ πτερύγων τι προσκαλεῖ σοφώτερον;
Συκοφάντης
μὰ Δίʼ ἀλλʼ ἵνʼ οἱ λῃσταί τε μὴ λυπῶσί με,
μετὰ τῶν γεράνων τʼ ἐκεῖθεν ἀναχωρῶ πάλιν,
ἀνθʼ ἕρματος πολλὰς καταπεπωκὼς δίκας.
Πισθέταιρος
τουτὶ γὰρ ἐργάζει σὺ τοὔργον; εἰπέ μοι,
1430
νεανίας ὢν συκοφαντεῖς τοὺς ξένους;
Συκοφάντης
τί γὰρ πάθω; σκάπτειν γὰρ οὐκ ἐπίσταμαι.
Πισθέταιρος
ἀλλʼ ἔστιν ἕτερα νὴ Δίʼ ἔργα σώφρονα,
ἀφʼ ὧν διαζῆν ἄνδρα χρῆν τοσουτονὶ
ἐκ τοῦ δικαίου μᾶλλον ἢ δικορραφεῖν.
1435
Συκοφάντης
ὦ δαιμόνιε μὴ νουθέτει μʼ ἀλλὰ πτέρου.
Πισθέταιρος
νῦν τοι λέγων πτερῶ σε.
Συκοφάντης
καὶ πῶς ἂν λόγοις
Πισθέταιρος
πάντες τοῖς λόγοις
ὅταν λέγωσιν οἱ πατέρες ἑκάστοτε
1440
τοῖς μειρακίοις ἐν τοῖσι κουρείοις ταδί;
δεινῶς γέ μου τὸ μειράκιον Διειτρέφης
λέγων ἀνεπτέρωκεν ὥσθʼ ἱππηλατεῖν.
ὁ δέ τις τὸν αὑτοῦ φησιν ἐπὶ τραγῳδίᾳ
ἀνεπτερῶσθαι καὶ πεποτῆσθαι τὰς φρένας.
1445
Συκοφάντης
λόγοισί τἄρα καὶ πτεροῦνται;
ὑπὸ γὰρ λόγων ὁ νοῦς τε μετεωρίζεται
ἐπαίρεταί τʼ ἄνθρωπος. οὕτω καί σʼ ἐγὼ
ἀναπτερώσας βούλομαι χρηστοῖς λόγοις
τρέψαι πρὸς ἔργον νόμιμον.
1450
Συκοφάντης
ἀλλʼ οὐ βούλομαι.
1450
Πισθέταιρος
τί δαὶ ποιήσεις;
Συκοφάντης
τὸ γένος οὐ καταισχυνῶ.
παππῷος ὁ βίος συκοφαντεῖν ἐστί μοι.
ἀλλὰ πτέρου με ταχέσι καὶ κούφοις πτεροῖς
ἱέρακος ἢ κερχνῇδος, ὡς ἂν τοὺς ξένους
καλεσάμενος κᾆτʼ ἐγκεκληκὼς ἐνθαδὶ
1455
κατʼ αὖ πέτωμαι πάλιν ἐκεῖσε.
ὡδὶ λέγεις· ὅπως ἂν ὠφλήκῃ δίκην
ἐνθάδε πρὶν ἥκειν ὁ ξένος.
Συκοφάντης
πάνυ μανθάνεις.
Πισθέταιρος
κἄπειθʼ ὁ μὲν πλεῖ δεῦρο, σὺ δʼ ἐκεῖσʼ αὖ πέτει
ἁρπασόμενος τὰ χρήματʼ αὐτοῦ.
1460
Συκοφάντης
πάντʼ ἔχεις.
1460
βέμβικος οὐδὲν διαφέρειν δεῖ.
βέμβικα· καὶ μὴν ἔστι μοι νὴ τὸν Δία
κάλλιστα Κορκυραῖα τοιαυτὶ πτερά.
Συκοφάντης
οἴμοι τάλας μάστιγʼ ἔχεις.
Πισθέταιρος
πτερὼ μὲν οὖν,
οἷσί σε ποιήσω τήμερον βεμβικιᾶν.
1465
Πισθέταιρος
οὐ πτερυγιεῖς ἐντευθενί;
οὐκ ἀπολιβάξεις ὦ κάκιστʼ ἀπολούμενος;
πικρὰν τάχʼ ὄψει στρεψοδικοπανουργίαν.
ἀπίωμεν ἡμεῖς ξυλλαβόντες τὰ πτερά.
[Lyric-Scene 1]
πολλὰ δὴ καὶ καινὰ καὶ θαυμάστʼ
1470
χρήσιμον μὲν οὐδέν, ἄλλως
βλαστάνει καὶ συκοφαντεῖ,
τοῦ δὲ χειμῶνος πάλιν τὰς
1480
ἔστι δʼ αὗ χώρα πρὸς αὐτῷ
ἔνθα τοῖς ἥρωσιν ἄνθρωποι
1485
εἰ γὰρ ἐντύχοι τις ἥρῳ
1490
τῶν βροτῶν νύκτωρ Ὀρέστῃ,
γυμνὸς ἦν πληγεὶς ὑπʼ αὐτοῦ
Προμηθεύς
οἴμοι τάλας, ὁ Ζεὺς ὅπως μή μʼ ὄψεται.
ποῦ Πισθέταιρός ἐστʼ;
1495
Πισθέταιρος
ἔα τουτὶ τί ἦν;
1495
Προμηθεύς
τῶν θεῶν ὁρᾷς τινα
Πισθέταιρος
μὰ Δίʼ ἐγὼ μὲν οὔ.
Προμηθεύς
πηνίκʼ ἐστὶν ἄρα τῆς ἡμέρας;
Πισθέταιρος
ὁπηνίκα; σμικρόν τι μετὰ μεσημβρίαν.
Προμηθεύς
βουλυτὸς ἢ περαιτέρω;
1500
Πισθέταιρος
οἴμʼ ὡς βδελύττομαί σε.
Προμηθεύς
τί γὰρ ὁ Ζεὺς ποιεῖ;
ἀπαιθριάζει τὰς νεφέλας ἢ ξυννέφει;
Πισθέταιρος
οἴμωζε μεγάλʼ.
Προμηθεύς
οὕτω μὲν ἐκκεκαλύψομαι.
Πισθέταιρος
ὦ φίλε Προμηθεῦ.
Προμηθεύς
παῦε παῦε, μὴ βόα.
Πισθέταιρος
τί γὰρ ἔστι;
1505
Προμηθεύς
σίγα, μὴ κάλει μου τοὔνομα·
1505
ἀπὸ γάρ μʼ ὀλεῖς, εἴ μʼ ἐνθάδʼ ὁ Ζεὺς ὄψεται.
ἀλλʼ ἵνα φράσω σοι πάντα τἄνω πράγματα,
τουτὶ λαβών μου τὸ σκιάδειον ὑπέρεχε
ἄνωθεν, ὡς ἂν μή μʼ ὁρῶσιν οἱ θεοί.
Πισθέταιρος
ἰοὺ ἰού·
1510
εὖ γʼ ἐπενόησας αὐτὸ καὶ προμηθικῶς.
ὑπόδυθι ταχὺ δὴ κᾆτα θαρρήσας λέγε.
Πισθέταιρος
ὡς ἀκούοντος λέγε.
Προμηθεύς
ἀπόλωλεν ὁ Ζεύς.
Πισθέταιρος
πηνίκʼ ἄττʼ ἀπώλετο;
Προμηθεύς
ἐξ οὗπερ ὑμεῖς ᾠκίσατε τὸν ἀέρα.
1515
θύει γὰρ οὐδεὶς οὐδὲν ἀνθρώπων ἔτι
θεοῖσιν, οὐδὲ κνῖσα μηρίων ἄπο
ἀνῆλθεν ὡς ἡμᾶς ἀπʼ ἐκείνου τοῦ χρόνου,
ἀλλʼ ὡσπερεὶ Θεσμοφορίοις νηστεύομεν
ἄνευ θυηλῶν· οἱ δὲ βάρβαροι θεοὶ
1520
πεινῶντες ὥσπερ Ἰλλυριοὶ κεκριγότες
ἐπιστρατεύσειν φάσʼ ἄνωθεν τῷ Διί,
εἰ μὴ παρέξει τἀμπόριʼ ἀνεῳγμένα,
ἵνʼ εἰσάγοιτο σπλάγχνα κατατετμημένα.
Πισθέταιρος
εἰσὶν γὰρ ἕτεροι βάρβαροι θεοί τινες
1525
Προμηθεύς
οὐ γάρ εἰσι βάρβαροι,
ὅθεν ὁ πατρῷός ἐστιν Ἐξηκεστίδῃ;
Πισθέταιρος
ὄνομα δὲ τούτοις τοῖς θεοῖς τοῖς βαρβάροις
Προμηθεύς
ὅ τι ἔστιν; Τριβαλλοί.
ἐντεῦθεν ἆρα τοὐπιτριβείης ἐγένετο;
1530
Προμηθεύς
μάλιστα πάντων. ἓν δέ σοι λέγω σαφές·
ἥξουσι πρέσβεις δεῦρο περὶ διαλλαγῶν
παρὰ τοῦ Διὸς καὶ τῶν Τριβαλλῶν τῶν ἄνω·
ὑμεῖς δὲ μὴ σπένδεσθʼ, ἐὰν μὴ παραδιδῷ
τὸ σκῆπτρον ὁ Ζεὺς τοῖσιν ὄρνισιν πάλιν,
1535
καὶ τὴν Βασίλειάν σοι γυναῖκʼ ἔχειν διδῷ.
Πισθέταιρος
τίς ἐστιν ἡ Βασίλεια;
ἥπερ ταμιεύει τὸν κεραυνὸν τοῦ Διὸς
καὶ τἄλλʼ ἁπαξάπαντα, τὴν εὐβουλίαν
τὴν εὐνομίαν τὴν σωφροσύνην τὰ νεώρια,
1540
τὴν λοιδορίαν τὸν κωλακρέτην τὰ τριώβολα.
Πισθέταιρος
ἅπαντά γʼ ἆρʼ αὐτῷ ταμιεύει;
ἥν γʼ ἢν σὺ παρʼ ἐκείνου παραλάβῃς, πάντʼ ἔχεις.
τούτων ἕνεκα δεῦρʼ ἦλθον, ἵνα φράσαιμί σοι.
ἀεί ποτʼ ἀνθρώποις γὰρ εὔνους εἴμʼ ἐγώ.
1545
Πισθέταιρος
μόνον θεῶν γὰρ διὰ σʼ ἀπανθρακίζομεν.
Προμηθεύς
μισῶ δʼ ἅπαντας τοὺς θεούς, ὡς οἶσθα σύ.
Πισθέταιρος
νὴ τὸν Δίʼ ἀεὶ δῆτα θεομισὴς ἔφυς.
Προμηθεύς
Τίμων καθαρός. ἀλλʼ ὡς ἂν ἀποτρέχω πάλιν,
φέρε τὸ σκιάδειον, ἵνα με κἂν ὁ Ζεὺς ἴδῃ
1550
ἄνωθεν, ἀκολουθεῖν δοκῶ κανηφόρῳ.
Πισθέταιρος
καὶ τὸν δίφρον γε διφροφόρει τονδὶ λαβών.
Χορός
πρὸς δὲ τοῖς Σκιάποσιν λίμνη
σφάγιʼ ἔχων κάμηλον ἀμνόν
τινʼ, ἧς λαιμοὺς τεμὼν ὥσπερ
1560
πρὸς τὸ λαῖτμα τῆς καμήλου
Ποσειδῶν
τὸ μὲν πόλισμα τῆς Νεφελοκοκκυγίας
1565
ὁρᾶν τοδὶ πάρεστιν, οἷ πρεσβεύομεν.
οὗτος τί δρᾷς; ἐπʼ ἀριστέρʼ οὕτως ἀμπέχει;
οὐ μεταβαλεῖς θοἰμάτιον ὧδʼ ἐπιδέξια;
τί ὦ κακόδαιμον; Λαισποδίας εἶ τὴν φύσιν;
ὦ δημοκρατία ποῖ προβιβᾷς ἡμᾶς ποτε,
1570
εἰ τουτονί γʼ ἐχειροτόνησαν οἱ θεοί;
Ποσειδῶν
οἴμωζε· πολὺ γὰρ δή σʼ ἐγὼ
ἑόρακα πάντων βαρβαρώτατον θεῶν.
ἄγε δὴ τί δρῶμεν Ἡράκλεις;
ἐμοῦ γʼ ὅτι τὸν ἄνθρωπον ἄγχειν βούλομαι,
1575
ὅστις ποτʼ ἔσθʼ ὁ τοὺς θεοὺς ἀποτειχίσας.
Ποσειδῶν
ἀλλʼ ὦγάθʼ ᾑρήμεσθα περὶ διαλλαγῶν
Ἡρακλῆς
διπλασίως μᾶλλον ἄγχειν μοι δοκεῖ.
Πισθέταιρος
τὴν τυρόκνηστίν τις δότω· φέρε σίλφιον·
τυρὸν φερέτω τις· πυρπόλει τοὺς ἄνθρακας.
1580
Ποσειδῶν
τὸν ἄνδρα χαίρειν οἱ θεοὶ κελεύομεν
Πισθέταιρος
ἀλλʼ ἐπικνῶ τὸ σίλφιον.
Ἡρακλῆς
τὰ δὲ κρέα τοῦ ταῦτʼ ἐστίν;
Πισθέταιρος
ὄρνιθές τινες
ἐπανιστάμενοι τοῖς δημοτικοῖσιν ὀρνέοις
Ἡρακλῆς
εἶτα δῆτα σίλφιον
1585
εἴπικνῇς πρότερον αὐτοῖσιν;
Πισθέταιρος
ὦ χαῖρʼ Ἡράκλεις.
Ποσειδῶν
πρεσβεύοντες ἡμεῖς ἥκομεν
παρὰ τῶν θεῶν περὶ πολέμου καταλλαγῆς.
Πισθέταιρος
ἔλαιον οὐκ ἔνεστιν ἐν τῇ ληκύθῳ.
Ἡρακλῆς
καὶ μὴν τά γʼ ὀρνίθεια λιπάρʼ εἶναι πρέπει.
1590
Ποσειδῶν
ἡμεῖς τε γὰρ πολεμοῦντες οὐ κερδαίνομεν,
ὑμεῖς τʼ ἂν ἡμῖν τοῖς θεοῖς ὄντες φίλοι
ὄμβριον ὕδωρ ἂν εἴχετʼ ἐν τοῖς τέλμασιν,
ἀλκυονίδας τʼ ἂν ἤγεθʼ ἡμέρας ἀεί.
τούτων περὶ πάντων αὐτοκράτορες ἥκομεν.
1595
Πισθέταιρος
ἀλλʼ οὔτε πρότερον πώποθʼ ἡμεῖς ἤρξαμεν
πολέμου πρὸς ὑμᾶς, νῦν τʼ ἐθέλομεν, εἰ δοκεῖ,
ἐάν τι δίκαιον ἀλλὰ νῦν ἐθέλητε δρᾶν,
σπονδὰς ποιεῖσθαι. τὰ δὲ δίκαιʼ ἐστὶν ταδί,
τὸ σκῆπτρον ἡμῖν τοῖσιν ὄρνισιν πάλιν
1600
τὸν Δίʼ ἀποδοῦναι· κἂν διαλλαττώμεθα
ἐπὶ τοῖσδε, τοὺς πρέσβεις ἐπʼ ἄριστον καλῶ.
Ἡρακλῆς
ἐμοὶ μὲν ἀπόχρη ταῦτα καὶ ψηφίζομαι.
Ποσειδῶν
τί ὦ κακόδαιμον; ἠλίθιος καὶ γάστρις εἶ.
ἀποστερεῖς τὸν πατέρα τῆς τυραννίδος;
1605
Πισθέταιρος
ἄληθες; οὐ γὰρ μεῖζον ὑμεῖς οἱ θεοὶ
ἰσχύσετʼ, ἢν ὄρνιθες ἄρξωσιν κάτω;
νῦν μέν γʼ ὑπὸ ταῖς νεφέλαισιν ἐγκεκρυμμένοι
κύψαντες ἐπιορκοῦσιν ὑμᾶς οἱ βροτοί·
ἐὰν δὲ τοὺς ὄρνις ἔχητε συμμάχους,
1610
ὅταν ὀμνύῃ τις τὸν κόρακα καὶ τὸν Δία,
ὁ κόραξ παρελθὼν τοὐπιορκοῦντος λάθρᾳ
προσπτόμενος ἐκκόψει τὸν ὀφθαλμὸν θενών.
Ποσειδῶν
νὴ τὸν Ποσειδῶ ταῦτά γέ τοι καλῶς λέγεις.
Ἡρακλῆς
κἀμοὶ δοκεῖ.
1615
Πισθέταιρος
τί δαὶ σὺ φῄς;
1615
Τριβαλλός
ναβαισατρεῦ.
1615
Πισθέταιρος
ὁρᾷς; ἐπαινεῖ χοὖτος. ἕτερόν νυν ἔτι
ἀκούσαθʼ ὅσον ὑμᾶς ἀγαθὸν ποιήσομεν.
ἐάν τις ἀνθρώπων ἱερεῖόν τῳ θεῶν
εὐξάμενος εἶτα διασοφίζηται λέγων,
μενετοὶ θεοί, καὶ μἀποδιδῷ μισητίᾳ,
1620
Ποσειδῶν
φέρʼ ἴδω τῷ τρόπῳ;
Πισθέταιρος
ὅταν διαριθμῶν ἀργυρίδιον τύχῃ
ἅνθρωπος οὗτος, ἢ καθῆται λούμενος,
καταπτόμενος ἰκτῖνος ἁρπάσας λάθρᾳ
προβάτοιν δυοῖν τιμὴν ἀνοίσει τῷ θεῷ.
1625
Ἡρακλῆς
τὸ σκῆπτρον ἀποδοῦναι πάλιν ψηφίζομαι
Ποσειδῶν
καὶ τὸν Τριβαλλόν νυν ἐροῦ.
Ἡρακλῆς
ὁ Τριβαλλός, οἰμώζειν δοκεῖ σοι;
Ἡρακλῆς
φησί μʼ εὖ λέγειν πάνυ.
Ποσειδῶν
εἴ τοι δοκεῖ σφῷν ταῦτα, κἀμοὶ συνδοκεῖ.
1630
Ἡρακλῆς
οὗτος, δοκεῖ δρᾶν ταῦτα τοῦ σκήπτρου πέρι.
Πισθέταιρος
καὶ νὴ Δίʼ ἕτερόν γʼ ἐστὶν οὗ ʼμνήσθην ἐγώ.
τὴν μὲν γὰρ Ἥραν παραδίδωμι τῷ Διί,
τὴν δὲ Βασίλειαν τὴν κόρην γυναῖκʼ ἐμοὶ
Ποσειδῶν
οὐ διαλλαγῶν ἐρᾷς.
1635
Πισθέταιρος
ὀλίγον μοι μέλει.
μάγειρε τὸ κατάχυσμα χρὴ ποιεῖν γλυκύ.
Ἡρακλῆς
ὦ δαιμόνιʼ ἀνθρώπων Πόσειδον ποῖ φέρει;
ἡμεῖς περὶ γυναικὸς μιᾶς πολεμήσομεν;
Ποσειδῶν
τί δαὶ ποιῶμεν;
1640
Ἡρακλῆς
ὅ τι; διαλλαττώμεθα.
1640
Ποσειδῶν
τί δʼ ᾠζύρʼ; οὐκ οἶσθʼ ἐξαπατώμενος πάλαι;
βλάπτεις δέ τοι σὺ σαυτόν. ἢν γὰρ ἀποθάνῃ
ὁ Ζεὺς παραδοὺς τούτοισι τὴν τυραννίδα,
πένης ἔσει σύ. σοῦ γὰρ ἅπαντα γίγνεται
τὰ χρήμαθʼ, ὅσʼ ἂν ὁ Ζεὺς ἀποθνῄσκων καταλίπῃ.
1645
Πισθέταιρος
οἴμοι τάλας οἷόν σε περισοφίζεται.
δεῦρʼ ὡς ἔμʼ ἀποχώρησον, ἵνα τί σοι φράσω.
διαβάλλεταί σʼ ὁ θεῖος ὦ πόνηρε σύ.
τῶν γὰρ πατρῴων οὐδʼ ἀκαρῆ μέτεστί σοι
κατὰ τοὺς νόμους· νόθος γὰρ εἶ κοὐ γνήσιος.
1650
Ἡρακλῆς
ἐγὼ νόθος; τί λέγεις;
Πισθέταιρος
σὺ μέντοι νὴ Δία
ὤν γε ξένης γυναικός. ἢ πῶς ἄν ποτε
ἐπίκληρον εἶναι τὴν Ἀθηναίαν δοκεῖς,
οὖσαν θυγατέρʼ, ὄντων ἀδελφῶν γνησίων;
Ἡρακλῆς
τί δʼ ἢν ὁ πατὴρ ἐμοὶ διδῷ τὰ χρήματα
1655
Πισθέταιρος
ὁ νόμος αὐτὸν οὐκ ἐᾷ.
οὗτος ὁ Ποσειδῶν πρῶτος, ὃς ἐπαίρει σε νῦν,
ἀνθέξεταί σου τῶν πατρῴων χρημάτων
φάσκων ἀδελφὸς αὐτὸς εἶναι γνήσιος.
ἐρῶ δὲ δὴ καὶ τὸν Σόλωνός σοι νόμον·
1660
νόθῳ δὲ μὴ εἶναι ἀγχιστείαν παίδων ὄντων
γνησίων. ἐὰν δὲ παῖδες μὴ ὦσι γνήσιοι, τοῖς
1665
ἐγγυτάτω γένους μετεῖναι τῶν χρημάτων.
Ἡρακλῆς
ἐμοὶ δʼ ἄρʼ οὐδὲν τῶν πατρῴων χρημάτων
Πισθέταιρος
οὐ μέντοι μὰ Δία. λέξον δέ μοι,
ἤδη σʼ ὁ πατὴρ εἰσήγαγʼ ἐς τοὺς φράτερας;
Ἡρακλῆς
οὐ δῆτʼ ἐμέ γε. καὶ δῆτʼ ἐθαύμαζον πάλαι.
1670
Πισθέταιρος
τί δῆτʼ ἄνω κέχηνας αἴκειαν βλέπων;
ἀλλʼ ἢν μεθʼ ἡμῶν ᾖς, καταστήσας σʼ ἐγὼ
τύραννον ὀρνίθων παρέξω σοι γάλα.
Ἡρακλῆς
δίκαιʼ ἔμοιγε καὶ πάλαι δοκεῖς λέγειν
περὶ τῆς κόρης, κἄγωγε παραδίδωμί σοι.
1675
Πισθέταιρος
τί δαὶ σὺ φῄς;
Ποσειδῶν
τἀναντία ψηφίζομαι.
Πισθέταιρος
ἐν τῷ Τριβαλλῷ πᾶν τὸ πρᾶγμα. τί σὺ λέγεις;
Τριβαλλός
καλάνι κόραυνα καὶ μεγάλα βασιλιναῦ
Ἡρακλῆς
παραδοῦναι λέγει.
Ποσειδῶν
μὰ τὸν Δίʼ οὐχ οὗτός γε παραδοῦναι λέγει,
1680
εἰ μὴ † βαδίζειν † ωἅσπερ αἱ χελιδόσιν λέγει.
Πισθέταιρος
οὐκοῦν παραδοῦναι ταῖς χελιδόσιν λέγει.
Ποσειδῶν
σφὼ νῦν διαλλάττεσθε καὶ ξυμβαίνετε·
ἐγὼ δʼ, ἐπειδὴ σφῷν δοκεῖ, σιγήσομαι.
Ἡρακλῆς
ἡμῖν ἃ λέγεις σὺ πάντα συγχωρεῖν δοκεῖ.
1685
ἀλλʼ ἴθι μεθʼ ἡμῶν αὐτὸς ἐς τὸν οὐρανόν,
ἵνα τὴν Βασίλειαν καὶ τὰ πάντʼ ἐκεῖ λάβῃς.
Πισθέταιρος
ἐς καιρὸν ἆρα κατεκόπησαν οὑτοιὶ
Ἡρακλῆς
βούλεσθε δῆτʼ ἐγὼ τέως
ὀπτῶ τὰ κρέα ταυτὶ μένων; ὑμεῖς δʼ ἴτε.
1690
Ποσειδῶν
ὀπτᾷς τὰ κρέα; πολλήν γε τενθείαν λέγεις.
Ἡρακλῆς
εὖ γε μέντἂν διετέθην.
Πισθέταιρος
ἀλλὰ γαμικὴν χλανίδα δότω τις δεῦρό μοι.
Χορός
ἔστι δʼ ἐν Φαναῖσι πρὸς τῇ
Κλεψύδρᾳ πανοῦργον ἐγ-
1695
οἳ θερίζουσίν τε καὶ σπείρουσι
καὶ τρυγῶσι ταῖς γλώτταισι
βάρβαροι δʼ εἰσὶν γένος,
1700
κἀπὸ τῶν ἐγγλωττογαστόρων
γλῶττα χωρὶς τέμνεται.
1705
Ἄγγελος
ὦ πάντʼ ἀγαθὰ πράττοντες, ὦ μείζω λόγου,
ὦ τρισμακάριον πτηνὸν ὀρνίθων γένος,
δέχεσθε τὸν τύραννον ὀλβίοις δόμοις.
προσέρχεται γὰρ οἷς οὔτε παμφαὴς
ἀστὴρ ἰδεῖν ἔλαμψε χρυσαυγεῖ δόμῳ,
1710
οὔθʼ ἡλίου τηλαυγὲς ἀκτίνων σέλας
τοιοῦτον ἐξέλαμψεν, οἶον ἔρχεται
ἔχων γυναικὸς κάλλος οὐ φατὸν λέγειν,
πάλλων κεραυνόν, πτεροφόρον Διὸς βέλος·
ὀσμὴ δʼ ἀνωνόμαστος ἐς βάθος κύκλου
1715
χωρεῖ, καλὸν θέαμα· θυμιαμάτων δʼ
αὖραι διαψαίρουσι πλεκτάνην καπνοῦ.
ὁδὶ δὲ καὐτός ἐστιν. ἀλλὰ χρὴ θεᾶς
Μούσης ἀνοίγειν ἱερὸν εὔφημον στόμα.
[Exodus]
ἄναγε δίεχε πάραγε πάρεχε.
1720
τὸν μάκαρα μάκαρι σὺν τύχᾳ.
ὦ φεῦ φεῦ τῆς ὥρας τοῦ κάλλους.
ὦ μακαριστὸν σὺ γάμον τῇδε πόλει γημας.
1725
μεγάλαι μεγάλαι κατέχουσι τύχαι
διὰ τόνδε τὸν ἄνδρʼ. ἀλλʼ ὑμεναίοις
καὶ νυμφιδίοισι δέχεσθʼ ᾠδαῖς
αὐτὸν καὶ τὴν Βασίλειαν.
1730
[Exodus 1]
Ἥρᾳ ποτʼ Ὀλυμπίᾳ
Χορός
τῶν ἠλιβάτων θρόνων
[Exodus]
ἐχάρην ὕμνοις, ἐχάρην ᾠδαῖς·
Πισθέταιρος
ἄγαμαι δὲ λόγων. ἄγε νυν αὐτοῦ
καὶ τὰς χθονίας κλῄσατε βροντὰς
1745
τάς τε πυρώδεις Διὸς ἀστεροπὰς
δεινόν τʼ ἀργῆτα κεραυνόν.
Χορός
ὦ μέγα χρύσεον ἀστεροπῆς φάος,
ὦ Διὸς ἄμβροτον ἔγχος πυρφόρον,
ὀμβροφόροι θʼ ἅμα βρονταί,
καὶ πάρεδρον Βασίλειαν ἔχει Διός.
Πισθέταιρος
ἔπεσθε νῦν γάμοισιν ὦ
1755
πτεροφόρʼ ἐπὶ δάπεδον Διὸς
χεῖρα καὶ πτερῶν ἐμῶν
1760
λαβοῦσα συγχόρευσον· αἴρων